कृष्ण यजुर्वेदीय तैत्तिरीय संहिता क्रम पाठः
तृतीयकाण्डे प्रथमः प्रश्नः

कांड ३ प्रश्न १
न्यूनकर्माभिधानं

ओं नमः परमात्मने, श्री महागणपतये नमः

श्री गुरुभ्यो नमः, ह॒रिः॒ ओं

ॐ
प्र॒जाप॑तिर,कामयत⁠। प्र॒जाप॑ति॒रिति॑ प्र॒जा—प॒तिः॒⁠। अ॒का॒म॒य॒त॒ प्र॒जाः⁠। प्र॒जाः सृ॑जेय⁠। प्र॒जा इति॑ प्र—जाः⁠। सृ॒जे॒येति॑⁠। इति॒ सः⁠। स तपः॑⁠। तपो॑ ऽतप्यत⁠। अ॒त॒प्य॒त॒ सः⁠। स स॒र्पान्⁠। स॒र्पान॑सृजत⁠। अ॒सृ॒ज॒त॒ सः⁠। सो॑ऽकामयत⁠। अ॒का॒म॒य॒त॒ प्र॒जाः⁠। प्र॒जाः सृ॑जेय⁠। प्र॒जा इति॑ प्र—जाः⁠। सृ॒जे॒येति॑⁠। इति॒ सः⁠। स द्वि॒तीय᳚म्⁠। द्वि॒तीय॑मतप्यत⁠। अ॒त॒प्य॒त॒ सः⁠। स वया॑ꣳसि⁠। वया॑ꣴस्यसृजत⁠। अ॒सृ॒ज॒त॒ सः⁠। सो॑ऽकामयत⁠। अ॒का॒म॒य॒त॒ प्र॒जाः⁠। प्र॒जाः सृ॑जेय⁠। प्र॒जा इति॑ प्र—जाः⁠। सृ॒जे॒येति॑⁠। इति॒ सः⁠। स तृ॒तीय᳚म्⁠। तृ॒तीय॑मतप्यत⁠। अ॒त॒प्य॒त॒ सः⁠। स ए॒तम्⁠। ए॒तम् दी᳚ख्‍षितवा॒दम्⁠। दी॒ख्‍षि॒त॒वा॒दम॑पश्यत्⁠। दी॒ख्‍षि॒त॒वा॒दमिति॑ दीख्‍षित—वा॒दम्⁠। अ॒प॒श्य॒त् तम्⁠। तम॑वदत्⁠। अ॒व॒द॒त् ततः॑⁠। ततो॒ वै⁠। वै सः⁠। स प्र॒जाः⁠। प्र॒जा अ॑सृजत⁠। प्र॒जा इति॑ प्र—जाः⁠। अ॒सृ॒ज॒त॒ यत्⁠। यत् तपः॑⁠। तप॑स्त॒प्त्वा⁠। त॒प्त्वा दी᳚ख्‍षितवा॒दम्⁠। दी॒ख्‍षि॒त॒वा॒दव्ँवद॑ति⁠। दी॒ख्‍षि॒त॒वा॒दमिति॑ दीख्‍षित—वा॒दम्⁠। वद॑ति प्र॒जाः⁠। प्र॒जा ए॒व⁠। प्र॒जा इति॑ प्र—जाः⁠। ए॒व तत्⁠। तद् यज॑मानः⁠। यज॑मानः सृजते⁠। [१] सृ॒ज॒ते॒ यत्⁠। यद् वै⁠। वै दी᳚ख्‍षि॒तः⁠। दी॒ख्‍षि॒तो॑ऽमे॒द्ध्यम्⁠। अ॒मे॒द्ध्यम् पश्य॑ति⁠। पश्य॒त्यप॑⁠। अपा᳚स्मात्⁠। अ॒स्मा॒द् दी॒ख्‍षा⁠। दी॒ख्‍षा क्रा॑मति⁠। क्रा॒म॒ति॒ नील᳚म्⁠। नील॑मस्य⁠। अ॒स्य॒ हरः॑⁠। हरो॒ वि⁠। व्ये॑ति⁠। ए॒त्यब॑द्धम्⁠। अब॑द्ध॒म् मनः॑⁠। मनो॑ द॒रिद्र᳚म्⁠। द॒रिद्र॒म् चख्‍षुः॑⁠। चख्‍षुः॒ सूर्यः॑⁠। सूर्यो॒ ज्योति॑षाम्⁠। ज्योति॑षा॒ꣴ॒ श्रेष्ठः॑⁠। श्रेष्ठो॒ दीख्‍षे᳚⁠। दीख्‍षे॒ मा⁠। मा मा᳚⁠। मा॒ हा॒सीः॒⁠। हा॒सी॒रिति॑⁠। इत्या॑ह⁠। आ॒ह॒ न⁠। नास्मा᳚त्⁠। अ॒स्मा॒द् दी॒ख्‍षा⁠। दी॒ख्‍षाऽप॑⁠। अप॑ क्रामति⁠। क्रा॒म॒ति॒ न⁠। नास्य॑⁠। अ॒स्य॒ नील᳚म्⁠। नील॒म् न⁠। न हरः॑⁠। हरो॒ वि⁠। व्ये॑ति⁠। ए॒ति॒ यत्⁠। यद् वै⁠। वै दी᳚ख्‍षि॒तम्⁠। दी॒ख्‍षि॒तम॑भि॒वर्‌ष॑ति⁠। अ॒भि॒वर्‌ष॑ति दि॒व्याः⁠। अ॒भि॒वर्‌ष॒तीत्य॑भि—वर्‌ष॑ति⁠। दि॒व्या आपः॑⁠। आपोऽशा᳚न्ताः⁠। अशा᳚न्ता॒ ओजः॑⁠। ओजो॒ बल᳚म्⁠। बल॑म् दी॒ख्‍षाम्⁠। दी॒ख्‍षाम् तपः॑⁠। [२] तपो᳚ ऽस्य⁠। अ॒स्य॒ निः⁠। निर् घ्न॑न्ति⁠। घ्न॒न्त्यु॒न्द॒तीः⁠। उ॒न्द॒तीर् बल᳚म्⁠। बल॑म् धत्त⁠। ध॒त्तौजः॑⁠। ओजो॑ धत्त⁠। ध॒त्त॒ बल᳚म्⁠। बल॑म् धत्त⁠। ध॒त्त॒ मा⁠। मा मे᳚⁠। मे॒ दी॒ख्‍षाम्⁠। दी॒ख्‍षाम् मा⁠। मा तपः॑⁠। तपो॒ निः⁠। निर् व॑धिष्ट⁠। व॒धि॒ष्टेति॑⁠। इत्या॑ह⁠। आ॒है॒तत्⁠। ए॒तदे॒व⁠। ए॒व सर्व᳚म्⁠। सर्व॑मा॒त्मन्न्⁠। आ॒त्मन् ध॑त्ते⁠। ध॒त्ते॒ न⁠। नास्य॑⁠। अ॒स्यौजः॑⁠। ओजो॒ बल᳚म्⁠। बल॒म् न⁠। न दी॒ख्‍षाम्⁠। दी॒ख्‍षाम् न⁠। न तपः॑⁠। तपो॒ निः⁠। निर् घ्न॑न्ति⁠। घ्न॒न्त्य॒ग्निः⁠। अ॒ग्निर् वै⁠। वै दी᳚ख्‍षि॒तस्य॑⁠। दी॒ख्‍षि॒तस्य॑ दे॒वता᳚⁠। दे॒वता॒ सः⁠। सो᳚ऽस्मात्⁠। अ॒स्मा॒दे॒तर्‌हि॑⁠। ए॒तर्‌हि॑ ति॒रः⁠। ति॒र इ॑व⁠। इ॒व॒ यर्‌हि॑⁠। यर्‌हि॒ याति॑⁠। याति॒ तम्⁠। तमी᳚श्व॒रम्⁠। ई॒श्व॒रꣳ रख्‍षा॑ꣳसि⁠। रख्‍षा॑ꣳसि॒ हन्तोः᳚⁠। हन्तो᳚र् भ॒द्रात्⁠। [३] भ॒द्राद॒भि⁠। अ॒भि श्रेयः॑⁠। श्रेयः॒ प्र⁠। प्रेहि॑⁠। इ॒हि॒ बृह॒स्पतिः॑⁠। बृह॒स्पतिः॑ पुरे॒ता⁠। पु॒र॒ए॒ता ते᳚⁠। पु॒र॒ए॒तेति॑ पुरः—ए॒ता⁠। ते॒ अ॒स्तु॒⁠। अ॒स्त्विति॑⁠। इत्या॑ह⁠। आ॒ह॒ ब्रह्म॑⁠। ब्रह्म॒ वै⁠। वै दे॒वाना᳚म्⁠। दे॒वाना॒म् बृह॒स्पतिः॑⁠। बृह॒स्पति॒स्तम्⁠। तमे॒व⁠। ए॒वान्वार॑भते⁠। अ॒न्वार॑भते॒ सः⁠। अ॒न्वार॑भत॒ इत्य॑नु—आर॑भते⁠। स ए॑नम्⁠। ए॒न॒ꣳ॒ सम्⁠। सम् पा॑रयति⁠। पा॒र॒य॒त्या⁠। एदम्⁠। इ॒दम॑गन्म⁠। अ॒ग॒न्म॒ दे॒व॒यज॑नम्⁠। दे॒व॒यज॑नम् पृथि॒व्याः⁠। दे॒व॒यज॑न॒मिति॑ देव—यज॑नम्⁠। पृ॒थि॒व्या इति॑⁠। इत्या॑ह⁠। आ॒ह॒ दे॒व॒यज॑नम्⁠। दे॒व॒यज॑न॒ꣳ॒ हि⁠। दे॒व॒यज॑न॒मिति॑ देव—यज॑नम्⁠। ह्ये॑षः⁠। ए॒ष पृ॑थि॒व्याः⁠। पृ॒थि॒व्या आ॒गच्छ॑ति⁠। आ॒गच्छ॑ति॒ यः⁠। आ॒गच्छ॒तीत्या᳚—गच्छ॑ति⁠। यो यज॑ते⁠। यज॑ते॒ विश्वे᳚⁠। विश्वे॑ दे॒वाः⁠। दे॒वा यत्⁠। यदजु॑षन्त⁠। अजु॑षन्त॒ पूर्वे᳚⁠। पूर्व॒ इति॑⁠। इत्या॑ह⁠। आ॒ह॒ विश्वे᳚⁠। विश्वे॒ हि⁠। ह्ये॑तत्⁠। ए॒त॒द् दे॒वाः⁠। दे॒वा जो॒षय॑न्ते⁠। जो॒षय॑न्ते॒ यत्⁠। यद् ब्रा᳚ह्म॒णाः⁠। ब्रा॒ह्म॒णा ऋ॑ख्सा॒माभ्या᳚म्⁠। ऋ॒ख्सा॒माभ्या॒य्ँयजु॑षा⁠। ऋ॒ख्सा॒माभ्या॒मित्यृ॑ख्सा॒म—भ्या॒म्⁠। यजु॑षा स॒न्तर॑न्तः⁠। स॒न्तर॑न्त॒ इति॑⁠। स॒न्तर॑न्त॒ इति॑ सम्—तर॑न्तः⁠। इत्या॑ह⁠। आ॒ह॒र्ख्सा॒माभ्या᳚म्⁠। ऋ॒ख्सा॒माभ्या॒ꣳ॒ हि⁠। ऋ॒ख्सा॒माभ्या॒मित्यृ॑ख्सा॒म—भ्या॒म्⁠। ह्ये॑षः⁠। ए॒ष यजु॑षा⁠। यजु॑षा स॒न्तर॑ति⁠। स॒न्तर॑ति॒ यः⁠। स॒न्तर॒तीति॑ सम्—तर॑ति⁠। यो यज॑ते⁠। यज॑ते रा॒यः⁠। रा॒यस्पोषे॑ण⁠। पोषे॑ण॒ सम्⁠। समि॒षा⁠। इ॒षा म॑देम⁠। म॒दे॒मेति॑⁠। इत्या॑ह⁠। आ॒हा॒शिष᳚म्⁠। आ॒शिष॑मे॒व⁠। आ॒शिष॒मित्या᳚—शिष᳚म्⁠। ए॒वैताम्⁠। ए॒तामा⁠। आ शा᳚स्ते⁠। शा॒स्त॒ इति॑ शास्ते⁠॥ [४] (यज॑मानो दी॒ख्‍षाꣳ हन्तो᳚र् ब्राह्म॒णा श्चतु॑र्विꣳशतिश्च) ॥१॥
ए॒ष ते᳚⁠। ते॒ गा॒य॒त्रः⁠। गा॒य॒त्रो भा॒गः⁠। भा॒ग इति॑⁠। इति॑ मे⁠। मे॒ सोमा॑य⁠। सोमा॑य ब्रूतात्⁠। ब्रू॒ता॒दे॒षः⁠। ए॒ष ते᳚⁠। ते॒ त्रैष्टु॑भः⁠। त्रैष्टु॑भो॒ जाग॑तः⁠। जाग॑तो भा॒गः⁠। भा॒ग इति॑⁠। इति॑ मे⁠। मे॒ सोमा॑य⁠। सोमा॑य ब्रूतात्⁠। ब्रू॒ता॒च्छ॒न्दो॒माना᳚म्⁠। छ॒न्दो॒माना॒ꣳ॒ साम्रा᳚ज्यम्⁠। छ॒न्दो॒माना॒मिति॑ छन्दः—माना᳚म्⁠। साम्रा᳚ज्यम् गच्छ⁠। साम्रा᳚ज्य॒मिति॒ साम्—रा॒ज्य॒म्⁠। ग॒च्छेति॑⁠। इति॑ मे⁠। मे॒ सोमा॑य⁠। सोमा॑य ब्रूतात्⁠। ब्रू॒ता॒द् यः⁠। यो वै⁠। वै सोम᳚म्⁠। सोम॒ꣳ॒ राजा॑नम्⁠। राजा॑न॒ꣳ॒ साम्रा᳚ज्यम्⁠। साम्रा᳚ज्यल्ँलो॒कम्⁠। साम्रा᳚ज्य॒मिति॒ साम्—रा॒ज्य॒म्⁠। लो॒कम् ग॑मयि॒त्वा⁠। ग॒म॒यि॒त्वा क्री॒णाति॑⁠। क्री॒णाति॒ गच्छ॑ति⁠। गच्छ॑ति॒ स्वाना᳚म्⁠। स्वाना॒ꣳ॒ साम्रा᳚ज्यम्⁠। साम्रा᳚ज्य॒म् छन्दा॑ꣳसि⁠। साम्रा᳚ज्य॒मिति॒ साम्—रा॒ज्य॒म्⁠। छन्दा॑ꣳसि॒ खलु॑⁠। खलु॒ वै⁠। वै सोम॑स्य⁠। सोम॑स्य॒ राज्ञः॑⁠। राज्ञः॒ साम्रा᳚ज्यः⁠। साम्रा᳚ज्यो लो॒कः⁠। साम्रा᳚ज्य॒ इति॒ साम्—रा॒ज्यः॒⁠। लो॒कः पु॒रस्ता᳚त्⁠। पु॒रस्ता॒थ् सोम॑स्य⁠। सोम॑स्य क्र॒यात्⁠। क्र॒यादे॒वम्⁠। ए॒वम॒भि⁠। अ॒भि म॑न्त्रयेत⁠। म॒न्त्र॒ये॒त॒ साम्रा᳚ज्यम्⁠। साम्रा᳚ज्यमे॒व⁠। साम्रा᳚ज्य॒मिति॒ साम्—रा॒ज्य॒म्⁠। ए॒वैन᳚म्⁠। [५] ए॒न॒ल्ँलो॒कम्⁠। लो॒कम् ग॑मयि॒त्वा⁠। ग॒म॒यि॒त्वा क्री॑णाति⁠। क्री॒णा॒ति॒ गच्छ॑ति⁠। गच्छ॑ति॒ स्वाना᳚म्⁠। स्वाना॒ꣳ॒ साम्रा᳚ज्यम्⁠। साम्रा᳚ज्य॒य्ँयः⁠। साम्रा᳚ज्य॒मिति॒ साम्—रा॒ज्य॒म्⁠। यो वै⁠। वै ता॑नून॒प्त्रस्य॑⁠। ता॒नू॒न॒प्त्रस्य॑ प्रति॒ष्ठाम्⁠। ता॒नू॒न॒प्त्रस्येति॑ तानू—न॒प्त्रस्य॑⁠। प्र॒ति॒ष्ठाव्ँवेद॑⁠। प्र॒ति॒ष्ठामिति॑ प्रति—स्थाम्⁠। वेद॒ प्रति॑⁠। प्रत्ये॒व⁠। ए॒व ति॑ष्ठति⁠। ति॒ष्ठ॒ति॒ ब्र॒ह्म॒वा॒दिनः॑⁠। ब्र॒ह्म॒वा॒दिनो॑ वदन्ति⁠। ब्र॒ह्म॒वा॒दिन॒ इति॑ ब्रह्म—वा॒दिनः॑⁠। व॒द॒न्ति॒ न⁠। न प्रा॒श्ञन्ति॑⁠। प्रा॒श्ञन्ति॒ न⁠। प्रा॒श्ञन्तीति॑ प्र—अ॒श्ञन्ति॑⁠। न जु॑ह्वति⁠। जु॒ह्व॒त्यथ॑⁠। अथ॒ क्व॑⁠। क्व॑ तानून॒प्त्रम्⁠। ता॒नू॒न॒प्त्रम् प्रति॑⁠। ता॒नू॒न॒प्त्रमिति॑ तानू—न॒प्त्रम्⁠। प्रति॑ तिष्ठति⁠। ति॒ष्ठ॒तीति॑⁠। इति॑ प्र॒जाप॑तौ⁠। प्र॒जाप॑तौ॒ मन॑सि⁠। प्र॒जाप॑ता॒विति॑ प्र॒जा—प॒तौ॒⁠। मन॒सीति॑⁠। इति॑ ब्रूयात्⁠। ब्रू॒या॒त् त्रिः⁠। त्रिरव॑⁠। अव॑ जिघ्रेत्⁠। जि॒घ्रे॒त् प्र॒जाप॑तौ⁠। प्र॒जाप॑तौ त्वा⁠। प्र॒जाप॑ता॒विति॑ प्र॒जा—प॒तौ॒⁠। त्वा॒ मन॑सि⁠। मन॑सि जुहोमि⁠। जु॒हो॒मीति॑⁠। इत्ये॒षा⁠। ए॒षा