कृष्ण यजुर्वेदीय तैत्तिरीय ब्राह्मणम्
तृतीयाष्टके पञ्चमः प्रपाठकः

अष्टक ३ प्रपाठक ५
इष्टिहौत्रम्
होतुर्जपः पुरस्ताथ् सामिधेनीनाम्
स॒त्यं प्रप॑द्ये⁠। ऋ॒तं प्रप॑द्ये⁠। अ॒मृतं॒ प्रप॑द्ये⁠। प्र॒जाप॑तेः प्रि॒यां त॒नुव॒मना᳚र्तां॒ प्रप॑द्ये⁠। इ॒दम॒हं प॑ञ्चद॒शेन॒ वज्रे॑ण⁠। द्वि॒षन्तं॒ भ्रातृ॑व्य॒मव॑क्रामामि⁠। यो᳚ऽस्मान् द्वेष्टि॑⁠। यं च॑ व॒यं द्वि॒ष्मः⁠। भूर्भुवः॒ सुवः॑⁠। हिम्⁠ ॥ [१] (१०) (स॒त्यं दश॑) ॥१॥
सामिधेनीम्रन्वाह
प्र वो॒ वाजा॑ अ॒भिद्य॑वः⁠। ह॒विष्म॑न्तो घृ॒ताच्या᳚⁠। दे॒वाञ्जि॑गाति सुम्न॒युः⁠॥ अग्न॒ आया॑हि वी॒तये᳚⁠। गृ॒णा॒नो ह॒व्यदा॑तये⁠। नि होता॑ सथ्सि ब॒र॒हिषि॑⁠॥ तं त्वा॑ स॒मिद्भि॑रङ्गिरः⁠। घृ॒तेन॑ वर्द्धयामसि⁠। बृ॒हच्छो॑चा यविष्ठ्य⁠॥ स नः॑ पृ॒थु श्र॒वाय्य᳚म्⁠ ॥ [२] (१०) अच्छा॑ देव विवाससि⁠। बृ॒हद॑ग्ने सु॒वीर्य᳚म्⁠॥ ई॒डेन्यो॑ नम॒स्य॑स्ति॒रः⁠। तमा॑ꣳसि दर्‌श॒तः⁠। सम॒ग्निरि॑द्ध्यते॒ वृषा᳚⁠॥ वृषो॑ अ॒ग्निः समि॑द्ध्यते⁠। अश्वो॒ न दे॑व॒वाह॑नः⁠। तꣳ ह॒विष्म॑न्त ईडते⁠॥ वृष॑णं त्वा व॒यव्ँवृष॑न्न्⁠। वृषा॑णः॒ समि॑धीमहि⁠ ॥ [३] (१०) अग्ने॒ दीद्य॑तं बृ॒हत्⁠॥ अ॒ग्निं दू॒तव्ँवृ॑णीमहे⁠। होता॑रव्ँवि॒श्ववे॑दसम्⁠। अ॒स्य य॒ज्ञस्य॑ सु॒क्रतु᳚म्⁠॥ स॒मि॒द्ध्यमा॑नो अद्ध्व॒रे⁠। अ॒ग्निः पा॑व॒क ईड्यः॑⁠। शो॒चिष्के॑श॒स्तमी॑महे⁠॥ समि॑द्धो अग्न आहुत⁠। दे॒वान्‌य॑ख्‍षि स्वद्ध्वर⁠। त्वꣳ हि ह॑व्य॒वाडसि॑⁠॥ आजु॑होत दुव॒स्यत॑⁠। अ॒ग्निं प्र॑य॒त्य॑द्ध्व॒रे⁠। वृ॒णी॒द्ध्वꣳ ह॑व्य॒वाह॑नम्⁠॥ त्वव्ँवरु॑ण उ॒त मि॒त्रो अ॑ग्ने⁠। त्वाव्ँव॑र्द्धन्ति म॒तिभि॒र्वसि॑ष्ठाः⁠। त्वे वसु॑ सुषण॒नानि॑ सन्तु⁠। यू॒यं पा॑त स्व॒स्तिभिः॒ सदा॑ नः⁠ ॥ [४] (१७) (श्र॒वाय्य॑ मिधीम॒ ह्यसि॑ स॒प्त च॑) ॥२॥
