कृष्ण यजुर्वेदीय तैत्तिरीय संहिता क्रम पाठः
षष्ठकाण्डे पञ्चमः प्रश्नः

कांड ६ प्रश्न ५
सोममन्त्रब्राह्मणनिरूपणं

ओं नमः परमात्मने, श्री महागणपतये नमः

श्री गुरुभ्यो नमः, ह॒रिः॒ ओं

ॐ
इन्द्रो॑ वृ॒त्राय॑⁠। वृ॒त्राय॒ वज्र᳚म्⁠। वज्र॒मुत्⁠। उद॑यच्छत्⁠। अ॒य॒च्छ॒थ् सः⁠। स वृ॒त्रः⁠। वृ॒त्रो वज्रा᳚त्⁠। वज्रा॒दुद्य॑तात्⁠। उद्य॑तादबिभेत्⁠। उद्य॑ता॒दित्युत्—य॒ता॒त्॒⁠। अ॒बि॒भे॒थ् सः⁠। सो᳚ऽब्रवीत्⁠। अ॒ब्र॒वी॒न् मा⁠। मा मे᳚⁠। मे॒ प्र⁠। प्र हाः᳚⁠। हा॒रस्ति॑⁠। अस्ति॒ वै⁠। वा इ॒दम्⁠। इ॒दम् मयि॑⁠। मयि॑ वी॒र्य᳚म्⁠। वी॒र्य॑म् तत्⁠। तत् ते᳚⁠। ते॒ प्र⁠। प्र दा᳚स्यामि⁠। दा॒स्या॒मीति॑⁠। इति॒ तस्मै᳚⁠। तस्मा॑ उ॒क्थ्य᳚म्⁠। उ॒क्थ्य॑म् प्र⁠। प्राय॑च्छत्⁠। अ॒य॒च्छ॒त् तस्मै᳚⁠। तस्मै᳚ द्वि॒तीय᳚म्⁠। द्वि॒तीय॒मुत्⁠। उद॑यच्छत्⁠। अ॒य॒च्छ॒थ् सः⁠। सो᳚ऽब्रवीत्⁠। अ॒ब्र॒वी॒न् मा⁠। मा मे᳚⁠। मे॒ प्र⁠। प्र हाः᳚⁠। हा॒रस्ति॑⁠। अस्ति॒ वै⁠। वा इ॒दम्⁠। इ॒दम् मयि॑⁠। मयि॑ वी॒र्य᳚म्⁠। वी॒र्य॑म् तत्⁠। तत् ते᳚⁠। ते॒ प्र⁠। प्र दा᳚स्यामि⁠। दा॒स्या॒मीति॑⁠। इति॒ तस्मै᳚⁠। [१] तस्मा॑ उ॒क्थ्य᳚म्⁠। उ॒क्थ्य॑मे॒व⁠। ए॒व प्र⁠। प्राय॑च्छत्⁠। अ॒य॒च्छ॒त् तस्मै᳚⁠। तस्मै॑ तृ॒तीय᳚म्⁠। तृ॒तीय॒मुत्⁠। उद॑यच्छत्⁠। अ॒य॒च्छ॒त् तम्⁠। तव्ँविष्णुः॑⁠। विष्णु॒रनु॑⁠। अन्व॑तिष्ठत⁠। अ॒ति॒ष्ठ॒त॒ ज॒हि⁠। ज॒हीति॑⁠। इति॒ सः⁠। सो᳚ऽब्रवीत्⁠। अ॒ब्र॒वी॒न् मा⁠। मा मे᳚⁠। मे॒ प्र⁠। प्र हाः᳚⁠। हा॒रस्ति॑⁠। अस्ति॒ वै⁠। वा इ॒दम्⁠। इ॒दम् मयि॑⁠। मयि॑ वी॒र्य᳚म्⁠। वी॒र्य॑म् तत्⁠। तत्ते᳚⁠। ते॒ प्र⁠। प्र दा᳚स्यामि⁠। दा॒स्या॒मीति॑⁠। इति॒ तस्मै᳚⁠। तस्मा॑ उ॒क्थ्य᳚म्⁠। उ॒क्थ्य॑मे॒व⁠। ए॒व प्र⁠। प्राय॑च्छत्⁠। अ॒य॒च्छ॒त् तम्⁠। तम् निर्मा॑यम्⁠। निर्मा॑यम् भू॒तम्⁠। निर्मा॑य॒मिति॒ निः—मा॒य॒म्⁠। भू॒तम॑हन्न्⁠। अ॒ह॒न्॒‌य॒ज्ञः⁠। य॒ज्ञो हि⁠। हि तस्य॑⁠। तस्य॑ मा॒या⁠। मा॒याऽऽसी᳚त्⁠। आसी॒द् यत्⁠। यदु॒क्थ्यः॑⁠। उ॒क्थ्यो॑ गृ॒ह्यते᳚⁠। गृ॒ह्यत॑ इन्द्रि॒यम्⁠। इ॒न्द्रि॒यमे॒व⁠। ए॒व तत्⁠। [२] तद् वी॒र्य᳚म्⁠। वी॒र्य॑य्ँयज॑मानः⁠। यज॑मानो॒ भ्रातृ॑व्यस्य⁠। भ्रातृ॑व्यस्य वृङ्‍क्ते⁠। वृ॒ङ्‍क्त॒ इन्द्रा॑य⁠। इन्द्रा॑य त्वा⁠। त्वा॒ बृ॒हद्व॑ते⁠। बृ॒हद्‍व॑ते॒ वय॑स्वते⁠। बृ॒हद्‍व॑त॒ इति॑ बृ॒हत्—व॒ते॒⁠। वय॑स्वत॒ इति॑⁠। इत्या॑ह⁠। आ॒हेन्द्रा॑य⁠। इन्द्रा॑य॒ हि⁠। हि सः⁠। स तम्⁠। तम् प्र⁠। प्राय॑च्छत्⁠। अय॑च्छ॒त् तस्मै᳚⁠। तस्मै᳚ त्वा⁠। त्वा॒ विष्ण॑वे⁠। विष्ण॑वे त्वा⁠। त्वेति॑⁠। इत्या॑ह⁠। आ॒ह॒ यत्⁠। यदे॒व⁠। ए॒व विष्णुः॑⁠। विष्णु॑र॒न्वति॑ष्ठत⁠। अ॒न्वति॑ष्ठत ज॒हि⁠। अ॒न्वति॑ष्ठ॒तेत्य॑नु—अति॑ष्ठत⁠। ज॒हीति॑⁠। इति॒ तस्मा᳚त्⁠। तस्मा॒द् विष्णु᳚म्⁠। विष्णु॑म॒न्वाभ॑जति⁠। अ॒न्वाभ॑जति॒ त्रिः⁠। अ॒न्वाभ॑ज॒तीत्य॑नु—आभ॑जति⁠। त्रिर् निः⁠। निर् गृ॑ह्णाति⁠। गृ॒ह्णा॒ति॒ त्रिः⁠। त्रिर्‌हि⁠। हि सः⁠। स तम्⁠। तम् तस्मै᳚⁠। तस्मै॒ प्र⁠। प्राय॑च्छत्⁠। अय॑च्छदे॒षः⁠। ए॒ष ते᳚⁠। ते॒ योनिः॑⁠। योनिः॒ पुन॑र्‌हविः⁠। पुन॑र्‌हविरसि⁠। पुन॑र्‌हवि॒रिति॒ पुनः॑—ह॒विः॒⁠। अ॒सीति॑⁠। इत्या॑ह⁠। आ॒ह॒ पुनः॑पुनः⁠। पुनः॑पुन॒र्॒‌हि⁠। पुनः॑पुन॒रिति॒ पुनः॑—पु॒नः॒⁠। [३] ह्य॑स्मात्⁠। अ॒स्मा॒न् नि॒र्गृ॒ह्णाति॑⁠। नि॒र्गृ॒ह्णाति॒ चख्‍षुः॑⁠। नि॒र्गृ॒ह्णातीति॑ निः—गृ॒ह्णाति॑⁠। चख्‍षु॒र् वै⁠। वा