वै⁠। वै ता॑नून॒प्त्रस्य॑⁠। ता॒नू॒न॒प्त्रस्य॑ प्रति॒ष्ठा⁠। ता॒नू॒न॒प्त्रस्येति॑ तानू—न॒प्त्रस्य॑⁠। प्र॒ति॒ष्ठा यः⁠। प्र॒ति॒ष्ठेति॑ प्रति—स्था⁠। य ए॒वम्⁠। ए॒वव्ँवेद॑⁠। वेद॒ प्रति॑⁠। प्रत्ये॒व⁠। ए॒व ति॑ष्ठति⁠। ति॒ष्ठ॒ति॒ यः⁠। यो वै⁠। [६] वा अ॑द्ध्व॒र्योः⁠। अ॒द्ध्व॒र्योः प्र॑ति॒ष्ठाम्⁠। प्र॒ति॒ष्ठाव्ँवेद॑⁠। प्र॒ति॒ष्ठामिति॑ प्रति—स्थाम्⁠। वेद॒ प्रति॑⁠। प्रत्ये॒व⁠। ए॒व ति॑ष्ठति⁠। ति॒ष्ठ॒ति॒ यतः॑⁠। यतो॒ मन्ये॑त⁠। मन्ये॒तान॑भिक्रम्य⁠। अन॑भिक्रम्य होष्यामि⁠। अन॑भिक्र॒म्येत्यन॑भि—क्र॒म्य॒⁠। हो॒ष्या॒मीति॑⁠। इति॒ तत्⁠। तत् तिष्ठ॑न्न्⁠। तिष्ठ॒न्ना⁠। आ श्रा॑वयेत्⁠। श्रा॒व॒ये॒दे॒षा⁠। ए॒षा वै⁠। वा अ॑द्ध्व॒र्योः⁠। अ॒द्ध्व॒र्योः प्र॑ति॒ष्ठा⁠। प्र॒ति॒ष्ठा यः⁠। प्र॒ति॒ष्ठेति॑ प्रति—स्था⁠। य ए॒वम्⁠। ए॒वव्ँवेद॑⁠। वेद॒ प्रति॑⁠। प्रत्ये॒व⁠। ए॒व ति॑ष्ठति⁠। ति॒ष्ठ॒ति॒ यत्⁠। यद॑भि॒क्रम्य॑⁠। अ॒भि॒क्रम्य॑ जुहु॒यात्⁠। अ॒भि॒क्रम्येत्य॑भि—क्रम्य॑⁠। जु॒हु॒यात् प्र॑ति॒ष्ठायाः᳚⁠। प्र॒ति॒ष्ठाया॑ इयात्⁠। प्र॒ति॒ष्ठाया॒ इति॑ प्रति—स्थायाः᳚⁠। इ॒या॒त् तस्मा᳚त्⁠। तस्मा᳚थ् समा॒नत्र॑⁠। स॒मा॒नत्र॒ तिष्ठ॑ता⁠। तिष्ठ॑ता होत॒व्य᳚म्⁠। हो॒त॒व्य॑म् प्रति॑ष्ठित्यै⁠। प्रति॑ष्ठित्यै॒ यः⁠। प्रति॑ष्ठित्या॒ इति॒ प्रति॑—स्थि॒त्यै॒⁠। यो वै⁠। वा अ॑द्ध्व॒र्योः⁠। अ॒द्ध्व॒र्योः स्वम्⁠। स्वव्ँवेद॑⁠। वेद॒ स्ववा॑न्⁠। स्ववा॑ने॒व⁠। स्ववा॒निति॒ स्व—वा॒न्॒⁠। ए॒व भ॑वति⁠। भ॒व॒ति॒ स्रुक्⁠। स्रुग् वै⁠। वा अ॑स्य⁠। अ॒स्य॒ स्वम्⁠। स्वव्ँवा॑य॒व्य᳚म्⁠। वा॒य॒व्य॑मस्य⁠। अ॒स्य॒ स्वम्⁠। [७] स्वम् च॑म॒सः⁠। च॒म॒सो᳚ ऽस्य⁠। अ॒स्य॒ स्वम्⁠। स्वय्ँयत्⁠। यद् वा॑य॒व्य᳚म्⁠। वा॒य॒व्य॑व्ँवा⁠। वा॒ च॒म॒सम्⁠। च॒म॒सव्ँवा᳚⁠। वाऽन॑न्वारभ्य⁠। अन॑न्वारभ्याश्रा॒वये᳚त्⁠। अन॑न्वार॒भ्येत्यन॑नु—आ॒र॒भ्य॒⁠। आ॒श्रा॒वये॒थ् स्वात्⁠। आ॒श्रा॒वये॒दित्या᳚—श्रा॒वये᳚त्⁠। स्वादि॑यात्⁠। इ॒या॒त् तस्मा᳚त्⁠। तस्मा॑दन्वा॒रभ्य॑⁠। अ॒न्वा॒रभ्या॒श्राव्य᳚म्⁠। अ॒न्वा॒रभ्येत्य॑नु—आ॒रभ्य॑⁠। आ॒श्राव्य॒ꣴ॒ स्वात्⁠। आ॒श्राव्य॒मित्या᳚—श्राव्य᳚म्⁠। स्वादे॒व⁠। ए॒व न⁠। नैति॑⁠। ए॒ति॒ यः⁠। यो वै⁠। वै सोम᳚म्⁠। सोम॒मप्र॑तिष्ठाप्य⁠। अप्र॑तिष्ठाप्य स्तो॒त्रम्⁠। अप्र॑तिष्ठा॒प्येत्यप्र॑ति—स्था॒प्य॒⁠। स्तो॒त्रमु॑पाक॒रोति॑⁠। उ॒पा॒क॒रोत्यप्र॑तिष्ठितः⁠। उ॒पा॒क॒रोतीत्यु॑प—आ॒क॒रोति॑⁠। अप्र॑तिष्ठितः॒ सोमः॑⁠। अप्र॑तिष्ठित॒ इत्यप्र॑ति—स्थि॒तः॒⁠। सोमो॒ भव॑ति⁠। भव॒त्यप्र॑तिष्ठितः⁠। अप्र॑तिष्ठितः॒ स्तोमः॑⁠। अप्र॑तिष्ठित॒ इत्यप्र॑ति—स्थि॒तः॒⁠। स्तोमोऽप्र॑तिष्ठितानि⁠। अप्र॑तिष्ठितान्यु॒क्थानि॑⁠। अप्र॑तिष्ठिता॒नीत्यप्र॑ति—स्थि॒ता॒नि॒⁠। उ॒क्थान्यप्र॑तिष्ठितः⁠। अप्र॑तिष्ठतो॒ यज॑मानः⁠। अप्र॑ष्ठित॒ इत्यप्र॑ति—स्थि॒तः॒⁠। यज॑मा॒नो ऽप्र॑तिष्ठितः⁠। अप्र॑तिष्ठितोऽद्ध्व॒र्युः⁠। अप्र॑तिष्ठित॒ इत्यप्र॑ति—स्थि॒तः॒⁠। अ॒द्ध्व॒र्युर् वा॑य॒व्य᳚म्⁠। वा॒य॒व्य॑व्ँवै⁠। वै सोम॑स्य⁠। सोम॑स्य प्रति॒ष्ठा⁠। प्र॒ति॒ष्ठा च॑म॒सः⁠। प्र॒ति॒ष्ठेति॑ प्रति—स्था⁠। च॒म॒सो᳚ऽस्य⁠। अ॒स्य॒ प्र॒ति॒ष्ठा⁠। प्र॒ति॒ष्ठा सोमः॑⁠। प्र॒ति॒ष्ठेति॑ प्रति—स्था⁠। सोमः॒ स्तोम॑स्य⁠। स्तोम॑स्य॒ स्तोमः॑⁠। स्तोम॑ उ॒क्थाना᳚म्⁠। उ॒क्थाना॒म् ग्रह᳚म्⁠। ग्रह॑व्ँवा⁠। वा॒ गृ॒ही॒त्वा⁠। गृ॒ही॒त्वा च॑म॒सम्⁠। च॒म॒सव्ँवा᳚⁠। वो॒न्नीय॑⁠। उ॒न्नीय॑ स्तो॒त्रम्⁠। उ॒न्नीयेत्यु॑त्—नीय॑⁠। स्तो॒त्रमु॒पाकु॑र्यात्⁠। उ॒पाकु॑र्या॒त् प्रति॑⁠। उ॒पाकु॑र्या॒दित्यु॑प—आकु॑र्यात्⁠। प्रत्ये॒व⁠। ए॒व सोम᳚म्⁠। सोम॑ꣴ स्था॒पय॑ति⁠। स्था॒पय॑ति॒ प्रति॑⁠। प्रति॒ स्तोम᳚म्⁠। स्तोम॒म् प्रति॑⁠। प्रत्यु॒क्थानि॑⁠। उ॒क्थानि॒ प्रति॑⁠। प्रति॒ यज॑मानः⁠। यज॑मान॒स्तिष्ठ॑ति⁠। तिष्ठ॑ति॒ प्रति॑⁠। प्रत्य॑द्ध्व॒र्युः⁠। अ॒द्ध्व॒र्युरित्य॑द्ध्व॒र्युः⁠॥ [८] (ए॒व ति॑ष्ठति॒ यो वा॑य॒व्य॑मस्य॒ ग्रह॒व्ँवै का॒न्नवि॑ꣳश॒तिश्च॑) ॥२॥
य॒ज्ञव्ँवै⁠। वा ए॒तत्⁠। ए॒तथ् सम्⁠। सम् भ॑रन्ति⁠। भ॒र॒न्ति॒ यत्⁠। यथ् सो॑म॒क्रय॑ण्यै⁠। सो॒म॒क्रय॑ण्यै प॒दम्⁠। सो॒म॒क्रय॑ण्या॒ इति॑ सोम—क्रय॑ण्यै⁠। प॒दय्ँय॑ज्ञमु॒खम्⁠। य॒ज्ञ॒मु॒खꣳ ह॑वि॒र्द्धाने᳚⁠। य॒ज्ञ॒मु॒खमिति॑ यज्ञ—मु॒खम्⁠। ह॒वि॒र्द्धाने॒ यर्‌हि॑⁠। ह॒वि॒र्द्धाने॒ इति॑ हविः—धाने᳚⁠। यर्‌हि॑ हवि॒र्द्धाने᳚⁠। ह॒वि॒र्द्धाने॒ प्राची᳚⁠। ह॒वि॒र्द्धाने॒ इति॑ हविः—धाने᳚⁠। प्राची᳚ प्रव॒र्तये॑युः⁠। प्राची॒ इति॒ प्राची᳚⁠। प्र॒व॒र्तये॑यु॒स्तर्‌हि॑⁠। प्र॒व॒र्तये॑यु॒रिति॑ प्र—व॒र्तये॑युः⁠। तर्‌हि॒ तेन॑⁠। तेनाख्‍ष᳚म्⁠। अख्‍ष॒मुप॑⁠। उपा᳚ञ्ज्यात्⁠। आ॒ञ्ज्या॒द् य॒ज्ञ॒मु॒खे⁠। य॒ज्ञ॒मु॒ख ए॒व⁠। य॒ज्ञ॒मु॒ख इति॑ यज्ञ—मु॒खे⁠। ए॒व य॒ज्ञम्⁠। य॒ज्ञमनु॑⁠। अनु॒ सम्⁠। सम् त॑नोति⁠। त॒नो॒ति॒ प्राञ्च᳚म्⁠। प्राञ्च॑म॒ग्निम्⁠। अ॒ग्निम् प्र⁠। प्र ह॑रन्ति⁠। ह॒र॒न्त्युत्⁠। उत् पत्नी᳚म्⁠। पत्नी॒मा⁠। आ न॑यन्ति⁠। न॒य॒न्त्यनु॑⁠। अन्वना॑ꣳसि⁠। अना॑ꣳसि॒ प्र⁠। प्र व॑र्तयन्ति⁠। व॒र्त॒य॒न्त्यथ॑⁠। अथ॒ वै⁠। वा अ॑स्य⁠। अ॒स्यै॒षः⁠। ए॒ष धिष्णि॑यः⁠। धिष्णि॑यो हीयते⁠। ही॒य॒ते॒ सः⁠। सो ऽनु॑⁠। अनु॑ ध्यायति⁠। ध्या॒य॒ति॒ सः⁠। स ई᳚श्व॒रः⁠। ई॒श्व॒रो रु॒द्रः⁠। रु॒द्रो भू॒त्वा⁠। भू॒त्वा प्र॒जाम्⁠। [९] प्र॒जाम् प॒शून्⁠। प्र॒जामिति॑ प्र—जाम्⁠। प॒शून्‌यज॑मानस्य⁠। यज॑मानस्य॒ शम॑यितोः⁠। शम॑यितो॒र् यर्‌हि॑⁠। यर्‌हि॑ प॒शुम्⁠। प॒शुमाप्री॑तम्⁠। आप्री॑त॒मुद॑ञ्चम्⁠। आप्री॑त॒मित्या—प्री॒त॒म्⁠। उद॑ञ्च॒म् नय॑न्ति⁠। नय॑न्ति॒ तर्‌हि॑⁠। तर्‌हि॒ तस्य॑⁠। तस्य॑ पशु॒श्रप॑णम्⁠। प॒शु॒श्रप॑णꣳ हरेत्⁠। प॒शु॒श्रप॑ण॒मिति॑ पशु—श्रप॑णम्⁠। ह॒रे॒त् तेन॑⁠। तेनै॒व⁠। ए॒वैन᳚म्⁠। ए॒न॒म् भा॒गिन᳚म्⁠। भा॒गिन॑म् करोति⁠। क॒रो॒ति॒ यज॑मानः⁠। यज॑मानो॒ वै⁠। वा आ॑हव॒नीयः॑⁠। आ॒ह॒व॒नीयो॒ यज॑मानम्⁠। आ॒ह॒व॒नीय॒ इत्या᳚—ह॒व॒नीयः॑⁠। यज॑मान॒व्ँवै⁠। वा ए॒तत्⁠। ए॒तद् वि⁠। वि क॑र्‌षन्ते⁠। क॒र्॒‌ष॒न्ते॒ यत्⁠। यदा॑हव॒नीया᳚त्⁠। आ॒ह॒व॒नीया᳚त् पशु॒श्रप॑णम्⁠। आ॒ह॒व॒नीया॒दित्या᳚—ह॒व॒नीया᳚त्⁠। प॒शु॒श्रप॑ण॒ꣳ॒ हर॑न्ति⁠। प॒शु॒श्रप॑ण॒मिति॑ पशु—श्रप॑णम्⁠। हर॑न्ति॒ सः⁠। स वा᳚⁠। वै॒व⁠। ए॒व स्यात्⁠। स्यान् नि॑र्म॒न्थ्य᳚म्⁠। नि॒र्म॒न्थ्य॑व्ँवा⁠। नि॒र्म॒न्थ्य॑मिति॑ निः—म॒न्थ्य᳚म्⁠। वा॒ कु॒र्या॒त्॒⁠। कु॒र्या॒द् यज॑मानस्य⁠। यज॑मानस्य सात्म॒त्वाय॑⁠। सा॒त्म॒त्वाय॒ यदि॑⁠। सा॒त्म॒त्वायेति॑ सात्म—त्वाय॑⁠। यदि॑ प॒शोः⁠। प॒शोर॑व॒दान᳚म्⁠। अ॒व॒दान॒म् नश्ये᳚त्⁠। अ॒व॒दान॒मित्य॑व—दान᳚म्⁠। नश्ये॒दाज्य॑स्य⁠। आज्य॑स्य प्रत्या॒ख्याय᳚म्⁠। प्र॒त्या॒ख्याय॒मव॑⁠। प्र॒त्या॒ख्याय॒मिति॑ प्रति—आ॒ख्याय᳚म्⁠। अव॑ द्येत्⁠। द्ये॒थ् सा⁠। सैव⁠। ए॒व ततः॑⁠। ततः॒ प्राय॑श्चित्तिः⁠। प्राय॑श्चित्ति॒र् ये⁠। ये प॒शुम्⁠। प॒शुव्ँवि॑मथ्नी॒रन्न्⁠। वि॒म॒थ्नी॒रन्‌यः⁠। वि॒म॒थ्नी॒रन्निति॑ वि—म॒थ्नी॒रन्न्⁠। यस्तान्⁠। तान् का॒मये॑त⁠। का॒मये॒तार्ति᳚म्⁠। आर्ति॒मा⁠। आर्च्छे॑युः⁠। ऋ॒च्छे॒यु॒रिति॑⁠। इति॑ कु॒वित्⁠। कु॒विद॒ङ्ग⁠। अ॒ङ्गेति॑⁠। इति॒ नमो॑वृक्तिवत्या⁠। नमो॑वृक्तिवत्य॒र्चा⁠। नमो॑वृक्तिव॒त्येति॒ नमो॑वृक्ति—व॒त्या॒⁠। ऋ॒चाऽऽग्नी᳚ध्रे⁠। आग्नी᳚ध्रे जुहुयात्⁠। आग्नी᳚ध्र॒ इत्याग्नि॑—इ॒ध्रे॒⁠। जु॒हु॒या॒न्नमो॑वृक्तिम्⁠। नमो॑वृक्तिमे॒व⁠। नमो॑वृक्ति॒मिति॒ नमः॑—वृ॒क्ति॒म्⁠। ए॒वैषा᳚म्⁠। ए॒षा॒व्ँवृ॒ङ्‍क्ते॒⁠। वृ॒ङ्‍क्ते॒ ता॒जक्⁠। ता॒जगार्ति᳚म्⁠। आर्ति॒मा⁠। आर्च्छ॑न्ति⁠। ऋ॒च्छ॒न्तीत्यृ॑च्छन्ति⁠॥ [१०] (भू॒त्वा ततः॒ षड्वि॑ꣳशतिश्च) ॥३॥