प्ररमुक्त्वा निविदोऽनूच्य देवता आवाहयति
अग्ने॑ म॒हाꣳ अ॑सि ब्राह्मण भारत⁠। असा॒वसौ᳚⁠॥ दे॒वेद्धो॒ मन्वि॑द्धः⁠। ऋषि॑ष्टुतो॒ विप्रा॑नुमदितः⁠। क॒वि॒श॒स्तो ब्रह्म॑सꣳशितो घृ॒ताह॑वनः⁠। प्र॒णीर्य॒ज्ञाना᳚म्⁠। र॒थीर॑द्ध्व॒राणा᳚म्⁠। अ॒तूर्तो॒ होता᳚⁠। तूर्णि॑र्‌हव्य॒वाट्⁠। आस्पात्रं॑ जु॒हूर्दे॒वाना᳚म्⁠ ॥ [५] (१०) च॒म॒सो दे॑व॒पानः॑⁠। अ॒राꣳ इ॑वाग्ने ने॒मिर्दे॒वाꣴस्त्वं प॑रि॒भूर॑सि⁠। आव॑ह दे॒वान्‌यज॑मानाय⁠॥ अ॒ग्निम॑ग्न॒ आव॑ह⁠। सोम॒माव॑ह⁠। अ॒ग्निमाव॑ह⁠। प्र॒जाप॑ति॒माव॑ह⁠। अ॒ग्नीषोमा॒वाव॑ह⁠। इ॒न्द्रा॒ग्नी आव॑ह⁠। इन्द्र॒माव॑ह⁠। म॒हे॒न्द्रमाव॑ह⁠। दे॒वाꣳ आ᳚ज्य॒पाꣳ आव॑ह⁠। अ॒ग्निꣳ हो॒त्रायाव॑ह⁠। स्वं म॑हि॒मान॒माव॑ह⁠। आ चा᳚ग्ने दे॒वान्‌वह॑⁠। सु॒यजा॑ च यज जातवेदः⁠ ॥ [६] (१६) (दे॒वाना॒मिन्द्र॒माव॑ह॒ षट्च॑) ॥३॥
स्रुचावादापयति
अ॒ग्निर्‌होता॒ वेत्व॒ग्निः⁠। हो॒त्रव्ँवे᳚त्तु प्रावि॒त्रम्⁠। स्मो व॒यम्⁠। सा॒धु ते॑ यजमान दे॒वता᳚⁠। घृ॒तव॑तीमद्ध्वर्यो॒ स्रुच॒माऽस्य॑स्व⁠। दे॒वा॒युव॑व्ँवि॒श्ववा॑राम्⁠। ईडा॑महै दे॒वाꣳ ई॒डेन्या॑न्⁠। न॒म॒स्याम॑ नम॒स्या॑न्⁠। यजा॑म य॒ज्ञिया॑न्⁠ ॥ [७] (९) (अ॒ग्निर्‌होता॒ नव॑) ॥४॥
प्रयाजाः
स॒मिधो॑ अग्न॒ आज्य॑स्य वियन्तु⁠। तनू॒नपा॑दग्न॒ आज्य॑स्य वेतु⁠। इ॒डो अ॑ग्न॒ आज्य॑स्य वियन्तु⁠। ब॒र्॒‌हिर॑ग्न॒ आज्य॑स्य वेतु⁠। स्वाहा॒ऽग्निम्⁠। स्वाहा॒ सोम᳚म्⁠। स्वाहा॒ऽग्निम्⁠। स्वाहा᳚ प्र॒जाप॑तिम्⁠। स्वाहा॒ऽग्नीषोमौ᳚⁠। स्वाहे᳚न्द्रा॒ग्नी⁠। स्वाहेन्द्र᳚म्⁠। स्वाहा॑ महे॒न्द्रम्⁠। स्वाहा॑ दे॒वाꣳ आ᳚ज्य॒पान्⁠। स्वाहा॒ऽग्निꣳ हो॒त्राज्जु॑षा॒णाः⁠। अग्न॒ आज्य॑स्य वियन्तु⁠ ॥ [८] (१५) (इ॒न्द्रा॒ग्नी पञ्च॑ च) ॥५॥