ए॒तत्⁠। ए॒तद् य॒ज्ञस्य॑⁠। य॒ज्ञस्य॒ यत्⁠। यदु॒क्थ्यः॑⁠। उ॒क्थ्य॑स्तस्मा᳚त्⁠। तस्मा॑दु॒क्थ्य᳚म्⁠। उ॒क्थ्य॑ꣳ हु॒तम्⁠। हु॒तꣳ सोमाः᳚⁠। सोमा॑ अ॒न्वाय॑न्ति⁠। अ॒न्वाय॑न्ति॒ तस्मा᳚त्⁠। अ॒न्वाय॒न्तीत्य॑नु—आय॑न्ति⁠। तस्मा॑दा॒त्मा⁠। आ॒त्मा चख्‍षुः॑⁠। चख्‍षु॒रनु॑⁠। अन्वे॑ति⁠। ए॒ति॒ तस्मा᳚त्⁠। तस्मा॒देक᳚म्⁠। एक॒य्ँयन्त᳚म्⁠। यन्त॑म् ब॒हवः॑⁠। ब॒हवोऽनु॑⁠। अनु॑ यन्ति⁠। य॒न्ति॒ तस्मा᳚त्⁠। तस्मा॒देकः॑⁠। एको॑ बहू॒नाम्⁠। ब॒हू॒नाम् भ॒द्रः⁠। भ॒द्रो भ॑वति⁠। भ॒व॒ति॒ तस्मा᳚त्⁠। तस्मा॒देकः॑⁠। एको॑ ब॒ह्वीः⁠। ब॒ह्वीर् जा॒याः⁠। जा॒या वि॑न्दते⁠। वि॒न्द॒ते॒ यदि॑⁠। यदि॑ का॒मये॑त⁠। का॒मये॑ताद्ध्व॒र्युः⁠। अ॒द्ध्व॒र्युरा॒त्मान᳚म्⁠। आ॒त्मान॑य्ँयज्ञयश॒सेन॑⁠। य॒ज्ञ॒य॒श॒सेना᳚र्पयेयम्⁠। य॒ज्ञ॒य॒श॒सेनेति॑ यज्ञ—य॒श॒सेन॑⁠। अ॒र्प॒ये॒य॒मिति॑⁠। इत्य॑न्त॒रा⁠। अ॒न्त॒राऽऽह॑व॒नीय᳚म्⁠। आ॒ह॒व॒नीय॑म् च⁠। आ॒ह॒व॒नीय॒मित्या᳚—ह॒व॒नीय᳚म्⁠। च॒ ह॒वि॒र्द्धान᳚म्⁠। ह॒वि॒र्द्धान॑म् च⁠। ह॒वि॒र्द्धान॒मिति॑ हविः—धान᳚म्⁠। च॒ तिष्ठ॑न्न्⁠। तिष्ठ॒न्नव॑⁠। अव॑ नयेत्⁠। न॒ये॒दा॒त्मान᳚म्⁠। [४] आ॒त्मान॑मे॒व⁠। ए॒व य॑ज्ञयश॒सेन॑⁠। य॒ज्ञ॒य॒श॒सेना᳚र्पयति⁠। य॒ज्ञ॒य॒श॒सेनेति॑ यज्ञ—य॒श॒सेन॑⁠। अ॒र्प॒य॒ति॒ यदि॑⁠। यदि॑ का॒मये॑त⁠। का॒मये॑त॒ यज॑मानम्⁠। यज॑मानय्ँयज्ञयश॒सेन॑⁠। य॒ज्ञ॒य॒श॒सेना᳚र्पयेयम्⁠। य॒ज्ञ॒य॒श॒सेनेति॑ यज्ञ—य॒श॒सेन॑⁠। अ॒र्प॒ये॒य॒मिति॑⁠। इत्य॑न्त॒रा⁠। अ॒न्त॒रा स॑दोहविर्द्धा॒ने⁠। स॒दो॒ह॒वि॒र्द्धा॒ने तिष्ठ॑न्न्⁠। स॒दो॒ह॒वि॒र्द्धा॒ने इति॑ सदः—ह॒वि॒र्द्धा॒ने⁠। तिष्ठ॒न्नव॑⁠। अव॑ नयेत्⁠। न॒ये॒द् यज॑मानम्⁠। यज॑मानमे॒व⁠। ए॒व