प्र॒जाप॑ते॒र् जाय॑मानाः⁠। प्र॒जाप॑ते॒रिति॑ प्र॒जा—प॒तेः॒⁠। जाय॑मानाः प्र॒जाः⁠। प्र॒जा जा॒ताः⁠। प्र॒जा इति॑ प्र—जाः⁠। जा॒ताश्च॑⁠। च॒ याः⁠। या इ॒माः⁠। इ॒मा इती॒माः⁠॥ तस्मै॒ प्रति॑⁠। प्रति॒ प्र⁠। प्र वे॑दय⁠। वे॒द॒य॒ चि॒कि॒त्वान्⁠। चि॒कि॒त्वाꣳ अनु॑⁠। अनु॑ मन्यताम्⁠। म॒न्य॒ता॒मिति॑ मन्यताम्⁠॥ इ॒मम् प॒शुम्⁠। प॒शुम् प॑शुपते⁠। प॒शु॒प॒ते॒ ते॒⁠। प॒शु॒प॒त॒ इति॑ पशु—प॒ते॒⁠। ते॒ अ॒द्य⁠। अ॒द्य ब॒द्ध्नामि॑⁠। ब॒द्ध्नाम्य॑ग्ने⁠। अ॒ग्ने॒ सु॒कृ॒तस्य॑⁠। सु॒कृ॒तस्य॒ मद्ध्ये᳚⁠। सु॒कृ॒तस्येति॑ सु—कृ॒तस्य॑⁠। मद्ध्य॒ इति॒ मद्ध्ये᳚⁠॥ अनु॑ मन्यस्व⁠। म॒न्य॒स्व॒ सु॒यजा᳚⁠। सु॒यजा॑ यजाम⁠। सु॒यजेति॑ सु—यजा᳚⁠। य॒जा॒म॒ जुष्ट᳚म्⁠। जुष्ट॑म् दे॒वाना᳚म्⁠। दे॒वाना॑मि॒दम्⁠। इ॒दम॑स्तु⁠। अ॒स्तु॒ ह॒व्यम्⁠। ह॒व्यमिति॑ ह॒व्यम्⁠॥ प्र॒जा॒नन्तः॒ प्रति॑⁠। प्र॒जा॒नन्त॒ इति॑ प्र—जा॒नन्तः॑⁠। प्रति॑ गृह्णन्ति⁠। गृ॒ह्ण॒न्ति॒ पूर्वे᳚⁠। पूर्वे᳚ प्रा॒णम्⁠। प्रा॒णमङ्गे᳚भ्यः⁠। प्रा॒णमिति॑ प्र—अ॒नम्⁠। अङ्गे᳚भ्यः॒ परि॑⁠। पर्या॒चर॑न्तम्⁠। आ॒चर॑न्त॒मित्या᳚—चर॑न्तम्⁠॥ सु॒व॒र्गय्ँया॑हि⁠। सु॒व॒र्गमिति॑ सुवः—गम्⁠। या॒हि॒ प॒थिभिः॑⁠। प॒थिभि॑र् देव॒यानैः᳚⁠। प॒थिभि॒रिति॑ प॒थि—भिः॒⁠। दे॒व॒यानै॒रोष॑धीषु⁠। दे॒व॒यानै॒रिति॑ देव—यानैः᳚⁠। ओष॑धीषु॒ प्रति॑⁠। प्रति॑ तिष्ठ⁠। ति॒ष्ठा॒ शरी॑रैः⁠। शरी॑रै॒रिति॒ शरी॑रैः⁠॥ येषा॒मीशे᳚⁠। ईशे॑ पशु॒पतिः॑⁠। [११] प॒शु॒पतिः॑ पशू॒नाम्⁠। प॒शु॒पति॒रिति॑ पशु—पतिः॑⁠। प॒शू॒नाम् चतु॑ष्पदाम्⁠। चतु॑ष्पदामु॒त⁠। चतु॑ष्पदा॒मिति॒ चतुः॑—प॒दा॒म्⁠। उ॒त च॑⁠। च॒ द्वि॒पदा᳚म्⁠। द्वि॒पदा॒मिति॑ द्वि—पदा᳚म्⁠॥ निष्क्री॑तो॒ऽयम्⁠। निष्क्री॑त॒ इति॒ निः—क्री॒तः॒⁠। अ॒यय्ँय॒ज्ञिय᳚म्⁠। य॒ज्ञिय॑म् भा॒गम्⁠। भा॒गमे॑तु⁠। ए॒तु॒ रा॒यः⁠। रा॒यस्पोषाः᳚⁠। पोषा॒ यज॑मानस्य⁠। यज॑मानस्य सन्तु⁠। स॒न्त्विति॑ सन्तु⁠॥ ये ब॒द्ध्यमा॑नम्⁠। ब॒द्ध्यमा॑न॒मनु॑⁠। अनु॑ ब॒द्ध्यमा॑नाः⁠। ब॒द्ध्यमा॑ना अ॒भ्यैख्‍ष॑न्त⁠। अ॒भ्यैख्‍ष॑न्त॒ मन॑सा⁠। अ॒भ्यैख्‍ष॒न्तेत्य॑भि—ऐख्‍ष॑न्त⁠। मन॑सा॒ चख्‍षु॑षा⁠। चख्‍षु॑षा च⁠। चेति॑ च⁠॥ अ॒ग्निस्तान्⁠। ताꣳ अग्रे᳚⁠। अग्रे॒ प्र⁠। प्र मु॑मोक्तु⁠। मु॒मो॒क्तु॒ दे॒वः⁠। दे॒वः प्र॒जाप॑तिः⁠। प्र॒जाप॑तिः प्र॒जया᳚⁠। प्र॒जाप॑ति॒रिति॑ प्र॒जा—प॒तिः॒⁠। प्र॒जया॑ सव्ँविदा॒नः⁠। प्र॒जयेति॑ प्र—जया᳚⁠। स॒व्ँवि॒दा॒न इति॑ सं—वि॒दा॒नः⁠॥ य आ॑र॒ण्याः⁠। आ॒र॒ण्याः प॒शवः॑⁠। प॒शवो॑ वि॒श्वरू॑पाः⁠। वि॒श्वरू॑पा॒ विरू॑पाः⁠। वि॒श्वरू॑पा॒ इति॑ वि॒श्व—रू॒पाः॒⁠। विरू॑पाः॒ सन्तः॑⁠। विरू॑पा॒ इति॒ वि—रू॒पाः॒⁠। सन्तो॑ बहु॒धा⁠। ब॒हु॒धैक॑रूपाः⁠। ब॒हु॒धेति॑ बहु—धा⁠। एक॑रूपा॒ इत्येक॑—रू॒पाः॒⁠॥ वा॒युस्तान्⁠। ताꣳ अग्रे᳚⁠। अग्रे॒ प्र⁠। प्र मु॑मोक्तु⁠। मु॒मो॒क्तु॒ दे॒वः⁠। दे॒वः प्र॒जाप॑तिः⁠। प्र॒जाप॑तिः प्र॒जया᳚⁠। प्र॒जाप॑ति॒रिति॑ प्र॒जा—प॒तिः॒⁠। प्र॒जया॑ सव्ँविदा॒नः⁠। प्र॒जयेति॑ प्र—जया᳚⁠। स॒व्ँवि॒दा॒न इति॑ सं—वि॒दा॒नः⁠॥ प्र॒मु॒ञ्चमा॑ना॒ भुव॑नस्य⁠। प्र॒मु॒ञ्चमा॑ना॒ इति॑ प्र—मु॒ञ्चमा॑नाः⁠। [१२] भुव॑नस्य॒ रेतः॑⁠। रेतो॑ गा॒तुम्⁠। गा॒तुम् ध॑त्त⁠। ध॒त्त॒ यज॑मानाय⁠। यज॑मानाय देवाः⁠। दे॒वा॒ इति॑ देवाः⁠॥ उ॒पाकृ॑तꣳ शशमा॒नम्⁠। उ॒पाकृ॑त॒मित्यु॑प—आकृ॑तम्⁠। श॒श॒मा॒नय्ँयत्⁠। यदस्था᳚त्⁠। अस्था᳚ज् जी॒वम्⁠। जी॒वम् दे॒वाना᳚म्⁠। दे॒वाना॒मपि॑⁠। अप्ये॑तु⁠। ए॒तु॒ पाथः॑⁠। पाथ॒ इति॒ पाथः॑⁠॥ नाना᳚ प्रा॒णः⁠। प्रा॒णो यज॑मानस्य⁠। प्रा॒ण इति॑ प्र—अ॒नः⁠। यज॑मानस्य प॒शुना᳚⁠। प॒शुना॑ य॒ज्ञः⁠। य॒ज्ञो दे॒वेभिः॑⁠। दे॒वेभिः॑ स॒ह⁠। स॒ह दे॑व॒यानः॑⁠। दे॒व॒यान॒ इति॑ देव—यानः॑⁠॥ जी॒वम् दे॒वाना᳚म्⁠। दे॒वाना॒मपि॑⁠। अप्ये॑तु⁠। ए॒तु॒ पाथः॑⁠। पाथः॑ स॒त्याः⁠। स॒त्याः स॑न्तु⁠। स॒न्तु॒ यज॑मानस्य⁠। यज॑मानस्य॒ कामाः᳚⁠। कामा॒ इति॒ कामाः᳚⁠॥ यत् प॒शुः⁠। प॒शुर् मा॒युम्⁠। मा॒युमकृ॑त⁠। अकृ॒तोरः॑⁠। उरो॑ वा⁠। वा॒ प॒द्भिः⁠। प॒द्‍भिरा॑ह॒ते⁠। प॒द्भिरिति॑ पत्—भिः⁠। आ॒ह॒त इत्या᳚—ह॒ते⁠॥ अ॒ग्निर् मा᳚⁠। मा॒ तस्मा᳚त्⁠। तस्मा॒देन॑सः⁠। एन॑सो॒ विश्वा᳚त्⁠। विश्वा᳚न् मुञ्चतु⁠। मु॒ञ्च॒त्वꣳह॑सः⁠। अꣳह॑स॒ इत्यꣳह॑सः⁠॥ शमि॑तार उ॒पेत॑न⁠। उ॒पेत॑न य॒ज्ञम्⁠। उ॒पेत॒नेत्यु॑प—एत॑न⁠। य॒ज्ञम् दे॒वेभिः॑⁠। [१३] दे॒वेभि॑रिन्वि॒तम्⁠। इ॒न्वि॒तमिती᳚न्वि॒तम्⁠॥ पाशा᳚त् प॒शुम्⁠। प॒शुम् प्र⁠। प्र मु॑ञ्चत⁠। मु॒ञ्च॒त॒ ब॒न्धात्⁠। ब॒न्धाद् य॒ज्ञप॑तिम्⁠। य॒ज्ञप॑ति॒म् परि॑⁠। य॒ज्ञप॑ति॒मिति॑ य॒ज्ञ—प॒ति॒म्⁠। परीति॒ परि॑⁠॥ अदि॑तिः॒ पाश᳚म्⁠। पाश॒म् प्र⁠। प्र मु॑मोक्तु⁠। मु॒मो॒क्त्वे॒तम्⁠। ए॒तम् नमः॑⁠। नमः॑ प॒शुभ्यः॑⁠। प॒शुभ्यः॑ पशु॒पत॑ये⁠। प॒शुभ्य॒ इति॑ प॒शु—भ्यः॒⁠। प॒शु॒पत॑ये करोमि⁠। प॒शु॒पत॑य॒ इति॑ पशु—पत॑ये⁠। क॒रो॒मीति॑ करोमि⁠॥ अ॒रा॒ती॒यन्त॒मध॑रम्⁠। अध॑रम् कृणोमि⁠। कृ॒णो॒मि॒ यम्⁠। यम् द्वि॒ष्मः⁠। द्वि॒ष्मस्तस्मि॑न्न्⁠। तस्मि॒न् प्रति॑⁠। प्रति॑ मुञ्चामि⁠। मु॒ञ्चा॒मि॒ पाश᳚म्⁠। पाश॒मिति॒ पाश᳚म्⁠॥ त्वामु॑⁠। उ॒ ते⁠। ते द॑धिरे⁠। द॒धि॒रे॒ ह॒व्य॒वाह᳚म्⁠। ह॒व्य॒वाह॑ꣳ शृतङ्‍क॒र्तार᳚म्⁠। ह॒व्य॒वाह॒मिति॑ हव्य—वाह᳚म्⁠। शृ॒त॒ङ्‍क॒र्तार॑मु॒त⁠। शृ॒त॒ङ्‍क॒र्तार॒मिति॑ शृतम्—क॒र्तार᳚म्⁠। उ॒त य॒ज्ञिय᳚म्⁠। य॒ज्ञिय॑म् च⁠। चेति॑ च⁠॥ अग्ने॒ सद॑ख्‍षः⁠। सद॑ख्‍षः॒ सत॑नुः⁠। सद॑ख्‍ष॒ इति॒ स—द॒ख्‍षः॒⁠। सत॑नु॒र्॒‌हि⁠। सत॑नु॒रिति॒ स—त॒नुः॒⁠। हि भू॒त्वा⁠। भू॒त्वाऽथ॑⁠। अथ॑ ह॒व्या⁠। ह॒व्या जा॑तवेदः⁠। जा॒त॒वे॒दो॒ जु॒ष॒स्व॒⁠। जा॒त॒वे॒द॒ इति॑ जात—वे॒दः॒⁠। जु॒ष॒स्वेति॑ जुषस्व⁠॥ जात॑वेदो व॒पया᳚⁠। जात॑वेद॒ इति॒ जात॑—वे॒दः॒⁠। व॒पया॑ गच्छ⁠। ग॒च्छ॒ दे॒वान्⁠। दे॒वान् त्वम्⁠। त्वꣳ हि⁠। हि होता᳚⁠। होता᳚ प्रथ॒मः⁠। प्र॒थ॒मो ब॒भूथ॑⁠। ब॒भूथेति॑ ब॒भूथ॑⁠॥ घृ॒तेन॒ त्वम्⁠। त्वम् त॒नुवः॑⁠। त॒नुवो॑ वर्द्धयस्व⁠। व॒र्द्ध॒य॒स्व॒ स्वाहा॑कृतम्⁠। स्वाहा॑कृतꣳ ह॒विः⁠। स्वाहा॑कृत॒मिति॒ स्वाहा᳚—कृ॒त॒म्⁠। ह॒विर॑दन्तु⁠। अ॒द॒न्तु॒ दे॒वाः⁠। दे॒वा इति॑ दे॒वाः⁠॥ स्वाहा॑ दे॒वेभ्यः॑⁠। दे॒वेभ्यो॑ दे॒वेभ्यः॑⁠। दे॒वेभ्यः॒ स्वाहा᳚⁠। स्वाहेति॒ स्वाहा᳚⁠॥ [१४] (ईशे᳚ प्रमु॒ञ्चमा॑ना य॒ज्ञं त्वꣳ षोड॑श च) ॥४॥
प्रा॒जा॒प॒त्या वै⁠। प्रा॒जा॒प॒त्या इति॑ प्राजा—प॒त्याः⁠। वै प॒शवः॑⁠। प॒शव॒ स्तेषा᳚म्⁠। तेषा॑ꣳ रु॒द्रः⁠। रु॒द्रोऽधि॑पतिः⁠। अधि॑पति॒र् यत्⁠। अधि॑पति॒रित्यधि॑—प॒तिः॒⁠। यदे॒ताभ्या᳚म्⁠। ए॒ताभ्या॑मुपाक॒रोति॑⁠। उ॒पा॒क॒रोति॒ ताभ्या᳚म्⁠। उ॒पा॒क॒रोतीत्यु॑प—आ॒क॒रोति॑⁠। ताभ्या॑मे॒व⁠। ए॒वैन᳚म्⁠। ए॒न॒म् प्र॒ति॒प्रोच्य॑⁠। प्र॒ति॒प्रोच्या⁠। प्र॒ति॒प्रोच्येति॑ प्रति—प्रोच्य॑⁠। आ ल॑भते⁠। ल॒भ॒त॒ आ॒त्मनः॑⁠। आ॒त्मनोऽना᳚व्रस्काय⁠। अना᳚व्रस्काय॒ द्वाभ्या᳚म्⁠। अना᳚व्रस्का॒येत्यना᳚—व्र॒स्का॒य॒⁠। द्वाभ्या॑मु॒पाक॑रोति⁠। उ॒पाक॑रोति द्वि॒पात्⁠। उ॒पाक॑रो॒तीत्यु॑प—आक॑रोति⁠। द्वि॒पाद् यज॑मानः⁠। द्वि॒पादिति॑ द्वि—पात्⁠। यज॑मानः॒ प्रति॑ष्ठित्यै⁠। प्रति॑ष्ठित्या उपा॒कृत्य॑⁠। प्रति॑ष्ठित्या॒ इति॒ प्रति॑—स्थि॒त्यै॒⁠। उ॒पा॒कृत्य॒ पञ्च॑⁠। उ॒पा॒कृत्येत्यु॑प—आ॒कृत्य॑⁠। पञ्च॑ जुहोति⁠। जु॒हो॒ति॒ पाङ्‍क्ताः᳚⁠। पाङ्‍क्ताः᳚ प॒शवः॑⁠। प॒शवः॑ प॒शून्⁠। प॒शूने॒व⁠। ए॒वाव॑⁠। अव॑ रुन्धे⁠। रु॒न्धे॒ मृ॒त्यवे᳚⁠। मृ॒त्यवे॒ वै⁠। वा ए॒षः⁠। ए॒ष नी॑यते⁠। नी॒य॒ते॒ यत्⁠। यत् प॒शुः⁠। प॒शुस्तम्⁠। तम् यत्⁠। यद॑न्वा॒रभे॑त⁠। अ॒न्वा॒रभे॑त प्र॒मायु॑कः⁠। अ॒न्वा॒रभे॒तेत्य॑नु—आ॒रभे॑त⁠। प्र॒मायु॑को॒ यज॑मानः⁠। प्र॒मायु॑क॒ इति॑ प्र—मायु॑कः⁠। यज॑मानः स्यात्⁠। स्या॒न् नाना᳚⁠। नाना᳚ प्रा॒णः⁠। प्रा॒णो यज॑मानस्य⁠। प्रा॒ण इति॑ प्र—अ॒नः⁠। यज॑मानस्य प॒शुना᳚⁠। प॒शुनेति॑⁠। इत्या॑ह⁠। आ॒ह॒ व्यावृ॑त्त्यै⁠। व्यावृ॑त्त्यै॒ यत्⁠। व्यावृ॑त्त्या॒ इति॑ वि—आवृ॑त्त्यै⁠। [१५] यत् प॒शुः⁠। प॒शुर् मा॒युम्⁠। मा॒युमकृ॑त⁠। अकृ॒तेति॑⁠। इति॑ जुहोति⁠। जु॒हो॒ति॒ शान्त्यै᳚⁠। शान्त्यै॒ शमि॑तारः⁠। शमि॑तार