अज्यभागयोः पुरोनुवाक्ये
अ॒ग्निर्वृ॒त्राणि॑ जङ्घनत्⁠। द्र॒वि॒ण॒स्युर्वि॑प॒न्यया᳚⁠। समि॑द्धः शु॒क्र आहु॑तः⁠। जु॒षा॒णो अ॒ग्निराज्य॑स्य वेतु⁠। त्वꣳ सो॑मासि॒ सत्प॑तिः⁠। त्वꣳ राजो॒त वृ॑त्र॒हा⁠। त्वं भ॒द्रो अ॑सि॒ क्रतुः॑⁠। जु॒षा॒णः सोम॒ आज्य॑स्य ह॒विषो॑ वेतु⁠। अ॒ग्निः प्र॒त्नेन॒ जन्म॑ना⁠। शुम्भा॑नस्त॒नुव॒ꣴ॒ स्वाम्⁠। क॒विर्विप्रे॑ण वावृधे⁠। जु॒षा॒णो अ॒ग्निराज्य॑स्य वेतु⁠। सोम॑ गी॒र्भिष्ट्वा॑ व॒यम्⁠। व॒र्द्धया॑मो वचो॒विदः॑⁠। सु॒मृ॒डी॒को न॒ आवि॑श⁠। जु॒षा॒णः सोम॒ आज्य॑स्य ह॒विषो॑ वेतु⁠ ॥ [९] (१६) (स्वाꣳ षट्च॑) ॥६॥
हविषां याज्यानुवाक्याः
अ॒ग्निर्मू॒र्द्धा दि॒वः क॒कुत्⁠। पतिः॑ पृथि॒व्या अ॒यम्⁠। अ॒पाꣳ रेता॑ꣳसि जिन्वति⁠। भुवो॑ य॒ज्ञस्य॒ रज॑सश्च ने॒ता⁠। यत्रा॑ नि॒युद्भिः॒ सच॑से शि॒वाभिः॑⁠। दि॒वि मू॒र्द्धानं॑ दधिषे सुव॒र्॒‌षाम्⁠। जि॒ह्वाम॑ग्ने चकृषे हव्य॒वाह᳚म्⁠। प्रजा॑पते॒ न त्वदे॒तान्य॒न्यः⁠। विश्वा॑ जा॒तानि॒ परि॒ ता ब॑भूव⁠। यत्का॑मास्ते जुहु॒मस्तन्नो॑ अस्तु⁠ ॥ [१०] (१०) व॒यꣴ स्या॑म॒ पत॑यो रयी॒णाम्⁠। स वे॑द पु॒त्रः पि॒तर॒ꣳ॒ स मा॒तर᳚म्⁠। स सू॒नुर्भु॑व॒थ्स भु॑व॒त्पुन॑र्मघः⁠। स द्यामौर्णो॑द॒न्तरि॑ख्‍ष॒ꣳ॒ स सुवः॑⁠। स विश्वा॒ भुवो॑ अभव॒थ्स आऽभ॑वत्⁠। अग्नी॑षोमा॒ सवे॑दसा⁠। सहू॑ती वनतं॒ गिरः॑⁠। सं दे॑व॒त्रा ब॑भूवथुः⁠। यु॒वमे॒तानि॑ दि॒वि रो॑च॒नानि॑⁠। अ॒ग्निश्च॑ सोम॒ सक्र॑तू अधत्तम्⁠ ॥ [११] (१०) यु॒वꣳ सिन्धू॑ꣳ र॒भिश॑स्तेरव॒द्यात्⁠। अग्नी॑षोमा॒वमु॑ञ्चतं गृभी॒तान्⁠। इन्द्रा᳚ग्नी रोच॒ना दि॒वः⁠। परि॒ वाजे॑षु भूषथः⁠। तद्वां᳚ चेति॒ प्रवी॒र्य᳚म्⁠। श्नथ॑द्वृ॒त्रमु॒त स॑नोति॒ वाज᳚म्⁠। इन्द्रा॒ यो अ॒ग्नी सहु॑री सप॒र्यात्⁠। इ॒र॒ज्यन्ता॑ वस॒व्य॑स्य॒ भूरेः᳚⁠। सह॑स्तमा॒ सह॑सा वाज॒यन्ता᳚⁠। एन्द्र॑ सान॒सिꣳ र॒यिम्⁠ ॥ [१२] (१०) स॒जित्वा॑नꣳ सदा॒सह᳚म्⁠। वर्‌षि॑ष्ठमू॒तये॑ भर⁠। प्रस॑साहिषे पुरुहूत॒ शत्रू॑न्⁠। ज्येष्ठ॑स्ते॒ शुष्म॑ इ॒ह रा॒तिर॑स्तु⁠। इन्द्राभ॑र॒ दख्‍षि॑णेना॒ वसू॑नि⁠। पतिः॒ सिन्धू॑नामसि रे॒वती॑नाम्⁠। म॒हाꣳ इन्द्रो॒ य ओज॑सा⁠। प॒र्जन्यो॑ वृष्टि॒माꣳ इ॑व⁠। स्तोमै᳚र्व॒थ्सस्य॑ वावृधे⁠। म॒हां इन्द्रो॑ नृ॒वदाच॑र्‌षणि॒प्राः⁠ ॥ [१३] (१०) उ॒त द्वि॒बर्‌हा॑ अमि॒नः सहो॑भिः⁠। अ॒स्म॒द्रिय॑ग्वावृधे वी॒र्या॑य⁠। उ॒रुः पृ॒थुः सुकृ॑तः क॒र्तृभि॑र्भूत्⁠। पि॒प्री॒हि दे॒वाꣳ उ॑श॒तो य॑विष्ठ⁠। वि॒द्वां ऋतूꣳर्‌ऋ॑तुपते यजे॒ह⁠। ये दैव्या॑ ऋ॒त्विज॒स्तेभि॑रग्ने⁠। त्वꣳ होतॄ॑णाम॒स्याय॑जिष्ठः⁠॥ अ॒ग्निꣴ स्वि॑ष्ट॒कृत᳚म्⁠। अया॑ड॒ग्निर॒ग्नेः प्रि॒या धामा॑नि⁠। अया॒ट्थ्सोम॑स्य प्रि॒या धामा॑नि⁠ ॥ [१४] (१०) अया॑ड॒ग्नेः प्रि॒या धामा॑नि⁠। अया᳚ट्प्र॒जाप॑तेः प्रि॒या धामा॑नि⁠। अया॑ड॒ग्नीषोम॑योः प्रि॒या धामा॑नि⁠। अया॑डिन्द्राग्नि॒योः प्रि॒या धामा॑नि⁠। अया॒डिन्द्र॑स्य प्रि॒या धामा॑नि⁠। अया᳚ण्महे॒न्द्रस्य॑ प्रि॒या धामा॑नि⁠। अया᳚ड्दे॒वाना॑माज्य॒पानां᳚ प्रि॒या धामा॑नि⁠। यख्‍ष॑द॒ग्नेर्‌होतुः॑ प्रि॒या धामा॑नि⁠। यख्‍ष॒थ्स्वं म॑हि॒मान᳚म्⁠। आय॑जता॒मेज्या॒ इषः॑⁠। कृ॒णोतु॒ सो अ॑द्ध्व॒रा जा॒तवे॑दाः⁠। जु॒षता॑ꣳ ह॒विः⁠। अग्ने॒ यद॒द्य वि॒शो अ॑द्ध्वरस्य होतः⁠। पाव॑क शोचे॒ वेष्ट्वꣳ हि यज्वा᳚⁠। ऋ॒ता य॑जासि महि॒ना वि यद्भूः⁠। ह॒व्या व॑ह यविष्ठ॒ या ते॑ अ॒द्य⁠ ॥ [१५] (१६) (अ॒स्त्व॒ ध॒त्त॒ꣳ र॒यिं च॑र्‌षणि॒प्राः सोम॑स्य प्रि॒या धामा॒ नीषः॒ षट्च॑) ॥७॥
इडोपाह्वानाम्