उ॒पेत॑न⁠। उ॒पेत॒नेति॑⁠। उ॒पेत॒नेत्यु॑प—एत॑न⁠। इत्या॑ह⁠। आ॒ह॒ य॒था॒य॒जुः⁠। य॒था॒य॒जुरे॒व⁠। य॒था॒य॒जुरिति॑ यथा—य॒जुः⁠। ए॒वैतत्⁠। ए॒तद् व॒पाया᳚म्⁠। व॒पाया॒व्ँवै⁠। वा आ᳚ह्रि॒यमा॑णायाम्⁠। आ॒ह्रि॒यमा॑णायाम॒ग्नेः⁠। आ॒ह्रि॒यमा॑णाया॒मित्या᳚—ह्रि॒यमा॑णायाम्⁠। अ॒ग्नेर् मेधः॑⁠। मेधोऽप॑⁠। अप॑ क्रामति⁠। क्रा॒म॒ति॒ त्वाम्⁠। त्वामु॑⁠। उ॒ ते⁠। ते द॑धिरे⁠। द॒धि॒रे॒ ह॒व्य॒वाह᳚म्⁠। ह॒व्य॒वाह॒मिति॑⁠। ह॒व्य॒वाह॒मिति॑ हव्य—वाह᳚म्⁠। इति॑ व॒पाम्⁠। व॒पाम॒भि⁠। अ॒भि जु॑होति⁠। जु॒हो॒त्य॒ग्नेः⁠। अ॒ग्नेरे॒व⁠। ए॒व मेध᳚म्⁠। मेध॒मव॑⁠। अव॑ रुन्धे⁠। रु॒न्धेऽथो᳚⁠। अथो॑ शृत॒त्वाय॑⁠। अथो॒ इत्यथो᳚⁠। शृ॒त॒त्वाय॑ पु॒रस्ता᳚थ्,स्वाहाकृतयः⁠। शृ॒त॒त्वायेति॑ शृत—त्वाय॑⁠। पु॒रस्ता᳚थ् स्वाहाकृतयो॒ वै⁠। पु॒रस्ता᳚थ्,स्वाहाकृतय॒ इति॑ पु॒रस्ता᳚त्—स्वा॒हा॒कृ॒त॒यः॒⁠। वा अ॒न्ये⁠। अ॒न्ये दे॒वाः⁠। दे॒वा उ॒परि॑ष्टाथ्स्वाहाकृतयः⁠। उ॒परि॑ष्टाथ्स्वाहाकृतयो॒ऽन्ये⁠। उ॒परि॑ष्टाथ्स्वाहाकृतय॒ इत्यु॒परि॑ष्टात्—स्वा॒हा॒कृ॒त॒यः॒⁠। अ॒न्ये स्वाहा᳚⁠। स्वाहा॑ दे॒वेभ्यः॑⁠। दे॒वेभ्यो॑ दे॒वेभ्यः॑⁠। दे॒वेभ्यः॒ स्वाहा᳚⁠। स्वाहेति॑⁠। इत्य॒भितः॑⁠। अ॒भितो॑ व॒पाम्⁠। व॒पाम् जु॑होति⁠। जु॒हो॒ति॒ तान्⁠। ताने॒व⁠। ए॒वोभया॑न्⁠। उ॒भया᳚न् प्रीणाति⁠। प्री॒णा॒तीति॑ प्रीणाति⁠॥ [१६] (व्यावृ॑त्त्या अ॒भितो॑ व॒पां पञ्च॑ च) ॥५॥
यो वै⁠। वा अय॑थादेवतम्⁠। अय॑थादेवतय्ँय॒ज्ञम्⁠। अय॑थादेवत॒मित्यय॑था—दे॒व॒त॒म्⁠। य॒ज्ञमु॑प॒चर॑ति⁠। उ॒प॒चर॒त्या⁠। उ॒प॒चर॒तीत्यु॑प—चर॑ति⁠। आ दे॒वता᳚भ्यः⁠। दे॒वता᳚भ्यो वृश्च्यते⁠। वृ॒श्च्य॒ते॒ पापी॑यान्⁠। पापी॑यान् भवति⁠। भ॒व॒ति॒ यः⁠। यो य॑थादेव॒तम्⁠। य॒था॒दे॒व॒तम् न⁠। य॒था॒दे॒व॒तमिति॑ यथा—दे॒व॒तम्⁠। न दे॒वता᳚भ्यः⁠। दे॒वता᳚भ्य॒ आ⁠। आ वृ॑श्च्यते⁠। वृ॒श्च्य॒ते॒ वसी॑यान्⁠। वसी॑यान् भवति⁠। भ॒व॒त्या॒ग्ने॒य्या⁠। आ॒ग्ने॒य्यर्चा⁠। ऋ॒चाऽऽग्नी᳚ध्रम्⁠। आग्नी᳚ध्रम॒भि⁠। आग्नी᳚ध्र॒मित्याग्नि॑—इ॒ध्र॒म्⁠। अ॒भि मृ॑शेत्⁠। मृ॒शे॒द् वै॒ष्ण॒व्या⁠। वै॒ष्ण॒व्या ह॑वि॒र्द्धान᳚म्⁠। ह॒वि॒र्द्धान॑माग्ने॒य्या⁠। ह॒वि॒र्द्धान॒मिति॑ हविः—धान᳚म्⁠। आ॒ग्ने॒य्या स्रुचः॑⁠। स्रुचो॑ वाय॒व्य॑या⁠। वा॒य॒व्य॑या वाय॒व्या॑नि⁠। वा॒य॒व्या᳚न्यैन्द्रि॒या⁠। ऐ॒न्द्रि॒या सदः॑⁠। सदो॑ यथादेव॒तम्⁠। य॒था॒दे॒व॒तमे॒व⁠। य॒था॒दे॒व॒तमिति॑ यथा—दे॒व॒तम्⁠। ए॒व य॒ज्ञम्⁠। य॒ज्ञमुप॑⁠। उप॑ चरति⁠। च॒र॒ति॒ न⁠। न दे॒वता᳚भ्यः⁠। दे॒वता᳚भ्य॒ आ⁠। आ वृ॑श्च्यते⁠। वृ॒श्च्य॒ते॒ वसी॑यान्⁠। वसी॑यान् भवति⁠। भ॒व॒ति॒ यु॒नज्मि॑⁠। यु॒नज्मि॑ ते⁠। ते॒ पृ॒थि॒वीम्⁠। पृ॒थि॒वीम् ज्योति॑षा⁠। ज्योति॑षा स॒ह⁠। स॒ह यु॒नज्मि॑⁠। यु॒नज्मि॑ वा॒युम्⁠। वा॒युम॒न्तरि॑ख्‍षेण⁠। अ॒न्तरि॑ख्‍षेण ते⁠। [१७] ते॒ स॒ह⁠। स॒ह यु॒नज्मि॑⁠। यु॒नज्मि॒ वाच᳚म्⁠। वाच॑ꣳ स॒ह⁠। स॒ह सूर्ये॑ण⁠। सूर्ये॑ण ते⁠। ते॒ यु॒नज्मि॑⁠। यु॒नज्मि॑ ति॒स्रः⁠। ति॒स्रो वि॒पृचः॑⁠। वि॒पृचः॒ सूर्य॑स्य⁠। वि॒पृच॒ इति॑ वि—पृचः॑⁠। सूर्य॑स्य ते⁠। त॒ इति॑ ते⁠॥ अ॒ग्निर् दे॒वता᳚⁠। दे॒वता॑ गाय॒त्री⁠। गा॒य॒त्री छन्दः॑⁠। छन्द॑ उपा॒ꣳ॒शोः⁠। उ॒पा॒ꣳ॒शोः पात्र᳚म्⁠। उ॒पा॒ꣳ॒शोरित्यु॑प—अ॒ꣳ॒शोः⁠। पात्र॑मसि⁠। अ॒सि॒ सोमः॑⁠। सोमो॑ दे॒वता᳚⁠। दे॒वता᳚ त्रि॒ष्टुप्⁠। त्रि॒ष्टुप् छन्दः॑⁠। छन्दो᳚ऽन्तर्या॒मस्य॑⁠। अ॒न्त॒र्या॒मस्य॒ पात्र᳚म्⁠। अ॒न्त॒र्या॒मस्येत्य॑न्तः—या॒मस्य॑⁠। पात्र॑मसि⁠। अ॒सीन्द्रः॑⁠। इन्द्रो॑ दे॒वता᳚⁠। दे॒वता॒ जग॑ती⁠। जग॑ती॒ छन्दः॑⁠। छन्द॑ इन्द्रवायु॒वोः⁠। इ॒न्द्र॒वा॒यु॒वोः पात्र᳚म्⁠। इ॒न्द्र॒वा॒यु॒वोरिती᳚न्द्र—वा॒यु॒वोः⁠। पात्र॑मसि⁠। अ॒सि॒ बृह॒स्पतिः॑⁠। बृह॒स्पति॑र् दे॒वता᳚⁠। दे॒वाता॑ऽनु॒ष्टुप्⁠। अ॒नु॒ष्टुप् छन्दः॑⁠। अ॒नु॒ष्टुबित्य॑नु—स्तुप्⁠। छन्दो॑ मि॒त्रावरु॑णयोः⁠। मि॒त्रावरु॑णयोः॒ पात्र᳚म्⁠। मि॒त्रावरु॑णयो॒रिति॑ मि॒त्रा—वरु॑णयोः⁠। पात्र॑मसि⁠। अ॒स्य॒श्विनौ᳚⁠। अ॒श्विनौ॑ दे॒वता᳚⁠। दे॒वता॑ प॒ङ्‍क्तिः⁠। प॒ङ्‍क्ति श्छन्दः॑⁠। छन्दो॒ऽश्विनोः᳚⁠। अ॒श्विनोः॒ पात्र᳚म्⁠। पात्र॑मसि⁠। अ॒सि॒ सूर्यः॑⁠। सूर्यो॑ दे॒वता᳚⁠। दे॒वता॑ बृह॒ती⁠। बृ॒ह॒ती छन्दः॑⁠। [१८] छन्दः॑ शु॒क्रस्य॑⁠। शु॒क्रस्य॒ पात्र᳚म्⁠। पात्र॑मसि⁠। अ॒सि॒ च॒न्द्रमाः᳚⁠। च॒न्द्रमा॑ दे॒वता᳚⁠। दे॒वता॑ स॒तोबृ॑हती⁠। स॒तोबृ॑हती॒ छन्दः॑⁠। स॒तोबृ॑ह॒तीति॑ स॒तः—बृ॒ह॒ती॒⁠। छन्दो॑ म॒न्थिनः॑⁠। म॒न्थिनः॒ पात्र᳚म्⁠। पात्र॑मसि⁠। अ॒सि॒ विश्वे᳚⁠। विश्वे॑ दे॒वाः⁠। दे॒वा दे॒वता᳚⁠। दे॒वतो॒ष्णिहा᳚⁠। उ॒ष्णिहा॒ छन्दः॑⁠। छन्द॑ आग्रय॒णस्य॑⁠। आ॒ग्र॒य॒णस्य॒ पात्र᳚म्⁠। पात्र॑मसि⁠। अ॒सीन्द्रः॑⁠। इन्द्रो॑ दे॒वता᳚⁠। दे॒वता॑ क॒कुत्⁠। क॒कुच्छन्दः॑⁠। छन्द॑ उ॒क्थाना᳚म्⁠। उ॒क्थाना॒म् पात्र᳚म्⁠। पात्र॑मसि⁠। अ॒सि॒ पृ॒थि॒वी⁠। पृ॒थि॒वी दे॒वता᳚⁠। दे॒वता॑ वि॒राट्⁠। वि॒राट् छन्दः॑⁠। वि॒राडिति॑ वि—राट्⁠। छन्दो᳚ ध्रु॒वस्य॑⁠। ध्रु॒वस्य॒ पात्र᳚म्⁠। पात्र॑मसि⁠। अ॒सीत्य॑सि⁠॥ [१९] (अ॒न्तरि॑ख्‍षेण बृह॒ती त्रय॑स्त्रिꣳशच्च) ॥६॥
इ॒ष्टर्गो॒ वै⁠। वा अ॑द्ध्व॒र्युः⁠। अ॒द्ध्व॒र्युर्‌यज॑मानस्य⁠। यज॑मानस्ये॒ष्टर्गः॑⁠। इ॒ष्टर्गः॒ खलु॑⁠। खलु॒ वै⁠। वै पूर्वः॑⁠। पूर्वो॒ऽर्ष्टुः⁠। अ॒र्ष्टुः ख्‍षी॑यते⁠। ख्‍षी॒य॒त॒ आ॒स॒न्या᳚त्⁠। आ॒स॒न्या᳚न् मा⁠। मा॒ मन्त्रा᳚त्⁠। मन्त्रा᳚त् पाहि⁠। पा॒हि॒ कस्याः᳚⁠। कस्या᳚श्चित्⁠। चि॒द॒भिश॑स्त्याः⁠। अ॒भिश॑स्त्या॒ इति॑⁠। अ॒भिश॑स्त्या॒ इत्य॒भि—श॒स्त्याः॒⁠। इति॑ पु॒रा⁠। पु॒रा प्रा॑तरनुवा॒कात्⁠। प्रा॒त॒र॒नु॒वा॒काज् जु॑हुयात्⁠। प्रा॒त॒र॒नु॒वा॒कादिति॑ प्रातः—अ॒नु॒वा॒कात्⁠। जु॒हु॒या॒दा॒त्मने᳚⁠। आ॒त्मन॑ ए॒व⁠। ए॒व तत्⁠। तद॑द्ध्व॒र्युः⁠। अ॒द्ध्व॒र्युः पु॒रस्ता᳚त्⁠। पु॒रस्ता॒च्छर्म॑⁠। शर्म॑ नह्यते⁠। न॒ह्य॒ते ऽना᳚र्त्यै⁠। अना᳚र्त्यै सव्ँवे॒शाय॑⁠। स॒व्ँवे॒शाय॑ त्वा⁠। स॒व्ँवे॒शायेति॑ सम्—वे॒शाय॑⁠। त्वो॒प॒वे॒शाय॑⁠। उ॒प॒वे॒शाय॑ त्वा⁠। उ॒प॒वे॒शायेत्यु॑प—वे॒शाय॑⁠। त्वा॒ गा॒य॒त्रि॒याः⁠। गा॒य॒त्रि॒या स्त्रि॒ष्टुभः॑⁠। त्रि॒ष्टुभो॒ जग॑त्याः⁠। जग॑त्या अ॒भिभू᳚त्यै⁠। अ॒भिभू᳚त्यै॒ स्वाहा᳚⁠। अ॒भिभू᳚त्या॒ इत्य॒भि—भू॒त्यै॒⁠। स्वाहा॒ प्राणा॑पानौ⁠। प्राणा॑पानौ मृ॒त्योः⁠। प्राणा॑पाना॒विति॒ प्राण॑—अ॒पा॒नौ॒⁠। मृ॒त्योर् मा᳚⁠। मा॒ पा॒त॒म्⁠। पा॒त॒म् प्राणा॑पानौ⁠। प्राणा॑पानौ॒ मा⁠। प्राणा॑पाना॒विति॒ प्राण॑—अ॒पा॒नौ॒⁠। मा मा᳚⁠। मा॒ हा॒सि॒ष्ट॒म्⁠। हा॒सि॒ष्ट॒म् दे॒वता॑सु⁠। दे॒वता॑सु॒ वै⁠। वा ए॒ते⁠। ए॒ते प्रा॑णापा॒नयोः᳚⁠। प्रा॒णा॒पा॒नयो॒र् व्याय॑च्छन्ते⁠। प्रा॒णा॒पा॒नयो॒रिति॑ प्राण—अ॒पा॒नयोः᳚⁠। [२०] व्याय॑च्छन्ते॒ येषा᳚म्⁠। व्याय॑च्छन्त॒ इति॑ वि—आय॑च्छन्ते⁠। येषा॒ꣳ॒ सोमः॑⁠। सोमः॑ समृ॒च्छते᳚⁠। स॒मृ॒च्छते॑ सव्ँवे॒शाय॑⁠। स॒मृ॒च्छत॒ इति॑ सम्—ऋ॒च्छते᳚⁠। स॒व्ँवे॒शाय॑ त्वा⁠। स॒व्ँवे॒शायेति॑ सं—वे॒शाय॑⁠। त्वो॒प॒वे॒शाय॑⁠। उ॒प॒वे॒शाय॑ त्वा⁠। उ॒प॒वे॒शायेत्यु॑प—वे॒शाय॑⁠। त्वेति॑⁠। इत्या॑ह⁠। आ॒ह॒ छन्दा॑ꣳसि⁠। छन्दा॑ꣳसि॒ वै⁠। वै स॑व्ँवे॒शः⁠। स॒व्ँवे॒श उ॑पवे॒शः⁠। स॒व्ँवे॒श इति॑ सं—वे॒शः⁠। उ॒प॒वे॒श श्छन्दो॑भिः⁠। उ॒प॒वे॒श इत्यु॑प—वे॒शः⁠। छन्दो॑भिरे॒व⁠। छन्दो॑भि॒रिति॒ छन्दः॑—भिः॒⁠। ए॒वास्य॑⁠। अ॒स्य॒ छन्दा॑ꣳसि⁠। छन्दा॑ꣳसि वृङ्‍क्ते⁠। वृ॒ङ्‍क्ते॒ प्रेति॑वन्ति⁠। प्रेति॑व॒न्त्याज्या॑नि⁠। प्रेति॑व॒न्तीति॒ प्रेति॑—व॒न्ति॒⁠। आज्या॑नि भवन्ति⁠। भ॒व॒न्त्य॒भिजि॑त्यै⁠। अ॒भिजि॑त्यै म॒रुत्व॑तीः⁠। अ॒भिजि॑त्या॒ इत्य॒भि—जि॒त्यै॒⁠। म॒रुत्व॑तीः प्रति॒पदः॑⁠। प्र॒ति॒पदो॒ विजि॑त्यै⁠। प्र॒ति॒पद॒ इति॑ प्रति—पदः॑⁠। विजि॑त्या उ॒भे⁠। विजि॑त्या॒ इति॒ वि—जि॒त्यै॒⁠। उ॒भे बृ॑हद्रथन्त॒रे⁠। उ॒भे इत्यु॒भे⁠। बृ॒ह॒द्र॒थ॒न्त॒रे भ॑वतः⁠। बृ॒ह॒द्र॒थ॒न्त॒रे इति॑ बृहत्—र॒थ॒न्त॒रे⁠। भ॒व॒त॒ इ॒यम्⁠। इ॒यव्ँवाव⁠। वाव र॑थन्त॒रम्⁠। र॒थ॒न्त॒रम॒सौ⁠। र॒थ॒न्त॒रमिति॑ रथम्—त॒रम्⁠। अ॒सौ बृ॒हत्⁠। बृ॒हदा॒भ्याम्⁠। आ॒भ्यामे॒व⁠। ए॒वैन᳚म्⁠। ए॒न॒म॒न्तः⁠। अ॒न्तरे॑ति⁠। ए॒त्य॒द्य⁠। अ॒द्य वाव⁠। वाव र॑थन्त॒रम्⁠। र॒थ॒न्त॒रꣴ श्वः⁠। र॒थ॒न्त॒रमिति॑ रथम्—त॒रम्⁠। श्वो बृ॒हत्⁠। बृ॒हद॑द्या॒श्वात्⁠। अ॒द्या॒श्वादे॒व⁠। अ॒द्या॒श्वादित्य॑द्य—श्वात्⁠। ए॒वैन᳚म्⁠। ए॒न॒म॒न्तः⁠। अ॒न्तरे॑ति⁠। ए॒ति॒ भू॒तम्⁠। भू॒तव्ँवाव⁠। [२१] वाव र॑थन्त॒रम्⁠। र॒थ॒न्त॒रम् भ॑वि॒ष्यत्⁠। र॒थ॒न्त॒रमिति॑ रथम्—त॒रम्⁠। भ॒वि॒ष्यद् बृ॒हत्⁠। बृ॒हद् भू॒तात्⁠। भू॒ताच्च॑⁠। चै॒व⁠। ए॒वैन᳚म्⁠। ए॒न॒म् भ॒वि॒ष्य॒तः⁠। भ॒वि॒ष्य॒तश्च॑⁠। चा॒न्तः⁠। अ॒न्तरे॑ति⁠। ए॒ति॒ परि॑मितम्⁠। परि॑मित॒व्ँवाव⁠। परि॑मित॒मिति॒ परि॑—मि॒त॒म्⁠। वाव र॑थन्त॒रम्⁠। र॒थ॒न्त॒रमप॑रिमितम्⁠। र॒थ॒न्त॒रमिति॑ रथम्—त॒रम्⁠। अप॑रिमितम् बृ॒हत्⁠। अप॑रिमित॒मित्यप॑रि—मि॒त॒म्⁠। बृ॒हत् परि॑मितात्⁠। परि॑मिताच्च⁠। परि॑मिता॒दिति॒ परि॑—मि॒ता॒त्॒⁠। चै॒व⁠। ए॒वैन᳚म्⁠। ए॒न॒मप॑रिमितात्⁠। अप॑रिमिताच्च⁠। अप॑रिमिता॒दित्यप॑रि—मि॒ता॒त्॒⁠। चा॒न्तः⁠। अ॒न्तरे॑ति⁠। ए॒ति॒ वि॒श्वा॒मि॒त्र॒ज॒म॒द॒ग्नी⁠। वि॒श्वा॒मि॒त्र॒ज॒म॒द॒ग्नी वसि॑ष्ठेन⁠। वि॒श्वा॒मि॒त्र॒ज॒म॒द॒ग्नी इति॑ विश्वामित्र—ज॒म॒द॒ग्नी⁠। वसि॑ष्ठेना,स्पर्द्धेताम्⁠। अ॒स्प॒र्द्धे॒ता॒ꣳ॒ सः⁠। स ए॒तत्⁠। ए॒तज् ज॒मद॑ग्निः⁠। ज॒मद॑ग्निर् विह॒व्य᳚म्⁠। वि॒ह॒व्य॑मपश्यत्⁠। वि॒ह॒व्य॑मिति॑ वि—ह॒व्य᳚म्⁠। अ॒प॒श्य॒त् तेन॑⁠। तेन॒ वै⁠। वै सः⁠। स वसि॑ष्ठस्य⁠। वसि॑ष्ठस्येन्द्रि॒यम्⁠। इ॒न्द्रि॒यव्ँवी॒र्य᳚म्⁠। वी॒र्य॑मवृङ्‍क्त⁠। अ॒वृ॒ङ्‍क्त॒ यत्⁠। यद् वि॑ह॒व्य᳚म्⁠। वि॒ह॒व्य॑ꣳ श॒स्यते᳚⁠। वि॒ह॒व्य॑मिति॑ वि—ह॒व्य᳚म्⁠। श॒स्यत॑ इन्द्रि॒यम्⁠। इ॒न्द्रि॒यमे॒व⁠। ए॒व तत्⁠। तद् वी॒र्य᳚म्⁠। वी॒र्य॑य्ँयज॑मानः⁠। यज॑मानो॒ भ्रातृ॑व्यस्य⁠। भ्रातृ॑व्यस्य वृङ्‍क्ते⁠। वृ॒ङ्‍क्ते॒ यस्य॑⁠। यस्य॒ भूया॑ꣳसः⁠। भूया॑ꣳसो यज्ञक्र॒तवः॑⁠। य॒ज्ञ॒क्र॒तव॒ इति॑⁠। य॒ज्ञ॒क्र॒तव॒ इति॑ यज्ञ—क्र॒तवः॑⁠। इत्या॑हुः⁠। आ॒हुः॒ सः⁠। स दे॒वताः᳚⁠। दे॒वता॑ वृङ्‍क्ते⁠। वृ॒ङ्‍क्त॒ इति॑⁠। इति॒ यदि॑⁠। यद्य॑ग्निष्टो॒मः⁠। अ॒ग्नि॒ष्टो॒मः सोमः॑⁠। अ॒ग्नि॒ष्टो॒म इत्य॑ग्नि—स्तो॒मः⁠। सोमः॑ प॒रस्ता᳚त्⁠। प॒रस्ता॒थ् स्यात्⁠। स्यादु॒क्थ्य᳚म्⁠। उ॒क्थ्य॑म् कुर्वीत⁠। कु॒र्वी॒त॒ यदि॑⁠। यद्यु॒क्थ्यः॑⁠। उ॒क्थ्यः॑ स्यात्⁠। स्याद॑तिरा॒त्रम्⁠। अ॒ति॒रा॒त्रम् कु॑र्वीत⁠। अ॒ति॒रा॒त्रमित्य॑ति—रा॒त्रम्⁠। कु॒र्वी॒त॒ य॒ज्ञ॒क्र॒तुभिः॑⁠। य॒ज्ञ॒क्र॒तुभि॑रे॒व⁠। य॒ज्ञ॒क्र॒तुभि॒रिति॑ यज्ञक्र॒तु—भिः॒⁠। ए॒वास्य॑⁠। अ॒स्य॒ दे॒वताः᳚⁠। दे॒वता॑ वृङ्‍क्ते⁠। वृ॒ङ्‍क्ते॒ वसी॑यान्⁠। वसी॑यान् भवति⁠। भ॒व॒तीति॑ भवति⁠॥ [२२] (प्रा॒णा॒पा॒नयो᳚ र्भू॒तं वृ॑ङ्क्ते॒ ऽष्टावि॑ꣳशतिश्च) ॥७॥
नि॒ग्रा॒भ्याः᳚ स्थ⁠। नि॒ग्रा॒भ्या॑ इति॑ नि—ग्रा॒भ्याः᳚⁠। स्थ॒ दे॒व॒श्रुतः॑⁠। दे॒व॒श्रुत॒ आयुः॑⁠। दे॒व॒श्रुत॒ इति॑ देव—श्रुतः॑⁠। आयु॑र् मे⁠। मे॒ त॒र्प॒य॒त॒⁠। त॒र्प॒य॒त॒ प्रा॒णम्⁠। प्रा॒णम् मे᳚⁠। प्रा॒णमिति॑ प्र—अ॒नम्⁠। मे॒ त॒र्प॒य॒त॒⁠। त॒र्प॒य॒ता॒पा॒नम्⁠। अ॒पा॒नम् मे᳚⁠। अ॒पा॒नमित्य॑प—अ॒नम्⁠। मे॒ त॒र्प॒य॒त॒⁠। त॒र्प॒य॒त॒ व्या॒नम्⁠। व्या॒नम् मे᳚⁠। व्या॒नमिति॑ वि—अ॒नम्⁠। मे॒ त॒र्प॒य॒त॒⁠। त॒र्प॒य॒त॒ चख्‍षुः॑⁠। चख्‍षु॑र् मे⁠। मे॒ त॒र्प॒य॒त॒⁠। त॒र्प॒य॒त॒ श्रोत्र᳚म्⁠। श्रोत्र॑म् मे⁠। मे॒ त॒र्प॒य॒त॒⁠। त॒र्प॒य॒त॒ मनः॑⁠। मनो॑ मे⁠। मे॒ त॒र्प॒य॒त॒⁠। त॒र्प॒य॒त॒ वाच᳚म्⁠। वाच॑म् मे⁠। मे॒ त॒र्प॒य॒त॒⁠। त॒र्प॒य॒ता॒त्मान᳚म्⁠। आ॒त्मान॑म् मे⁠। मे॒ त॒र्प॒य॒त॒⁠। त॒र्प॒य॒ताङ्‍गा॑नि⁠। अङ्‍गा॑नि मे⁠। मे॒ त॒र्प॒य॒त॒⁠। त॒र्प॒य॒त॒ प्र॒जाम्⁠। प्र॒जाम् मे᳚⁠। प्र॒जामिति॑ प्र—जाम्⁠। मे॒ त॒र्प॒य॒त॒⁠। त॒र्प॒य॒त॒ प॒शून्⁠। प॒शून् मे᳚⁠। मे॒ त॒र्प॒य॒त॒⁠। त॒र्प॒य॒त॒ गृ॒हान्⁠। गृ॒हान् मे᳚⁠। मे॒ त॒र्प॒य॒त॒⁠। त॒र्प॒य॒त॒ ग॒णान्⁠। ग॒णान् मे᳚⁠। मे॒ त॒र्प॒य॒त॒⁠। त॒र्प॒य॒त॒ स॒र्वग॑णम्⁠। स॒र्वग॑णम् मा⁠। स॒र्वग॑ण॒मिति॑ स॒र्व—ग॒ण॒म्⁠। मा॒ त॒र्प॒य॒त॒⁠। त॒र्प॒य॒त॒ त॒र्पय॑त⁠। त॒र्पय॑त मा⁠। मा॒ ग॒णाः⁠। [२३] ग॒णा मे᳚⁠। मे॒ मा⁠। मा वि⁠। वि तृ॑षन्न्⁠। तृ॒ष॒न्नोष॑धयः⁠। ओष॑धयो॒ वै⁠। वै सोम॑स्य⁠। सोम॑स्य॒ विशः॑⁠। विशो॒ विशः॑⁠। विशः॒ खलु॑⁠। खलु॒ वै⁠। वै राज्ञः॑⁠। राज्ञः॒ प्रदा॑तोः⁠। प्रदा॑तोरीश्व॒राः⁠। प्रदा॑तो॒रिति॒ प्र—दा॒तोः॒⁠। ई॒श्व॒रा ऐ॒न्द्रः⁠। ऐ॒न्द्रः सोमः॑⁠। सोमोऽवी॑वृधम्⁠। अवी॑वृधव्ँवः⁠। वो॒ मन॑सा⁠। मन॑सा सुजाताः⁠। सु॒जा॒ता॒ ऋत॑प्रजाताः⁠। सु॒जा॒ता॒ इति॑ सु—जा॒ताः॒⁠। ऋत॑प्रजाता॒ भगे᳚⁠। ऋत॑प्रजाता॒ इत्यृत॑—प्र॒जा॒ताः॒⁠। भग॒ इत्⁠। इद् वः॑⁠। वः॒ स्या॒म॒⁠। स्या॒मेति॑ स्याम⁠॥ इन्द्रे॑ण दे॒वीः⁠। दे॒वीर् वी॒रुधः॑⁠। वी॒रुधः॑ सव्ँविदा॒नाः⁠। स॒व्ँवि॒दा॒ना अनु॑⁠। स॒व्ँवि॒दा॒ना इति॑ सम्—वि॒दा॒नाः⁠। अनु॑ मन्यन्ताम्⁠। म॒न्य॒न्ता॒ꣳ॒ सव॑नाय⁠। सव॑नाय॒ सोम᳚म्⁠। सोम॒मिति॑⁠। इत्या॑ह⁠। आ॒हौष॑धीभ्यः⁠। ओष॑धीभ्य ए॒व⁠। ओष॑धीभ्य॒ इत्योष॑धि—भ्यः॒⁠। ए॒वैन᳚म्⁠। ए॒न॒ꣴ॒ स्वायै᳚⁠। स्वायै॑ वि॒शः⁠। वि॒शः स्वायै᳚⁠। स्वायै॑ दे॒वता॑यै⁠। दे॒वता॑यै नि॒र्याच्य॑⁠। नि॒र्याच्या॒भि⁠। नि॒र्याच्येति॑ निः—याच्य॑⁠। अ॒भि षु॑णोति⁠। सु॒नो॒ति॒ यः⁠। यो वै⁠। वै सोम॑स्य⁠। सोम॑स्या,भिषू॒यमा॑णस्य⁠। अ॒भि॒षू॒यमा॑णस्य प्रथ॒मः⁠। अ॒भि॒षू॒यमा॑ण॒स्येत्य॑भि—सू॒यमा॑नस्य⁠। [२४] प्र॒थ॒मो॑ऽꣳशुः⁠। अ॒ꣳ॒शुः स्कन्द॑ति⁠। स्कन्द॑ति॒ सः⁠। स ई᳚श्व॒रः⁠। ई॒श्व॒र इ॑न्द्रि॒यम्⁠। इ॒न्द्रि॒यव्ँवी॒र्य᳚म्⁠। वी॒र्य॑म् प्र॒जाम्⁠। प्र॒जाम् प॒शून्⁠। प्र॒जामिति॑ प्र—जाम्⁠। प॒शून्‌यज॑मानस्य⁠। यज॑मानस्य॒ निर्‌ह॑न्तोः⁠। निर्‌ह॑न्तो॒स्तम्⁠। निर्‌ह॑न्तो॒रिति॒ निः—ह॒न्तोः॒⁠। तम॒भि⁠। अ॒भि म॑न्त्रयेत⁠। म॒न्त्र॒ये॒ता⁠। आ मा᳚⁠। मा॒ऽस्का॒न्॒⁠। अ॒स्का॒न्थ् स॒ह⁠। स॒ह प्र॒जया᳚⁠। प्र॒जया॑ स॒ह⁠। प्र॒जयेति॑ प्र—जया᳚⁠। स॒ह रा॒यः⁠। रा॒यस्पोषे॑ण⁠। पोषे॑णेन्द्रि॒यम्⁠। इ॒न्द्रि॒यम् मे᳚⁠। मे॒ वी॒र्य᳚म्⁠। वी॒र्य॑म् मा⁠। मा निः⁠। निर् व॑धीः⁠। व॒धी॒रिति॑⁠। इत्या॒शिष᳚म्⁠। आ॒शिष॑मे॒व⁠। आ॒शिष॒मित्या᳚—शिष᳚म्⁠। ए॒वैताम्⁠। ए॒तामा⁠। आ शा᳚स्ते⁠। शा॒स्त॒ इ॒न्द्रि॒यस्य॑⁠। इ॒न्द्रि॒यस्य॑ वी॒र्य॑स्य⁠। वी॒र्य॑स्य प्र॒जायै᳚⁠। प्र॒जायै॑ पशू॒नाम्⁠। प्र॒जाया॒ इति॑ प्र—जायै᳚⁠। प॒शू॒नामनि॑र्घाताय⁠। अनि॑र्घाताय द्र॒फ्सः⁠। अनि॑र्घाता॒येत्यनिः॑—घा॒ता॒य॒⁠। द्र॒फ्सश्च॑स्कन्द⁠। च॒स्क॒न्द॒ पृ॒थि॒वीम्⁠। पृ॒थि॒वीमनु॑⁠। अनु॒ द्याम्⁠। द्यामि॒मम्⁠। इ॒मम् च॑⁠। च॒ योनि᳚म्⁠। योनि॒मनु॑⁠। अनु॒ यः⁠। यश्च॑⁠। च॒ पूर्वः॑⁠। पूर्व॒ इति॒ पूर्वः॑⁠॥ तृ॒तीय॒य्ँयोनि᳚म्⁠। योनि॒ मनु॑⁠। अनु॑ स॒ञ्चर॑न्तम्⁠। स॒ञ्चर॑न्तम् द्र॒फ्सम्⁠। स॒ञ्चर॑न्त॒मिति॑ सम्—चर॑न्तम्⁠। द्र॒फ्सम् जु॑होमि⁠। जु॒हो॒म्यनु॑⁠। अनु॑ स॒प्त⁠। स॒प्त होत्राः᳚⁠। होत्रा॒ इति॒ होत्राः᳚⁠॥ [२५] (त॒र्पय॑त मा ऽभिषू॒यमा॑णस्य॒ यश्च॒ दश॑ च) ॥८॥