उप॑हूतꣳ रथन्त॒रꣳ स॒ह पृ॑थि॒व्या⁠। उप॑ मा रथन्त॒रꣳ स॒ह पृ॑थि॒व्या ह्व॑यताम्⁠। उप॑हूतव्ँवामदे॒व्यꣳ स॒हान्तरि॑ख्‍षेण⁠। उप॑ मा वामदे॒व्यꣳ स॒हान्तरि॑ख्‍षेण ह्वयताम्⁠। उप॑ हूतं बृ॒हथ्स॒ह दि॒वा⁠। उप॑ मा बृ॒हथ्स॒ह दि॒वा ह्व॑यताम्⁠। उप॑हूताः स॒प्त होत्राः᳚⁠। उप॑ मा स॒प्त होत्रा᳚ ह्वयन्ताम्⁠। उप॑हूता धे॒नुः स॒हर्‌ष॑भा⁠। उप॑ मा धे॒नुः स॒हर्‌ष॑भा ह्वयताम्⁠ ॥ [१६] (१०) उप॑हूतो भ॒ख्‍षः सखा᳚⁠। उप॑ मा भ॒ख्‍षः सखा᳚ ह्वयताम्⁠। उप॑हू॒ता(४) होँ⁠। इडोप॑हूता⁠। उप॑हू॒तेडा᳚⁠। उपो॑ अ॒स्माꣳ इडा᳚ ह्वयताम्⁠। इडोप॑हूता⁠। उप॑हू॒तेडा᳚⁠। मा॒न॒वी घृ॒तप॑दी मैत्रावरु॒णी⁠। ब्रह्म॑ दे॒वकृ॑त॒मुप॑हूतम्⁠ ॥ [१७] (१०) दैव्या॑ अद्ध्व॒र्यव॒ उप॑हूताः⁠। उप॑हूता मनु॒ष्याः᳚⁠। य इ॒मय्ँय॒ज्ञमवा॑न्⁠। ये य॒ज्ञप॑ति॒व्ँवर्द्धा॑न्⁠। उप॑हूते॒ द्यावा॑पृथि॒वी⁠। पू॒र्व॒जे ऋ॒ताव॑री⁠। दे॒वी दे॒वपु॑त्रे⁠। उप॑हूतो॒ऽयय्ँयज॑मानः⁠। उत्त॑रस्यां देवय॒ज्याया॒मुप॑हूतः⁠। भूय॑सि हवि॒ष्कर॑ण॒ उप॑हूतः⁠। दि॒व्ये धाम॒न्नुप॑हूतः⁠। इ॒दं मे॑ दे॒वा ह॒विर्जु॑षन्ता॒मिति॒ तस्मि॒न्नुप॑हूतः⁠। विश्व॑मस्य प्रि॒यमुप॑हूतम्⁠। विश्व॑स्य प्रि॒यस्योप॑हूत॒स्योप॑हूतः⁠ ॥ [१८] (१४) (स॒हर्‌ष॑भा ह्वयता॒ मुप॑हूतꣳ हवि॒ष्कर॑ण॒ उप॑हूतश्च॒त्वारि॑ च) ॥८॥
अनूयाजाः
दे॒वं ब॒र्॒‌हिः⁠। व॒सु॒वने॑ वसु॒धेय॑स्य वेतु⁠। दे॒वो नरा॒शꣳ सः॑⁠। व॒सु॒वने॑ वसु॒धेय॑स्य वेतु⁠। दे॒वो अ॒ग्निः स्वि॑ष्ट॒कृत्⁠। सु॒द्रवि॑णा म॒न्द्रः क॒विः⁠। स॒त्यम॑न्माऽऽय॒जी होता᳚⁠। होतु॑र्‌होतु॒राय॑जीयान्⁠। अग्ने॒ यान्दे॒वानया᳚ट्⁠। याꣳ अपि॑प्रेः⁠। ये ते॑ हो॒त्रे अम॑थ्सत⁠। ताꣳ स॑स॒नुषी॒ꣳ॒ होत्रां᳚ देवं ग॒माम्⁠। दि॒वि दे॒वेषु॑ य॒ज्ञमेर॑ये॒मम्⁠। स्वि॒ष्ट॒कृच्चाग्ने॒ होताऽभूः᳚⁠। व॒सु॒वने॑ वसु॒धेय॑स्य नमोवा॒के वीहि॑⁠ ॥ [१९] (१५) (अपि॑प्रेः॒ पञ्च॑ च) ॥९॥