यो वै⁠। वै दे॒वान्⁠। दे॒वान् दे॑वयश॒सेन॑⁠। दे॒व॒य॒श॒सेना॒र्पय॑ति⁠। दे॒व॒य॒श॒सेनेति॑ देव—य॒श॒सेन॑⁠। अ॒र्पय॑ति मनु॒ष्या॑न्⁠। म॒नु॒ष्या᳚न् मनुष्ययश॒सेन॑⁠। म॒नु॒ष्य॒य॒श॒सेन॑ देवयश॒सी⁠। म॒नु॒ष्य॒य॒श॒सेनेति॑ मनुष्य—य॒श॒सेन॑⁠। दे॒व॒य॒श॒स्ये॑व⁠। दे॒व॒य॒श॒सीति॑ देव—य॒श॒सी⁠। ए॒व दे॒वेषु॑⁠। दे॒वेषु॒ भव॑ति⁠। भव॑ति मनुष्ययश॒सी⁠। म॒नु॒ष्य॒य॒श॒सी म॑नु॒ष्ये॑षु⁠। म॒नु॒ष्य॒य॒श॒सीति॑ मनुष्य—य॒श॒सी⁠। म॒नु॒ष्ये॑षु॒ यान्⁠। यान् प्रा॒चीन᳚म्⁠। प्रा॒चीन॑माग्रय॒णात्⁠। आ॒ग्र॒य॒णाद् ग्रहा॑न्⁠। ग्रहा᳚न् गृह्णी॒यात्⁠। गृ॒ह्णी॒यात् तान्⁠। तानु॑पा॒ꣳ॒शु⁠। उ॒पा॒ꣳ॒शु गृ॑ह्णीयात्⁠। उ॒पा॒ꣴ॒श्वित्यु॑प—अ॒ꣳ॒शु⁠। गृ॒ह्णी॒या॒द् यान्⁠। यानू॒र्द्ध्वान्⁠। ऊ॒र्द्ध्वाꣴस्तान्⁠। तानु॑पब्दि॒मतः॑⁠। उ॒प॒ब्दि॒मतो॑ दे॒वान्⁠। उ॒प॒ब्दि॒मत॒ इत्यु॑पब्दि—मतः॑⁠। दे॒वाने॒व⁠। ए॒व तत्⁠। तद् दे॑वयश॒सेन॑⁠। दे॒व॒य॒श॒सेना᳚र्पयति⁠। दे॒व॒य॒श॒सेनेति॑ देव—य॒श॒सेन॑⁠। अ॒र्प॒य॒ति॒ म॒नु॒ष्या॑न्⁠। म॒नु॒ष्या᳚न् मनुष्ययश॒सेन॑⁠। म॒नु॒ष्य॒य॒श॒सेन॑ देवयश॒सी⁠। म॒नु॒ष्य॒य॒श॒सेनेति॑ मनुष्य—य॒श॒सेन॑⁠। दे॒व॒य॒श॒स्ये॑व⁠। दे॒व॒य॒श॒सीति॑ देव—य॒श॒सी⁠। ए॒व दे॒वेषु॑⁠। दे॒वेषु॑ भवति⁠। भ॒व॒ति॒ म॒नु॒ष्य॒य॒श॒सी⁠। म॒नु॒ष्य॒य॒श॒सी म॑नु॒ष्ये॑षु⁠। म॒नु॒ष्य॒य॒श॒सीति॑ मनुष्य—य॒श॒सी⁠। म॒नु॒ष्ये᳚ष्व॒ग्निः⁠। अ॒ग्निः प्रा॑तस्सव॒ने⁠। प्रा॒त॒स्स॒व॒ने पा॑तु⁠। प्रा॒त॒स्स॒व॒न इति॑ प्रातः—स॒व॒ने⁠। पा॒त्व॒स्मान्⁠। अ॒स्मान्‌वै᳚श्वान॒रः⁠। वै॒श्वा॒न॒रो म॑हि॒ना⁠। म॒हि॒ना वि॒श्वश॑म्भूः⁠। वि॒श्वश॑म्भू॒रिति॑ वि॒श्व—श॒म्भूः॒⁠॥ स नः॑⁠। नः॒ पा॒व॒कः⁠। पा॒व॒को द्रवि॑णम्⁠। द्रवि॑णम् दधातु⁠। द॒धा॒त्वायु॑ष्मन्तः⁠। [२६] आयु॑ष्मन्तः स॒हभ॑ख्‍षाः⁠। स॒हभ॑ख्‍षाः स्याम⁠। स॒हभ॑ख्‍षा॒ इति॑ स॒ह—भ॒ख्‍षाः॒⁠। स्या॒मेति॑ स्याम⁠॥ विश्वे॑ दे॒वाः⁠। दे॒वा म॒रुतः॑⁠। म॒रुत॒ इन्द्रः॑⁠। इन्द्रो॑ अ॒स्मान्⁠। अ॒स्मान॒स्मिन्न्⁠। अ॒स्मिन् द्वि॒तीये᳚⁠। द्वि॒तीये॒ सव॑ने⁠। सव॑ने॒ न⁠। न ज॑ह्युः⁠। ज॒ह्यु॒रिति॑ जह्युः⁠॥ आयु॑ष्मन्तः प्रि॒यम्⁠। प्रि॒यमे॑षाम्⁠। ए॒षा॒व्ँवद॑न्तः⁠। वद॑न्तो व॒यम्⁠। व॒यम् दे॒वाना᳚म्⁠। दे॒वाना॑ꣳ सुम॒तौ⁠। सु॒म॒तौ स्या॑म⁠। सु॒म॒ताविति॑ सु—म॒तौ⁠। स्या॒मेति॑ स्याम⁠॥ इ॒दम् तृ॒तीय᳚म्⁠। तृ॒तीय॒ꣳ॒ सव॑नम्⁠। सव॑नम् कवी॒नाम्⁠। क॒वी॒नामृ॒तेन॑⁠। ऋ॒तेन॒ ये⁠। ये च॑म॒सम्⁠। च॒म॒समैर॑यन्त⁠। ऐर॑य॒न्तेत्यैर॑यन्त⁠॥ ते सौ॑धन्व॒नाः⁠। सौ॒ध॒न्व॒नाः सुवः॑⁠। सुव॑रानशा॒नाः⁠। आ॒न॒शा॒नाः स्वि॑ष्टिम्⁠। स्वि॑ष्टिम् नः⁠। स्वि॑ष्टि॒मिति॒ सु—इ॒ष्टि॒म्⁠। नो॒ अ॒भि⁠। अ॒भि वसी॑यः⁠। वसी॑यो नयन्तु⁠। न॒य॒न्त्विति॑ नयन्तु⁠॥ आ॒यत॑नवती॒र् वै⁠। आ॒यत॑नवती॒रित्या॒यत॑न—व॒तीः॒⁠। वा अ॒न्याः⁠। अ॒न्या आहु॑तयः⁠। आहु॑तयो हू॒यन्ते᳚⁠। आहु॑तय॒ इत्या—हु॒त॒यः॒⁠। हू॒यन्ते॑ ऽनायत॒नाः⁠। अ॒ना॒य॒त॒ना अ॒न्याः⁠। अ॒ना॒य॒त॒ना इत्य॑ना—य॒त॒नाः⁠। अ॒न्या याः⁠। या आ॑घा॒रव॑तीः⁠। आ॒घा॒रव॑ती॒ स्ताः⁠। आ॒घा॒रव॑ती॒रित्या॑घा॒र—व॒तीः॒⁠। ता आ॒यत॑नवतीः⁠। आ॒यत॑नवती॒र् याः⁠। आ॒यत॑नवती॒रित्या॒यत॑न—व॒तीः॒⁠। याः सौ॒म्याः⁠। [२७] सौ॒म्यास्ताः⁠। ता अ॑नायत॒नाः⁠। अ॒ना॒य॒त॒ना ऐ᳚न्द्रवाय॒वम्⁠। अ॒ना॒य॒त॒ना इत्य॑ना—य॒त॒नाः⁠। ऐ॒न्द्र॒वा॒य॒वमा॒दाय॑⁠। ऐ॒न्द्र॒वा॒य॒वमित्यै᳚न्द्र—वा॒य॒वम्⁠। आ॒दाया॑घा॒रम्⁠। आ॒दायेत्या᳚—दाय॑⁠। आ॒घा॒रमा⁠। आ॒घा॒रमित्या᳚—घा॒रम्⁠। आ घा॑रयेत्⁠। घा॒र॒ये॒द॒द्ध्व॒रः⁠। अ॒द्ध्व॒रो य॒ज्ञः⁠। य॒ज्ञो॑ ऽयम्⁠। अ॒यम॑स्तु⁠। अ॒स्तु॒ दे॒वाः॒⁠। दे॒वा॒ ओष॑धीभ्यः⁠। ओष॑धीभ्यः प॒शवे᳚⁠। ओष॑धीभ्य॒ इत्योष॑धि—भ्यः॒⁠। प॒शवे॑ नः⁠। नो॒ जना॑य⁠। जना॑य॒ विश्व॑स्मै⁠। विश्व॑स्मै भू॒ताय॑⁠। भू॒ताया᳚द्ध्व॒रः⁠। अ॒द्ध्व॒रो॑ ऽसि⁠। अ॒सि॒ सः⁠। स पि॑न्वस्व⁠। पि॒न्व॒स्व॒ घृ॒तव॑त्⁠। घृ॒तव॑द् देव⁠। घृ॒तव॒दिति॑ घृ॒त—व॒त्॒⁠। दे॒व॒ सो॒म॒⁠। सो॒मेति॑⁠। इति॑ सौ॒म्याः⁠। सौ॒म्या ए॒व⁠। ए॒व तत्⁠। तदाहु॑तीः⁠। आहु॑तीरा॒यत॑नवतीः⁠। आहु॑ती॒रित्या—हु॒तीः॒⁠। आ॒यत॑नवतीः करोति⁠। आ॒यत॑नवती॒रित्या॒यत॑न—व॒तीः॒⁠। क॒रो॒त्या॒यत॑नवान्⁠। आ॒यत॑नवान् भवति⁠। आ॒यत॑नवा॒नित्या॒यत॑न—वा॒न्॒⁠। भ॒व॒ति॒ यः⁠। य ए॒वम्⁠। ए॒वव्ँवेद॑⁠। वेदाथो᳚⁠। अथो॒ द्यावा॑पृथि॒वी⁠। अथो॒ इत्यथो᳚⁠। द्यावा॑पृथि॒वी ए॒व⁠। द्यावा॑पृथि॒वी इति॒ द्यावा᳚—पृ॒थि॒वी⁠। ए॒व घृ॒तेन॑⁠। घृ॒तेन॒ वि⁠। व्यु॑नत्ति⁠। उ॒न॒त्ति॒ ते⁠। ते व्यु॑त्ते⁠। ते इति॒ ते⁠। व्यु॑त्ते उपजीव॒नीये᳚⁠। व्यु॑त्ते॒ इति॒ वि—उ॒त्ते॒⁠। उ॒प॒जी॒व॒नीये॑ भवतः⁠। उ॒प॒जी॒व॒नीये॒ इत्यु॑प—जी॒व॒नीये᳚⁠। भ॒व॒त॒ उ॒प॒जी॒व॒नीयः॑⁠। उ॒प॒जी॒व॒नीयो॑ भवति⁠। उ॒प॒जी॒व॒नीय॒ इत्यु॑प—जी॒व॒नीयः॑⁠। भ॒व॒ति॒ यः⁠। [२८] य ए॒वम्⁠। ए॒वव्ँवेद॑⁠। वेदै॒षः⁠। ए॒ष ते᳚⁠। ते॒ रु॒द्र॒⁠। रु॒द्र॒ भा॒गः⁠। भा॒गो यम्⁠। यम् नि॒रया॑चथाः⁠। नि॒रया॑चथा॒स्तम्⁠। नि॒रया॑चथा॒ इति॑ निः—अया॑चथाः⁠। तम् जु॑षस्व⁠। जु॒ष्व॒स्व॒ वि॒देः⁠। वि॒देर् गौ॑प॒त्यम्⁠। गौ॒प॒त्यꣳ रा॒यः⁠। रा॒यस्पोष᳚म्⁠। पोष॑ꣳ सु॒वीर्य᳚म्⁠। सु॒वीर्य॑ꣳ सव्ँवथ्स॒रीणा᳚म्⁠। सु॒वीर्य॒मिति॑ सु—वीर्य᳚म्⁠। स॒व्ँव॒थ्स॒रीणा॑ꣴ स्व॒स्तिम्⁠। स॒व्ँव॒थ्स॒रीणा॒मिति॑ सं—व॒थ्स॒रीणा᳚म्⁠। स्व॒स्तिमिति॑ स्व॒स्तिम्⁠॥ मनुः॑ पु॒त्रेभ्यः॑⁠। पु॒त्रेभ्यो॑ दा॒यम्⁠। दा॒यव्ँवि⁠। व्य॑भजत्⁠। अ॒भ॒ज॒थ् सः⁠। स नाभा॒नेदि॑ष्ठम्⁠। नाभा॒नेदि॑ष्ठम् ब्रह्म॒चर्य᳚म्⁠। ब्र॒ह्म॒चर्य॒व्ँवस॑न्तम्⁠। ब्र॒ह्म॒चर्य॒मिति॑ ब्रह्म—चर्य᳚म्⁠। वस॑न्त॒म् निः⁠। निर॑भजत्⁠। अ॒भ॒ज॒थ् सः⁠। स आ⁠। आऽग॑च्छत्⁠। अ॒ग॒च्छ॒थ् सः⁠। सो᳚ऽब्रवीत्⁠। अ॒ब्र॒वी॒त् क॒था⁠। क॒था मा᳚⁠। मा॒ निः⁠। निर॑भाक्⁠। अ॒भा॒गिति॑⁠। इति॒ न⁠। न त्वा᳚⁠। त्वा॒ निः⁠। निर॑भाख्‍षम्⁠। अ॒भा॒ख्‍ष॒मिति॑⁠। इत्य॑ब्रवीत्⁠। अ॒ब्र॒वी॒दङ्‍गि॑रसः⁠। अङ्‍गि॑रस इ॒मे⁠। इ॒मे स॒त्रम्⁠। स॒त्रमा॑सते⁠। आ॒स॒ते॒ ते⁠। ते सु॑व॒र्गम्⁠। [२९] सु॒व॒र्गल्ँलो॒कम्⁠। सु॒व॒र्गमिति॑ सुवः—गम्⁠। लो॒कम् न⁠। न प्र⁠। प्र जा॑नन्ति⁠। जा॒न॒न्ति॒ तेभ्यः॑⁠। तेभ्य॑ इ॒दम्⁠। इ॒दम् ब्राह्म॑णम्⁠। ब्राह्म॑णम् ब्रूहि⁠। ब्रू॒हि॒ ते⁠। ते सु॑व॒र्गम्⁠। सु॒व॒र्गल्ँलो॒कम्⁠। सु॒व॒र्गमिति॑ सुवः—गम्⁠। लो॒कय्ँयन्तः॑⁠। यन्तो॒ ये⁠। य ए॑षाम्⁠। ए॒षा॒म् प॒शवः॑⁠। प॒शव॒ स्तान्⁠। ताꣴस्ते᳚⁠। ते॒ दा॒स्य॒न्ति॒⁠। दा॒स्य॒न्तीति॑⁠। इति॒ तत्⁠। तदे᳚भ्यः⁠। ए॒भ्यो॒ ऽब्र॒वी॒त्॒⁠। अ॒ब्र॒वी॒त् ते⁠। ते सु॑व॒र्गम्⁠। सु॒व॒र्गल्ँलो॒कम्⁠। सु॒व॒र्गमिति॑ सुवः—गम्⁠। लो॒कय्ँयन्तः॑⁠। यन्तो॒ ये⁠। य ए॑षाम्⁠। ए॒षा॒म् प॒शवः॑⁠। प॒शव॒ आस॑न्न्⁠। आस॒न् तान्⁠। तान॑स्मै⁠। अ॒स्मा॒ अ॒द॒दुः॒⁠। अ॒द॒दु॒स्तम्⁠। तम् प॒शुभिः॑⁠। प॒शुभि॒श्चर॑न्तम्⁠। प॒शुभि॒रिति॑ प॒शु—भिः॒⁠। चर॑न्तय्ँयज्ञवा॒स्तौ⁠। य॒ज्ञ॒वा॒स्तौ रु॒द्रः⁠। य॒ज्ञ॒वा॒स्ताविति॑ यज्ञ—वा॒स्तौ⁠। रु॒द्र आ⁠। आऽग॑च्छत्⁠। अ॒ग॒च्छ॒थ् सः⁠। सो᳚ऽब्रवीत्⁠। अ॒ब्र॒वी॒न् मम॑⁠। मम॒ वै⁠। वा इ॒मे⁠। इ॒मे प॒शवः॑⁠। प॒शव॒ इति॑⁠। इत्यदुः॑⁠। अदु॒र् वै⁠। वै मह्य᳚म्⁠। [३०] मह्य॑मि॒मान्⁠। इ॒मानिति॑⁠। इत्य॑ब्रवीत्⁠। अ॒ब्र॒वी॒न् न⁠। न वै⁠। वै तस्य॑⁠। तस्य॒ ते⁠। त ई॑शते⁠। ई॒श॒त॒ इति॑⁠। इत्य॑ब्रवीत्⁠। अ॒ब्र॒वी॒द् यत्⁠। यद् य॑ज्ञवा॒स्तौ⁠। य॒ज्ञ॒वा॒स्तौ हीय॑ते⁠। य॒ज्ञ॒वा॒स्ताविति॑ यज्ञ—वा॒स्तौ⁠। हीय॑ते॒ मम॑⁠। मम॒ वै⁠। वै तत्⁠। तदिति॑⁠। इति॒ तस्मा᳚त्⁠। तस्मा᳚द् यज्ञवा॒स्तु⁠। य॒ज्ञ॒वा॒स्तु न⁠। य॒ज्ञ॒वा॒स्त्विति॑ यज्ञ—वा॒स्तु⁠। नाभ्य॒वेत्य᳚म्⁠। अ॒भ्य॒वेत्य॒ꣳ॒ सः⁠। अ॒भ्य॒वेत्य॒मित्य॑भि—अ॒वेत्य᳚म्⁠। सो᳚ऽब्रवीत्⁠। अ॒ब्र॒वी॒द् य॒ज्ञे⁠। य॒ज्ञे मा᳚⁠। मा⁠। आ भ॑ज⁠। भ॒जाथ॑⁠। अथ॑ ते⁠। ते॒ प॒शून्⁠। प॒शून् न⁠। नाभि⁠। अ॒भि म॑ꣴस्ये⁠। म॒ꣴ॒स्य॒ इति॑⁠। इति॒ तस्मै᳚⁠। तस्मा॑ ए॒तम्⁠। ए॒तम् म॒न्थिनः॑⁠। म॒न्थिन॑ सꣴस्रा॒वम्⁠। स॒ꣴ॒स्रा॒वम॑जुहोत्⁠। स॒ꣴ॒स्रा॒वमिति॑ सम्—स्रा॒वम्⁠। अ॒जु॒हो॒त् ततः॑⁠। ततो॒ वै⁠। वै तस्य॑⁠। तस्य॑ रु॒द्रः⁠। रु॒द्रः प॒शून्⁠। प॒शून् न⁠। नाभि⁠। अ॒भ्य॑मन्यत⁠। अ॒म॒न्य॒त॒ यत्र॑⁠। यत्रै॒तम्⁠। ए॒तमे॒वम्⁠। ए॒वव्ँवि॒द्वान्⁠। वि॒द्वान् म॒न्थिनः॑⁠। म॒न्थिनः॑ सꣴस्रा॒वम्⁠। स॒ꣴ॒स्रा॒वम् जु॒होति॑⁠। स॒ꣳ॒स्रा॒वमिति॑ सम्—स्रा॒वम्⁠। जु॒होति॒ न⁠। न तत्र॑⁠। तत्र॑ रु॒द्रः⁠। रु॒द्रः प॒शून्⁠। प॒शून॒भि⁠। अ॒भि म॑न्यते⁠। म॒न्य॒त॒ इति॑ मन्यते⁠॥ [३१] (द॒धा॒त्वा॒ यत॑नवती॒र्या उ॑पजीव॒नीयो॑ भवति॒ तेऽ दु॒र्वै यत्रै॒त मेका॑दश च) ॥९॥
जुष्टो॑ वा॒चः⁠। वा॒चो भू॑यासम्⁠। भू॒या॒स॒म् जुष्टः॑⁠। जुष्टो॑ वा॒चः⁠। वा॒चस्पत॑ये⁠। पत॑ये॒ देवि॑⁠। देवि॑ वाक्⁠। वा॒गिति॑ वाक्⁠॥ यद् वा॒चः⁠। वा॒चो मधु॑मत्⁠। मधु॑म॒त् तस्मि॑न्न्⁠। मधु॑म॒दिति॒ मधु॑—म॒त्॒⁠। तस्मि॑न् मा⁠। मा॒ धाः॒⁠। धाः॒ स्वाहा᳚⁠। स्वाहा॒ सर॑स्वत्यै⁠। सर॑स्वत्या॒ इति॒ सर॑स्वत्यै⁠॥ ऋ॒चा स्तोम᳚म्⁠। स्तोम॒ꣳ॒ सम्⁠। सम॑र्द्धय⁠। अ॒र्द्ध॒य॒ गा॒य॒त्रेण॑⁠। गा॒य॒त्रेण॑ रथन्त॒रम्⁠। र॒थ॒न्त॒रमिति॑ रथम्—त॒रम्⁠॥ बृहद् गा॑य॒त्रव॑र्तनि⁠। गा॒य॒त्रव॑र्त॒नीति॑ गाय॒त्र—व॒र्त॒नि॒⁠॥ यस्ते᳚⁠। ते॒ द्र॒फ्सः⁠। द्र॒फ्सः स्कन्द॑ति⁠। स्कन्द॑ति॒ यः⁠। यस्ते᳚⁠। ते॒ अ॒ꣳ॒शुः⁠। अ॒ꣳ॒शुर् बा॒हुच्यु॑तः⁠। बा॒हुच्यु॑तो धि॒षण॑योः⁠। बा॒हुच्यु॑त॒ इति॑ बा॒हु—च्यु॒तः॒⁠। धि॒षण॑योरु॒पस्था᳚त्⁠। उ॒पस्था॒दित्यु॒प—स्था॒त्⁠॥ अ॒द्ध्व॒र्योर् वा᳚⁠। वा॒ परि॑⁠। परि॒ यः⁠। यस्ते᳚⁠। ते॒ प॒वित्रा᳚त्⁠। प॒वित्रा॒थ् स्वाहा॑कृतम्⁠। स्वाहा॑कृत॒मिन्द्रा॑य⁠। स्वाहा॑कृत॒मिति॒ स्वाहा᳚—कृ॒त॒म्⁠। इन्द्रा॑य॒ तम्⁠। तम् जु॑होमि⁠। जु॒हो॒मीति॑ जुहोमि⁠॥ यो द्र॒फ्सः⁠। द्र॒फ्सो अ॒ꣳ॒शुः⁠। अ॒ꣳ॒शुः प॑ति॒तः⁠। प॒ति॒तः पृ॑थि॒व्याम्⁠। पृ॒थि॒व्याम् प॑रिवा॒पात्⁠। प॒रि॒वा॒पात् पु॑रो॒डाशा᳚त्⁠। प॒रि॒वा॒पादिति॑ परि—वा॒पात्⁠। [३२] पु॒रो॒डाशा᳚त् कर॒म्भात्⁠। क॒र॒म्भादिति॑ कर॒म्भात्⁠॥ धा॒ना॒सो॒मान् म॒न्थिनः॑⁠। धा॒ना॒सो॒मादिति॑ धाना—सो॒मात्⁠। म॒न्थिन॑ इन्द्र⁠। इ॒न्द्र॒ शु॒क्रात्⁠। शु॒क्राथ् स्वाहा॑कृतम्⁠। स्वाहा॑कृत॒मिन्द्रा॑य⁠। स्वाहा॑कृत॒मिति॒ स्वाहा᳚—कृ॒त॒म्⁠। इन्द्रा॑य॒ तम्⁠। तम् जु॑होमि⁠। जु॒हो॒मीति॑ जुहोमि⁠॥ यस्ते᳚⁠। ते॒ द्र॒फ्सः⁠। द्र॒फ्सो मधु॑मान्⁠। मधु॑माꣳ इन्द्रि॒यावा॑न्⁠। मधु॑मा॒निति॒ मधु॑—मा॒न्॒⁠। इ॒न्द्रि॒यावा॒न्थ् स्वाहा॑कृतः⁠। इ॒न्द्रि॒यावा॒निती᳚न्द्रि॒य—वा॒न्॒⁠। स्वाहा॑कृतः॒ पुनः॑⁠। स्वाहा॑कृत॒ इति॒ स्वाहा᳚—कृ॒तः॒⁠। पुन॑र॒प्येति॑⁠। अ॒प्येति॑ दे॒वान्⁠। अ॒प्येतीत्य॑पि—एति॑⁠। दे॒वानिति॑ दे॒वान्⁠॥ दि॒वः पृ॑थि॒व्याः⁠। पृ॒थि॒व्याः परि॑⁠। पर्य॒न्तरि॑ख्‍षात्⁠। अ॒न्तरि॑ख्‍षा॒थ् स्वाहा॑कृतम्⁠। स्वाहा॑कृत॒मिन्द्रा॑य⁠। स्वाहा॑कृत॒मिति॒ स्वाहा᳚—कृ॒त॒म्⁠। इन्द्रा॑य॒ तम्⁠। तम् जु॑होमि⁠। जु॒हो॒मीति॑ जुहोमि⁠॥ अ॒द्ध्व॒र्युर् वै⁠। वा ऋ॒त्विजा᳚म्⁠। ऋ॒त्विजा᳚म् प्रथ॒मः⁠। प्र॒थ॒मो यु॑ज्यते⁠। यु॒ज्य॒ते॒ तेन॑⁠। तेन॒ स्तोमः॑⁠। स्तोमो॑ योक्त॒व्यः॑⁠। यो॒क्त॒व्य॑ इति॑⁠। इत्या॑हुः⁠। आ॒हु॒र् वाक्⁠। वाग॑ग्रे॒गाः⁠। अ॒ग्रे॒गा अग्रे᳚⁠। अ॒ग्रे॒गा इत्य॑ग्रे—गाः⁠। अग्र॑ एतु⁠। ए॒त्वृ॒जु॒गाः⁠। ऋ॒जु॒गा दे॒वेभ्यः॑⁠। ऋ॒जु॒गा इत्यृ॑जु—गाः⁠। दे॒वेभ्यो॒ यशः॑⁠। यशो॒ मयि॑⁠। मयि॒ दध॑ती⁠। दध॑ती प्रा॒णान्⁠। प्रा॒णान् प॒शुषु॑⁠। प्रा॒णानिति॑ प्र—अ॒नान्⁠। प॒शुषु॑ प्र॒जाम्⁠। प्र॒जाम् मयि॑⁠। प्र॒जामिति॑ प्र—जाम्⁠। मयि॑ च⁠। [३३] च॒ यज॑माने⁠। यज॑माने च⁠। चेति॑⁠। इत्या॑ह⁠। आ॒ह॒ वाच᳚म्⁠। वाच॑मे॒व⁠। ए॒व तत्⁠। तद् य॑ज्ञमु॒खे⁠। य॒ज्ञ॒मु॒खे यु॑नक्ति⁠। य॒ज्ञ॒मु॒ख इति॑ यज्ञ—मु॒खे⁠। यु॒न॒क्ति॒ वास्तु॑⁠। वास्तु॒ वै⁠। वा ए॒तत्⁠। ए॒तद् य॒ज्ञस्य॑⁠। य॒ज्ञस्य॑ क्रियते⁠। क्रि॒य॒ते॒ यत्⁠। यद् ग्रहा॑न्⁠। ग्रहा᳚न् गृही॒त्वा⁠। गृ॒ही॒त्वा ब॑हिष्पवमा॒नम्⁠। ब॒हि॒ष्प॒व॒मा॒नꣳ सर्प॑न्ति⁠। ब॒हि॒ष्प॒व॒मा॒नमिति॑ बहिः—प॒व॒मा॒नम्⁠। सर्प॑न्ति॒ परा᳚ञ्चः⁠। परा᳚ञ्चो॒ हि⁠। हि यन्ति॑⁠। यन्ति॒ परा॑चीभिः⁠। परा॑चीभिः स्तु॒वते᳚⁠। स्तु॒वते॑ वैष्ण॒व्या⁠। वै॒ष्ण॒व्यर्चा⁠। ऋ॒चा पुनः॑⁠। पुन॒रेत्य॑⁠। एत्योप॑⁠। एत्येत्या᳚—इत्य॑⁠। उप॑ तिष्ठते⁠। ति॒ष्ठ॒ते॒ य॒ज्ञः⁠। य॒ज्ञो वै⁠। वै विष्णुः॑⁠। विष्णु॑र् य॒ज्ञम्⁠। य॒ज्ञमे॒व⁠। ए॒वाकः॑⁠। अ॒क॒र् विष्णो᳚⁠। विष्णो॒ त्वम्⁠। विष्णो॒ इति॒ विष्णो᳚⁠। त्वम् नः॑⁠। नो॒ अन्त॑मः⁠। अन्त॑मः॒ शर्म॑⁠। शर्म॑ यच्छ⁠। य॒च्छ॒ स॒ह॒न्त्य॒⁠। स॒ह॒न्त्येति॑ सहन्त्य⁠॥ प्र ते᳚⁠। ते॒ धाराः᳚⁠। धारा॑ मधु॒श्चुतः॑⁠। म॒धु॒श्चुत॒ उथ्स᳚म्⁠। म॒धु॒श्चुत॒ इति॑ मधु—श्चुतः॑⁠। उथ्स॑म् दुह्रते⁠। दु॒ह्र॒ते॒ अख्‍षि॑तम्⁠। अख्‍षि॑त॒मिति॑⁠। इत्या॑ह⁠। आ॒ह॒ यत्⁠। यदे॒व⁠। ए॒वास्य॑⁠। अ॒स्य॒ शया॑नस्य⁠। शया॑नस्योप॒शुष्य॑ति⁠। उ॒प॒शुष्य॑ति॒ तत्⁠। उ॒प॒शुष्य॒तीत्यु॑प—शुष्य॑ति⁠। तदे॒व⁠। ए॒वास्य॑⁠। अ॒स्यै॒तेन॑⁠। ए॒तेना⁠। आ प्या॑ययति⁠। प्या॒य॒य॒तीति॑ प्याययति⁠॥ [३४] (प॒रि॒वा॒पात् प्र॒जां मयि॑ दुह्रते॒ चतु॑र्दश च) ॥१०॥
अ॒ग्निना॑ र॒यिम्⁠। र॒यिम॑श्ञवत्⁠। अ॒श्ञ॒व॒त् पोष᳚म्⁠। पोष॑मे॒व⁠। ए॒व दि॒वेदि॑वे⁠। दि॒वेदि॑व॒ इति॑ दि॒वे—दि॒वे॒⁠॥ य॒शस॑व्ँवी॒रव॑त्तमम्⁠। वी॒रव॑त्तम॒मिति॑ वी॒रव॑त्—त॒म॒म्⁠॥ गोमा॑ꣳ अग्ने⁠। गोमा॒निति॒ गो—मा॒न्॒⁠। अ॒ग्नेऽवि॑मान्⁠। अवि॑माꣳ अ॒श्वी⁠। अवि॑मा॒नित्यवि॑—मा॒न्॒⁠। अ॒श्वी य॒ज्ञः⁠। य॒ज्ञो नृ॒वथ्स॑खा⁠। नृ॒वथ्स॑खा॒ सद᳚म्⁠। नृ॒वथ्स॒खेति॑ नृ॒वत्—स॒खा॒⁠। सद॒मित्⁠। इद॑प्रमृ॒ष्यः⁠। अ॒प्र॒मृ॒ष्य इत्य॑प्र—मृ॒ष्यः⁠॥ इडा॑वाꣳ ए॒षः⁠। इडा॑वा॒नितीडा᳚—वा॒न्॒⁠। ए॒षो अ॑सुर⁠। अ॒सु॒र॒ प्र॒जावा॑न्⁠। प्र॒जावा᳚न् दी॒र्घः⁠। प्र॒जावा॒निति॑ प्र॒जा—वा॒न्॒⁠। दी॒र्घो र॒यिः⁠। र॒यिः पृ॑थुबु॒ध्नः⁠। पृ॒थु॒बु॒ध्नः स॒भावा॑न्⁠। पृ॒थु॒बु॒ध्न इति॑ पृथु—बु॒ध्नः⁠। स॒भावा॒निति॑ स॒भा—वा॒न्⁠॥ आ प्या॑यस्व⁠। प्या॒य॒स्व॒ सम्⁠। सम् ते᳚⁠। त॒ इति॑ ते⁠॥ इ॒ह त्वष्टा॑रम्⁠। त्वष्टा॑रमग्रि॒यम्⁠। अ॒ग्रि॒यव्ँवि॒श्वरू॑पम्⁠। वि॒श्वरू॑प॒मुप॑⁠। वि॒श्वरू॑प॒मिति॑ वि॒श्व—रू॒प॒म्⁠। उप॑ ह्वये⁠। ह्व॒य॒ इति॑ ह्वये⁠॥ अ॒स्माक॑मस्तु⁠। अ॒स्तु॒ केव॑लः⁠। केव॑ल॒ इति॒ केव॑लः⁠॥ तन्नः॑⁠। न॒स्तु॒रीप᳚म्⁠। तु॒रीप॒मध॑⁠। अध॑ पोषयि॒त्नु⁠। पो॒ष॒यि॒त्नु देव॑⁠। देव॑ त्वष्टः⁠। त्व॒ष्ट॒र् वि⁠। वि र॑रा॒णः⁠। र॒रा॒णः स्य॑स्व⁠। स्य॒स्वेति॑ स्यस्व⁠॥ यतो॑ वी॒रः⁠। वी॒रः क॑र्म॒ण्यः॑⁠। [३५] क॒र्म॒ण्यः॑ सु॒दख्‍षः॑⁠। सु॒दख्‍षो॑ यु॒क्तग्रा॑वा⁠। सु॒दख्‍ष॒ इति॑ सु—दख्‍षः॑⁠। यु॒क्तग्रा॑वा॒ जाय॑ते⁠। यु॒क्तग्रा॒वेति॑ यु॒क्त—ग्रा॒वा॒⁠। जाय॑ते दे॒वका॑मः⁠। दे॒वका॑म॒ इति॑ दे॒व—का॒मः॒⁠॥ शि॒वस्त्व॑ष्टः⁠। त्व॒ष्ट॒रि॒ह⁠। इ॒हा⁠। आ ग॑हि⁠। ग॒हि॒ वि॒भुः⁠। वि॒भुः पोषे᳚⁠। वि॒भुरिति॑ वि—भुः⁠। पोष॑ उ॒त⁠। उ॒त त्मना᳚⁠। त्मनेति॒ त्मना᳚⁠॥ य॒ज्ञेय॑ज्ञे नः⁠। य॒ज्ञेय॑ज्ञ॒ इति॑ य॒ज्ञे—य॒ज्ञे॒⁠। न॒ उत्⁠। उद॑व⁠। अ॒वेत्य॑व⁠॥ पि॒शङ्‍ग॑रूपः सु॒भरः॑⁠। पि॒शङ्‍ग॑रूप॒ इति॑ पि॒शङ्‍ग॑—रू॒पः॒⁠। सु॒भरो॑ वयो॒धाः⁠। सु॒भर॒ इति॑ सु—भरः॑⁠। व॒यो॒धाः श्रु॒ष्टी⁠। व॒यो॒धा इति॑ वयः—धाः⁠। श्रु॒ष्टी वी॒रः⁠। वी॒रो जा॑यते⁠। जा॒य॒ते॒ दे॒वका॑मः⁠। दे॒वका॑म॒ इति॑ दे॒व—का॒मः॒⁠॥ प्र॒जाम् त्वष्टा᳚⁠। प्र॒जामिति॑ प्र—जाम्⁠। त्वष्टा॒ वि⁠। वि ष्य॑तु⁠। स्य॒तु॒ नाभि᳚म्⁠। नाभि॑म॒स्मे⁠। अ॒स्मे अथ॑⁠। अ॒स्मे इत्य॒स्मे⁠। अथा॑ दे॒वाना᳚म्⁠। दे॒वाना॒मपि॑⁠। अप्ये॑तु⁠। ए॒तु॒ पाथः॑⁠। पाथ॒ इति॒ पाथः॑⁠॥ प्र णः॑⁠। नो॒ दे॒वी⁠। दे॒व्या⁠। आ नः॑⁠। नो॒ दि॒वः⁠। दि॒व इति॑ दि॒वः⁠॥ पी॒पि॒वाꣳस॒ꣳ॒ सर॑स्वतः⁠। सर॑स्वतः॒ स्तन᳚म्⁠। स्तन॒य्ँयः⁠। यो वि॒श्वद॑र्‌शतः⁠। वि॒श्वद॑र्‌शत॒ इति॑ वि॒श्व—द॒र्॒‌श॒तः॒⁠॥ धु॒ख्‍षी॒महि॑ प्र॒जाम्⁠। प्र॒जामिष᳚म्⁠। प्र॒जामिति॑ प्र—जाम्⁠। इष॒मितीष᳚म्⁠॥ [३६] ये ते᳚⁠। ते॒ स॒र॒स्वः॒⁠। स॒र॒स्व॒ ऊ॒र्मयः॑⁠। ऊ॒र्मयो॒ मधु॑मन्तः⁠। मधु॑मन्तो घृत॒श्चुतः॑⁠। मधु॑मन्त॒ इति॒ मधु॑—म॒न्तः॒⁠। घृ॒त॒श्चुत॒ इति॑ घृत—श्चुतः॑⁠॥ तेषा᳚म् ते⁠। ते॒ सु॒म्नम्⁠। सु॒म्नमी॑महे⁠। ई॒म॒ह॒ इती॑महे⁠॥ यस्य॑ व्र॒तम्⁠। व्र॒तम् प॒शवः॑⁠। प॒शवो॒ यन्ति॑⁠। यन्ति॒ सर्वे᳚⁠। सर्वे॒ यस्य॑⁠। यस्य॑ व्र॒तम्⁠। व्र॒तमु॑प॒तिष्ठ॑न्ते⁠। उ॒प॒तिष्ठ॑न्त॒ आपः॑⁠। उ॒प॒तिष्ठ॑न्त॒ इत्यु॑प—तिष्ठ॑न्ते⁠। आप॒ इत्यापः॑⁠॥ यस्य॑ व्र॒ते⁠। व्र॒ते पु॑ष्टि॒पतिः॑⁠। पु॒ष्टि॒पति॒र् निवि॑ष्टः⁠। पु॒ष्टि॒पति॒रिति॑ पुष्टि—पतिः॑⁠। निवि॑ष्ट॒ स्तम्⁠। निवि॑ष्ट॒ इति॒ नि—वि॒ष्टः॒⁠। तꣳ सर॑स्वन्तम्⁠। सर॑स्वन्त॒मव॑से⁠। अव॑से हुवेम⁠। हु॒वे॒मेति॑ हुवेम⁠॥ दि॒व्यꣳ सु॑प॒र्णम्⁠। सु॒प॒र्णव्ँव॑य॒सम्⁠। सु॒प॒र्णमिति॑ सु—प॒र्णम्⁠। व॒य॒सम् बृ॒हन्त᳚म्⁠। बृ॒हन्त॑म॒पाम्⁠। अ॒पाम् गर्भ᳚म्⁠। गर्भ॑व्ँवृष॒भम्⁠। वृ॒ष॒भमोष॑धीनां⁠। ओष॑धीना॒मित्योष॑धीनाम्⁠॥ अ॒भी॒प॒तो वृ॒ष्ट्‍या⁠। वृ॒ष्ट्‍या त॒र्पय॑न्तम्⁠। त॒र्पय॑न्त॒म् तम्⁠। तꣳ सर॑स्वन्तम्⁠। सर॑स्वन्त॒मव॑से⁠। अव॑से हुवेम⁠। हु॒वे॒मेति॑ हुवेम⁠॥ सिनी॑वालि॒ पृथु॑ष्टुके⁠। पृथु॑ष्टुके॒ या⁠। पृथु॑ष्टुक॒ इति॒ पृथु॑—स्तु॒के॒⁠। या दे॒वाना᳚म्⁠। दे॒वाना॒मसि॑⁠। असि॒ स्वसा᳚⁠। स्वसेति॒ स्वसा᳚⁠॥ जु॒षस्व॑ ह॒व्यम्⁠। ह॒व्यमाहु॑तम्⁠। [३७] आहु॑तम् प्र॒जाम्⁠। आहु॑त॒मित्या—हु॒त॒म्⁠। प्र॒जाम् दे॑वि⁠। प्र॒जामिति॑ प्र—जाम्⁠। दे॒वि॒ दि॒दि॒ड्ढि॒⁠। दि॒दि॒ड्ढि॒ नः॒⁠। न॒ इति॑ नः⁠॥ या सु॑पा॒णिः⁠। सु॒पा॒णिः स्व॑ङ्‍गु॒रिः⁠। सु॒पा॒णिरिति॑ सु—पा॒णिः⁠। स्व॒ङ्‍गु॒रिः सु॒षूमा᳚⁠। स्व॒ङ्‍गु॒रिति॑ सु—अ॒ङ्‍गु॒रिः⁠। सु॒षूमा॑ बहु॒सूव॑री⁠। सु॒षूमेति॑ सु—सूमा᳚⁠। ब॒हु॒सूव॒रीति॑ बहु—सूव॑री⁠॥ तस्यै॑ वि॒श्पत्नि॑यै⁠। वि॒श्पत्नि॑यै ह॒विः⁠। ह॒विः सि॑नीवा॒ल्यै⁠। सि॒नी॒वा॒ल्यै जु॑होतन⁠। जु॒हो॒त॒नेति॑ जुहोतन⁠॥ इन्द्र॑व्ँवः⁠। वो॒ वि॒श्वतः॑⁠। वि॒श्वत॒स्परि॑⁠। परीन्द्र᳚म्⁠। इन्द्र॒म् नरः॑⁠। नर॒ इति॒ नरः॑⁠॥ असि॑तवर्णा॒ हर॑यः⁠। असि॑तवर्णा॒ इत्यसि॑त—व॒र्णाः॒⁠। हर॑यः सुप॒र्णाः⁠। सु॒प॒र्णा मिहः॑⁠। सु॒र्प॒णा इति॑ सु—प॒र्णाः⁠। मिहो॒ वसा॑नाः⁠। वसा॑ना॒ दिव᳚म्⁠। दिव॒मुत्⁠। उत् प॑तन्ति⁠। प॒त॒न्तीति॑ पतन्ति⁠॥ त आ⁠। आऽव॑वृत्रन्न्⁠। अ॒व॒वृ॒त्र॒न्थ् सद॑नानि⁠। सद॑नानि कृ॒त्वा⁠। कृ॒त्वा ऽऽत्⁠। आदित्⁠। इत् पृ॑थि॒वी⁠। पृ॒थि॒वी घृ॒तैः⁠। घृ॒तैर् वि⁠। व्यु॑द्यते⁠। उ॒द्य॒त॒ इत्यु॑द्यते⁠॥ हिर॑ण्यकेशो॒ रज॑सः⁠। हिर॑ण्यकेश॒ इति॒ हिर॑ण्य—के॒शः॒⁠। रज॑सो विसा॒रे⁠। वि॒सा॒रेऽहिः॑⁠। वि॒सा॒र इति॑ वि—सा॒रे⁠। अहि॒र् धुनिः॑⁠। धुनि॒र् वातः॑⁠। वात॑ इव⁠। इ॒व॒ ध्रजी॑मान्⁠। ध्रजी॑मा॒निति॒ ध्रजी॑मान्⁠॥ शुचि॑भ्राजा उ॒षसः॑⁠। शुचि॑भ्राजा॒ इति॒ शुचि॑—भ्रा॒जाः॒⁠। उ॒षसो॒ नवे॑दाः⁠। [३८] नवे॑दा॒ यश॑स्वतीः⁠। यश॑स्वती,रप॒स्युवः॑⁠। अ॒प॒स्युवो॒ न⁠। न स॒त्याः⁠। स॒त्या इति॑ स॒त्याः⁠॥ आ ते᳚⁠। ते॒ सु॒प॒र्णाः⁠। सु॒प॒र्णा अ॑मिनन्त⁠। सु॒प॒र्णा इति॑ सु—प॒र्णाः⁠। अ॒मि॒न॒न्त॒ एवैः᳚⁠। एवैः᳚ कृ॒ष्णः⁠। कृ॒ष्णो नो॑नाव⁠। नो॒ना॒व॒ वृ॒ष॒भः⁠। वृ॒ष॒भो यदि॑⁠। यदी॒दम्⁠। इ॒दमिती॒दम्⁠॥ शि॒वाभि॒र् न⁠। न स्मय॑मानाभिः⁠। स्मय॑मानाभि॒रा⁠। आ ऽगा᳚त्⁠। अ॒गा॒त् पत॑न्ति⁠। पत॑न्ति॒मिहः॑⁠। मिहः॑ स्त॒नय॑न्ति⁠। स्त॒नय॑न्त्य॒भ्रा⁠। अ॒भ्रेत्य॒भ्रा⁠॥ वा॒श्रेव॑⁠। इ॒व॒ वि॒द्युत्⁠। वि॒द्युन् मि॑माति⁠। वि॒द्युदिति॑ वि—द्युत्⁠। मि॒मा॒ति॒ व॒थ्सम्⁠। व॒थ्सम् न⁠। न मा॒ता⁠। मा॒ता सि॑षक्ति⁠। सि॒ष॒क्तीति॑ सिषक्ति⁠॥ यदे॑षाम्⁠। ए॒षा॒व्ँवृ॒ष्टिः⁠। वृ॒ष्टिरस॑र्जि⁠। अस॒र्जीत्यस॑र्जि⁠॥ पर्व॑तश्चित्⁠। चि॒न् महि॑⁠। महि॑ वृ॒द्धः⁠। वृ॒द्धो बि॑भाय⁠। बि॒भा॒य॒ दि॒वः⁠। दि॒वश्चि॑त्⁠। चि॒थ् सानु॑⁠। सानु॑ रेजत⁠। रे॒ज॒त॒ स्व॒ने⁠। स्व॒ने वः॑⁠। व॒ इति॑ वः⁠॥ यत् क्रीड॑थ⁠। क्रीड॑थ मरुतः⁠। म॒रु॒त॒ ऋ॒ष्टि॒मन्तः॑⁠। [३९] ऋ॒ष्टि॒मन्त॒ आपः॑⁠। ऋ॒ष्टि॒मन्त॒ इत्यृ॑ष्टि—मन्तः॑⁠। आप॑ इव⁠। इ॒व॒ स॒ध्रिय॑ञ्चः⁠। स॒ध्रिय॑ञ्चो धवद्ध्वे⁠। ध॒व॒द्ध्व॒ इति॑ धवद्ध्वे⁠॥ अ॒भि क्र॑न्द⁠। क्र॒न्द॒ स्त॒नय॑⁠। स्त॒नय॒ गर्भ᳚म्⁠। गर्भ॒मा⁠। आ धाः᳚⁠। धा॒ उ॒द॒न्वता᳚⁠। उ॒द॒न्वता॒ परि॑⁠। उ॒द॒न्वतेत्यु॑दन्न्—वता᳚⁠। परि॑ दीय⁠। दी॒य॒ रथे॑न⁠। रथे॒नेति॒ रथे॑न⁠॥ दृति॒ꣳ॒ सु⁠। सु क॑र्‌ष⁠। क॒र्॒‌ष॒ विषि॑तम्⁠। विषि॑त॒म् न्य॑ञ्चम्⁠। विषि॑त॒मिति॒ वि—सि॒त॒म्⁠। न्य॑ञ्चꣳ स॒माः⁠। स॒मा भ॑वन्तु⁠। भ॒व॒न्तू॒द्वता᳚⁠। उ॒द्वता॑ निपा॒दाः⁠। उ॒द्वतेत्यु॑त्—वता᳚⁠। नि॒पा॒दा इति॑ नि—पा॒दाः⁠॥ त्वम् त्या⁠। त्या चि॑त्⁠। चि॒दच्यु॑त⁠। अच्यु॒ताग्ने᳚⁠। अग्ने॑ प॒शुः⁠। प॒शुर् न⁠। न यव॑से⁠। यव॑स॒ इति॒ यव॑से⁠॥ धामा॑ ह⁠। ह॒ यत्⁠। यत् ते᳚⁠। ते॒ अ॒ज॒र॒⁠। अ॒ज॒र॒ वना᳚⁠। वना॑ वृ॒श्चन्ति॑⁠। वृ॒श्चन्ति॒ शिक्व॑सः⁠। शिक्व॑स॒ इति॒ शिक्व॑सः⁠॥ अग्ने॒ भूरी॑णि⁠। भूरी॑णि॒ तव॑⁠। तव॑ जातवेदः⁠। जा॒त॒वे॒दो॒ देव॑⁠। जा॒त॒वे॒द॒ इति॑ जात—वे॒दः॒⁠। देव॑ स्वधावः⁠। स्व॒धा॒वो॒ ऽमृत॑स्य⁠। स्व॒धा॒व॒ इति॑ स्वधा—वः॒⁠। अ॒मृत॑स्य॒ धाम॑⁠। धामेति॒ धाम॑⁠॥ याश्च॑⁠। च॒ मा॒याः⁠। [४०] मा॒या मा॒यिना᳚म्⁠। मा॒यिना᳚व्ँविश्वमिन्व⁠। वि॒श्व॒मि॒न्व॒ त्वे⁠। वि॒श्व॒मि॒न्वेति॑ विश्वम्—इ॒न्व॒⁠। त्वे पू॒र्वीः⁠। त्वे इति॒ त्वे⁠। पू॒र्वीः स॑न्द॒धुः⁠। स॒न्द॒धुः पृ॑ष्टबन्धो⁠। स॒न्द॒धुरिति॑ सं—द॒धुः⁠। पृ॒ष्ट॒ब॒न्धो॒ इति॑ पृष्ट—ब॒न्धो॒⁠॥ दि॒वो नः॑⁠। नो॒ वृ॒ष्टिम्⁠। वृ॒ष्टिम् म॑रुतः⁠। म॒रु॒तो॒ र॒री॒द्ध्व॒म्⁠। र॒री॒द्ध्व॒म् प्र⁠। प्र पि॑न्वत⁠। पि॒न्व॒त॒ वृष्णः॑⁠। वृष्णो॒ अश्व॑स्य⁠। अश्व॑स्य॒ धाराः᳚⁠। धारा॒ इति॒ धाराः᳚⁠॥ अ॒र्वाङे॒तेन॑⁠। ए॒तेन॑ स्तनयि॒त्नुना᳚⁠। स्त॒न॒यि॒त्नुना⁠। एहि॑⁠। इ॒ह्य॒पः⁠। अ॒पो नि॑षि॒ञ्चन्न्⁠। नि॒षि॒ञ्चन्नसु॑रः⁠। नि॒षि॒ञ्चन्निति॑ नि—सि॒ञ्चन्न्⁠। असु॑रः पि॒ता⁠। पि॒ता नः॑⁠। न॒ इति॑ नः⁠॥ पिन्व॑न्त्य॒पः⁠। अ॒पो म॒रुतः॑⁠। म॒रुतः॑ सु॒दान॑वः⁠। सु॒दान॑वः॒ पयः॑⁠। सु॒दान॑व॒ इति॑ सु—दान॑वः⁠। पयो॑ घृ॒तव॑त्⁠। घृ॒तव॑द् वि॒दथे॑षु⁠। घृ॒तव॒दिति॑ घृ॒त—व॒त्॒⁠। वि॒दथे᳚ष्वा॒भुवः॑⁠। आ॒भुव॒ इत्या᳚—भुवः॑⁠॥ अत्य॒म् न⁠। न मि॒हे⁠। मि॒हे वि⁠। वि न॑यन्ति⁠। न॒य॒न्ति॒ वा॒जिन᳚म्⁠। वा॒जिन॒मुथ्स᳚म्⁠। उथ्स॑म् दुहन्ति⁠। दु॒ह॒न्ति॒ स्त॒नय॑न्तम्⁠। स्त॒नय॑न्त॒मख्‍षि॑तम्⁠। अख्‍षि॑त॒मित्यख्‍षि॑तम्⁠॥ उ॒द॒प्रुतो॑ मरुतः⁠। उ॒द॒प्रुत॒ इत्यु॑द—प्रुतः॑⁠। म॒रु॒त॒स्तान्⁠। ताꣳ इ॑यर्त⁠। इ॒य॒र्त॒ वृष्टि᳚म्⁠। वृष्टि॒य्ँये⁠। [४१] ये विश्वे᳚⁠। विश्वे॑ म॒रुतः॑⁠। म॒रुतो॑ जु॒नन्ति॑⁠। जु॒नन्तीति॑ जु॒नन्ति॑⁠॥ क्रोशा॑ति॒ गर्दा᳚⁠। गर्दा॑ क॒न्या᳚⁠। क॒न्ये॑व⁠। इ॒व॒ तु॒न्ना⁠। तु॒न्ना पेरु᳚म्⁠। पेरु॑म् तुञ्जा॒ना⁠। तु॒ञ्जा॒ना पत्या᳚⁠। पत्ये॑व⁠। इ॒व॒ जा॒या⁠। जा॒येति॑ जा॒या⁠॥ घृ॒तेन॒ द्यावा॑पृथि॒वी⁠। द्यावा॑पृथि॒वी मधु॑ना⁠। द्यावा॑पृथि॒वी इति॒ द्यावा᳚—पृ॒थि॒वी⁠। मधु॑ना॒ सम्⁠। समु॑ख्‍षत⁠। उ॒ख्‍ष॒त॒ पय॑स्वतीः⁠। पय॑स्वतीः कृणुत⁠। कृ॒णु॒तापः॑⁠। आप॒ ओष॑धीः⁠। ओष॑धी॒रित्योष॑धीः⁠॥ ऊर्ज॑म् च⁠। च॒ तत्र॑⁠। तत्र॑ सुम॒तिम्⁠। सु॒म॒तिम् च॑⁠। सु॒म॒तिमिति॑ सु—म॒तिम्⁠। च॒ पि॒न्व॒थ॒⁠। पि॒न्व॒थ॒ यत्र॑⁠। यत्रा॑ नरः⁠। न॒रो॒ म॒रु॒तः॒⁠। म॒रु॒तः॒ सि॒ञ्चथ॑⁠। सि॒ञ्चथा॒ मधु॑⁠। मध्विति॒ मधु॑⁠॥ उदु॑⁠। उ॒ त्यम्⁠। त्यम् चि॒त्रम्⁠। चि॒त्रमिति॑ चि॒त्रम्⁠॥ औ॒र्व॒भृ॒गु॒वच्छुचि᳚म्⁠। औ॒र्व॒भृ॒गु॒वदि,त्यौ᳚र्वभृगु—वत्⁠। शुचि॑मप्नवान॒वत्⁠। अ॒प्न॒वा॒न॒वदा⁠। अ॒प्न॒वा॒न॒वदित्य॑प्नवान—वत्⁠। आ हु॑वे⁠। हु॒व॒ इति॑ हुवे⁠॥ अ॒ग्निꣳ स॑मु॒द्रवा॑ससम्⁠। स॒मु॒द्रवा॑सस॒मिति॑ समु॒द्र—वा॒स॒स॒म्⁠॥ आ स॒वम्⁠। स॒वꣳ स॑वि॒तुः⁠। स॒वि॒तुर् य॑था⁠। य॒था॒ भग॑स्य⁠। भग॑स्येव⁠। इ॒व॒ भु॒जिम्⁠। भु॒जिꣳ हु॑वे⁠। हु॒व॒ इति॑ हुवे⁠॥ अ॒ग्निꣳ स॑मु॒द्रवा॑ससम्⁠। स॒मु॒द्रवा॑सस॒मिति॑ समु॒द्र—वा॒स॒स॒म्⁠॥ हु॒वे वात॑स्वनम्⁠। वात॑स्वनम् क॒विम्⁠। वात॑स्वन॒मिति॒ वात॑—स्व॒न॒म्⁠। क॒विम् प॒र्जन्य॑क्रन्द्यम्⁠। प॒र्जन्य॑क्रन्द्य॒ꣳ॒ सहः॑⁠। प॒र्जन्य॑क्रन्द्य॒मिति॑ प॒र्जन्य॑—क्र॒न्द्य॒म्⁠। सह॒ इति॒ सहः॑⁠॥ अ॒ग्निꣳ स॑मु॒द्रवा॑ससम्⁠। स॒मु॒द्रवा॑सस॒मिति॑ समु॒द्र—वा॒स॒स॒म्॒⁠॥ [४२] (वी॒र इष॑ꣳ ह॒व्य मु॒षसो॑ मरुत श्च॒ वृष्टिं॒ भग॑स्य॒ द्वाद॑श च) ॥११॥
अनुवाकाः पञ्चशती
११ ४२