सूक्तावाकः
इ॒दं द्या॑वापृथिवी भ॒द्रम॑भूत्⁠। आर्द्ध्म॑ सूक्तवा॒कम्⁠। उ॒त न॑मोवा॒कम्⁠। ऋ॒द्ध्यास्म॑ सू॒क्तोच्य॑मग्ने⁠। त्वꣳ सू᳚क्त॒वाग॑सि⁠। उप॑श्रितो दि॒वः पृ॑थि॒व्योः⁠। ओम॑न्वती ते॒ऽस्मिन्‌य॒ज्ञे य॑जमान॒ द्यावा॑पृथि॒वी स्ता᳚म्⁠। श॒गं॒ये जी॒रदा॑नू⁠। अत्र॑स्नू॒ अप्र॑वेदे⁠। उ॒रुग॑व्यूती अभयं॒ कृतौ᳚⁠ ॥ [२०] (१०) वृ॒ष्टिद्या॑वा री॒त्या॑पा⁠। श॒म्भुवौ॑ मयो॒भुवौ᳚⁠। ऊर्ज॑स्वती च॒ पय॑स्वती च⁠। सू॒प॒च॒र॒णा च॑ स्वधिचर॒णा च॑⁠। तयो॑रा॒विदि॑⁠॥ अ॒ग्निरि॒दꣳ ह॒विर॑जुषत⁠। अवी॑वृधत॒ महो॒ ज्यायो॑ऽकृत⁠। सोम॑ इ॒दꣳ ह॒विर॑जुषत⁠। अवी॑वृधत॒ महो॒ ज्यायो॑ऽकृत⁠। अ॒ग्निरि॒दꣳ ह॒विर॑जुषत⁠ ॥ [२१] (१०) अवी॑वृधत॒ महो॒ ज्यायो॑ऽकृत⁠। प्र॒जाप॑तिरि॒दꣳ ह॒विर॑जुषत⁠। अवी॑वृधत॒ महो॒ ज्यायो॑ऽकृत⁠। अ॒ग्नीषोमा॑वि॒दꣳ ह॒विर॑जुषेताम्⁠। अवी॑वृधेतां॒ महो॒ ज्यायो᳚ऽक्राताम्⁠। इ॒न्द्रा॒ग्नी इ॒दꣳ ह॒विर॑जुषेताम्⁠। अवी॑वृधेतां॒ महो॒ ज्यायो᳚ऽक्राताम्⁠। इन्द्र॑ इ॒दꣳ ह॒विर॑जुषत⁠। अवी॑वृधत॒ महो॒ ज्यायो॑ऽकृत⁠। म॒हे॒न्द्र इ॒दꣳ ह॒विर॑जुषत⁠ ॥ [२२] (१०) अवी॑वृधत॒ महो॒ ज्यायो॑ऽकृत⁠। दे॒वा आ᳚ज्य॒पा आज्य॑मजुषन्त⁠। अवी॑वृधन्त॒ महो॒ ज्यायो᳚ऽक्रत⁠। अ॒ग्निर्‌हो॒त्रेणे॒दꣳ ह॒विर॑जुषत⁠। अवी॑वृधत॒ महो॒ ज्यायो॑ऽकृत⁠। अ॒स्यामृध॒द्धोत्रा॑यां देवंग॒माया᳚म्⁠। आशा᳚स्ते॒ऽयय्ँयज॑मानो॒ऽसौ⁠॥ आयु॒राशा᳚स्ते⁠। सु॒प्र॒जा॒स्त्वमाशा᳚स्ते⁠। स॒जा॒त॒व॒न॒स्यामाशा᳚स्ते⁠ ॥ [२३] (१०) उत्त॑रां देवय॒ज्यामाशा᳚स्ते⁠। भूयो॑ हवि॒ष्कर॑ण॒माशा᳚स्ते⁠। दि॒व्यं धामाशा᳚स्ते⁠। विश्वं॑ प्रि॒यमाशा᳚स्ते⁠। यद॒नेन॑ ह॒विषाऽऽशा᳚स्ते⁠। तद॑श्या॒त्तदृ॑द्ध्यात्⁠। तद॑स्मै दे॒वा रा॑सन्ताम्⁠। तद॒ग्निर्दे॒वो दे॒वेभ्यो॒ वन॑ते⁠। व॒यम॒ग्नेर् मानु॑षाः⁠। इ॒ष्टं च॑ वी॒तं च॑⁠। उ॒भे च॑ नो॒ द्यावा॑पृथि॒वी अꣳह॑सस्पाताम्⁠। इ॒ह गति॑र्वा॒मस्ये॒दं च॑⁠। नमो॑ दे॒वेभ्यः॑⁠ ॥ [२४] (१३) (अ॒भ॒यं॒कृता॑वकृ ता॒ग्निरि॒दꣳ ह॒विर॑जुषत महे॒न्द्र इ॒दꣳ ह॒विर॑जुषत सजातवन॒स्यामाशा᳚स्ते वी॒तं च॒ त्रीणि॑ च) ॥१०॥
शंयुवाकः
तच्छ॒य्ँयोरा वृ॑णीमहे⁠। गा॒तुय्ँय॒ज्ञाय॑⁠। गा॒तुय्ँय॒ज्ञप॑तये⁠। दैवी᳚ स्व॒स्तिर॑स्तु नः⁠। स्व॒स्तिर् मानु॑षेभ्यः⁠। ऊ॒र्द्ध्वं जि॑गातु भेष॒जम्⁠। शं नो॑ अस्तु द्वि॒पदे᳚⁠। शं चतु॑ष्पदे⁠ ॥ [२५] (८) (तच्छ॒य्ँयोर॒ष्टौ) ॥११॥
पत्नीसंयाजानां याज्यानुवाक्याः
आ प्या॑यस्व॒§1 सं ते᳚ §2 ⁠॥ इ॒ह त्वष्टा॑रमग्रि॒यं§3 तन्न॑स्तु॒रीप᳚म् §4 ⁠॥ दे॒वानां॒ पत्नी॑रुश॒तीर॑वन्तु नः⁠। प्राव॑न्तु नस्तु॒जये॒ वाज॑सातये⁠। याः पार्थि॑वासो॒ या अ॒पामपि॑ व्र॒ते⁠। ता नो॑ देवीः सुहवाः॒ शर्म॑ यच्छत⁠॥ उ॒त ग्ना वि॑यन्तु दे॒वप॑त्नीः⁠। इ॒न्द्रा॒ण्य॑ग्नाय्य॒श्विनी॒ राट्⁠। आ रोद॑सी वरुणा॒नी शृ॑णोतु⁠। वि॒यन्तु॑ दे॒वीर्य ऋ॒तुर्जनी॑नाम्⁠ ॥ [२६] (१०) अ॒ग्निर्‌होता॑ गृ॒हप॑तिः॒ स राजा᳚⁠। विश्वा॑ वेद॒ जनि॑मा जा॒तवे॑दाः⁠। दे॒वाना॑मु॒त यो मर्त्या॑नाम्⁠। यजि॑ष्ठः॒ स प्रय॑जतामृ॒तावा᳚⁠॥ व॒यमु॑ त्वा गृहपते॒ जना॑नाम्⁠। अग्ने॒ अक॑र्म स॒मिधा॑ बृ॒हन्त᳚म्⁠। अ॒स्थू॒रिणो॒ गार्‌ह॑पत्यानि सन्तु⁠। ति॒ग्मेन॑ न॒स्तेज॑सा॒ सꣳशि॑शाधि⁠ ॥ [२७] (८) (जनी॑ना +म॒ष्टौ च॑) ॥१२॥
पत्नीसंयाजे सोमाह्वानम्
उप॑हूतꣳ रथन्त॒रꣳ स॒ह पृ॑थि॒व्या⁠। उप॑ मा रथन्त॒रꣳ स॒ह पृ॑थि॒व्या ह्व॑यताम्⁠। उप॑हूतव्ँवामदे॒व्यꣳ स॒हान्तरि॑ख्‍षेण⁠। उप॑ मा वामदे॒व्यꣳ स॒हान्तरि॑ख्‍षेण ह्वयताम्⁠। उप॑हूतं बृ॒हथ्स॒ह दि॒वा⁠। उप॑ मा बृ॒हथ्स॒ह दि॒वा ह्व॑यताम्⁠। उप॑हूताः स॒प्त होत्राः᳚⁠। उप॑ मा स॒प्त होत्रा᳚ ह्वयन्ताम्⁠। उप॑हूता धे॒नुः स॒हर्‌ष॑भा⁠। उप॑ मा धे॒नुः स॒हर्‌ष॑भा ह्वयताम्⁠ ॥ [२८] (१०) उप॑हूतो भ॒ख्‍षः सखा᳚⁠। उप॑ मा भ॒ख्‍षः सखा᳚ ह्वयताम्⁠। उप॑हू॒ता(४) होँ⁠। इडोप॑हूता⁠। उप॑हू॒तेडा᳚⁠। उपो॑ अ॒स्माꣳ इडा᳚ ह्वयताम्⁠। इडोप॑हूता⁠। उप॑हू॒तेडा᳚⁠। मा॒न॒वी घृ॒तप॑दी मैत्रावरु॒णी⁠। ब्रह्म॑ दे॒वकृ॑त॒मुप॑हूतम्⁠ ॥ [२९] (१०) दैव्या॑ अद्ध्व॒र्यव॒ उप॑हूताः⁠। उप॑हूता मनु॒ष्याः᳚⁠। य इ॒मय्ँय॒ज्ञमवा॑न्⁠। ये य॒ज्ञप॑त्नी॒व्ँवर्द्धा॑न्⁠। उप॑हूते॒ द्यावा॑पृथि॒वी⁠। पू॒र्व॒जे ऋ॒ताव॑री⁠। दे॒वी दे॒वपु॑त्रे⁠। उप॑हूते॒यय्ँयज॑माना⁠। इ॒न्द्रा॒णीवा॑विध॒वा⁠। अदि॑तिरिव सुपु॒त्रा⁠। उत्त॑रस्यां देवय॒ज्याया॒मुप॑हूता⁠। भूय॑सि हवि॒ष्कर॑ण॒ उप॑हूता⁠। दि॒व्ये धाम॒न्नुप॑हूता⁠। इ॒दं मे॑ दे॒वा ह॒विर्जु॑षन्ता॒मिति॒ तस्मि॒न्नुप॑हूता⁠। विश्व॑मस्याः प्रि॒यमुप॑हूतम्⁠। विश्व॑स्य प्रि॒यस्योप॑हूत॒स्योप॑हूता⁠ ॥ [३०] (१६) (स॒हर्‌ष॑भा ह्वयता॒ मुप॑हूतꣳ सुपु॒त्रा षट्च॑) ॥१३॥

Appendix (of Expansions)

{1, 2} Tai.Brā.3.5.12.1
आ प्या॑यस्व॒ समे॑तु ते वि॒श्वतः॑ सोम॒ वृष्णि॑यम्⁠। भवा॒ वाज॑स्य सङ्ग॒थे⁠॥ सं ते॒ पया॑ꣳ सि॒ समु॑ यन्तु॒ वाजाः॒ सव्ँवृष्णि॑यान्यभिमाति॒षाहः॑⁠। आ॒प्याय॑मानो अ॒मृता॑य सोम दि॒वि श्रवा॑ꣴस्युत्त॒मानि॑ धिष्व⁠॥
{3, 4} Tai.Brā.3.5.12.1
इ॒ह त्वष्टा॑रमग्रि॒यव्ँवि॒श्वरू॑प॒मुप॑ ह्वये⁠। अ॒स्माक॑मस्तु॒ केव॑लः⁠॥ तन्न॑स्तु॒रीप॒मध॑ पोषयि॒त्नु देव॑ त्वष्ट॒र्वि र॑रा॒णः स्य॑स्व⁠। यतो॑ वी॒रः क॑र्म॒ण्यः॑ सु॒दख्‍षो॑ यु॒क्तग्रा॑वा॒ जाय॑ते दे॒वका॑मः⁠॥
अनुवाकाः पञ्चशती
१३ ३०