य॑ज्ञयश॒सेन॑⁠। य॒ज्ञ॒य॒श॒सेना᳚र्पयति⁠। य॒ज्ञ॒य॒श॒सेनेति॑ यज्ञ—य॒श॒सेन॑⁠। अ॒र्प॒य॒ति॒ यदि॑⁠। यदि॑ का॒मये॑त⁠। का॒मये॑त सद॒स्या॑न्⁠। स॒द॒स्या॑न्‌यज्ञयश॒सेन॑⁠। य॒ज्ञ॒य॒श॒सेना᳚र्पयेयम्⁠। य॒ज्ञ॒य॒श॒सेनेति॑ यज्ञ—य॒श॒सेन॑⁠। अ॒र्प॒ये॒य॒मिति॑⁠। इति॒ सदः॑⁠। सद॑ आ॒लभ्य॑⁠। आ॒लभ्याव॑⁠। आ॒लभ्येत्या᳚—लभ्य॑⁠। अव॑ नयेत्⁠। न॒ये॒थ् स॒द॒स्या॑न्⁠। स॒द॒स्या॑ने॒व⁠। ए॒व य॑ज्ञयश॒सेन॑⁠। य॒ज्ञ॒य॒श॒सेना᳚र्पयति⁠। य॒ज्ञ॒य॒श॒सेनेति॑ यज्ञ—य॒श॒सेन॑⁠। अ॒र्प॒य॒तीत्य॑र्पयति⁠॥ [५] (इती᳚ न्द्रि॒यमे॒व पुनः॑ पुन र्नये॒त् त्रय॑स्त्रिꣳशच्च) ॥१॥
आयु॒र् वै⁠। वा ए॒तत्⁠। ए॒तद् य॒ज्ञस्य॑⁠। य॒ज्ञस्य॒ यत्⁠। यद् ध्रु॒वः⁠। ध्रु॒व उ॑त्त॒मः⁠। उ॒त्त॒मो ग्रहा॑णाम्⁠। उ॒त्त॒म इत्यु॑त्—त॒मः⁠। ग्रहा॑णाम् गृह्यते⁠। गृ॒ह्य॒ते॒ तस्मा᳚त्⁠। तस्मा॒दायुः॑⁠। आयुः॑ प्रा॒णाना᳚म्⁠। प्रा॒णाना॑मुत्त॒मम्⁠। प्रा॒णाना॒मिति॑ प्र—अ॒नाना᳚म्⁠। उ॒त्त॒मम् मू॒र्द्धान᳚म्⁠। उ॒त्त॒ममित्यु॑त्—त॒मम्⁠। मू॒र्द्धान॑म् दि॒वः⁠। दि॒वो अ॑र॒तिम्⁠। अ॒र॒तिम् पृ॑थि॒व्याः⁠। पृ॒थि॒व्या इति॑⁠। इत्या॑ह⁠। आ॒ह॒ मू॒र्द्धान᳚म्⁠। मू॒र्द्धान॑मे॒व⁠। ए॒वैन᳚म्⁠। ए॒न॒ꣳ॒ स॒मा॒नाना᳚म्⁠। स॒मा॒नाना᳚म् करोति⁠। क॒रो॒ति॒ वै॒श्वा॒न॒रम्⁠। वै॒श्वा॒न॒रमृ॒ताय॑⁠। ऋ॒ताय॑ जा॒तम्⁠। जा॒तम॒ग्निम्⁠। अ॒ग्निमिति॑⁠। इत्या॑ह⁠। आ॒ह॒ वै॒श्वा॒न॒रम्⁠। वै॒श्वा॒न॒रꣳ हि⁠। हि दे॒वत॑या⁠। दे॒वत॒याऽऽयुः॑⁠। आयु॑रुभ॒यतो॑वैश्वानरः⁠। उ॒भ॒यतो॑वैश्वानरो गृह्यते⁠। उ॒भ॒यतो॑वैश्वानर॒ इत्यु॑भ॒यतः॑—वै॒श्वा॒न॒रः॒⁠। गृ॒ह्य॒ते॒ तस्मा᳚त्⁠। तस्मा॑दुभ॒यतः॑⁠। उ॒भ॒यतः॑ प्रा॒णाः⁠। प्रा॒णा अ॒धस्ता᳚त्⁠। प्रा॒णा इति॑ प्र—अ॒नाः⁠। अ॒धस्ता᳚च् च⁠। चो॒परि॑ष्टात्⁠। उ॒परि॑ष्टाच् च⁠। चा॒र्द्धिनः॑⁠। अ॒र्द्धिनो॒ऽन्ये⁠। अ॒न्ये ग्रहाः᳚⁠। ग्रहा॑ गृ॒ह्यन्ते᳚⁠। गृ॒ह्यन्ते॒ऽर्द्धी⁠। अ॒र्द्धी ध्रु॒वः⁠। ध्रु॒व स्तस्मा᳚त्⁠। तस्मा॑द॒र्द्धी⁠। [६] अ॒र्द्ध्यवा॑ङ्⁠। अवा᳚ङ्‍ प्रा॒णः⁠। प्रा॒णो᳚ऽन्येषा᳚म्⁠। प्रा॒ण इति॑ प्र—अ॒नः⁠। अ॒न्येषा᳚म् प्रा॒णाना᳚म्⁠। प्रा॒णाना॒मुपो᳚प्ते⁠। प्रा॒णाना॒मिति॑ प्र—अ॒नाना᳚म्⁠। उपो᳚प्ते॒ऽन्ये⁠। उपो᳚प्त॒ इत्युप॑—उ॒प्ते॒⁠। अ॒न्ये ग्रहाः᳚⁠। ग्रहाः᳚ सा॒द्यन्ते᳚⁠। सा॒द्यन्तेऽनु॑पोप्ते⁠। अनु॑पोप्ते ध्रु॒वः⁠। अनु॑पोप्त॒ इत्यनु॑प—उ॒प्ते॒⁠। ध्रु॒वस्तस्मा᳚त्⁠। तस्मा॑द॒स्थ्ना⁠। अ॒स्थ्नाऽन्याः⁠। अ॒न्याः प्र॒जाः⁠। प्र॒जाः प्र॑ति॒तिष्ठ॑न्ति⁠। प्र॒जा इति॑ प्र—जाः⁠। प्र॒ति॒तिष्ठ॑न्ति मा॒ꣳ॒सेन॑⁠। प्र॒ति॒तिष्ठ॒न्तीति॑ प्रति—तिष्ठ॑न्ति⁠। मा॒ꣳ॒सेना॒न्याः⁠। अ॒न्या असु॑राः⁠। असु॑रा॒ वै⁠। वा उ॑त्तर॒तः⁠। उ॒त्त॒र॒तः पृ॑थि॒वीम्⁠। उ॒त्त॒र॒त इत्यु॑त्—त॒र॒तः⁠। पृ॒थि॒वीम् प॒र्याचि॑कीर्‌षन्न्⁠। प॒र्याचि॑कीर्‌ष॒न् ताम्⁠। प॒र्याचि॑कीर्‌ष॒न्निति॑ परि—आचि॑कीर्‌षन्न्⁠। ताम् दे॒वाः⁠। दे॒वा ध्रु॒वेण॑⁠। ध्रु॒वेणा॑दृꣳहन्न्⁠। अ॒दृ॒ꣳ॒ह॒न् तत्⁠। तद् ध्रु॒वस्य॑⁠। ध्रु॒वस्य॑ ध्रुव॒त्वम्⁠। धु॒व॒त्वय्ँयत्⁠। ध्रु॒व॒त्वमिति॑ ध्रुव—त्वम्⁠। यद् ध्रु॒वः⁠। ध्रु॒व उ॑त्तर॒तः⁠। उ॒त्त॒र॒तः सा॒द्यते᳚⁠। उ॒त्त॒र॒त इत्यु॑त्—त॒र॒तः⁠। सा॒द्यते॒ धृत्यै᳚⁠। धृत्या॒ आयुः॑⁠। आयु॒र् वै⁠। वा ए॒तत्⁠। ए॒तद् य॒ज्ञस्य॑⁠। य॒ज्ञस्य॒ यत्⁠। यद् ध्रु॒वः⁠। ध्रु॒व आ॒त्मा⁠। आ॒त्मा होता᳚⁠। होता॒ यत्⁠। यद्‍धो॑तृचम॒से⁠। हो॒तृ॒च॒म॒से ध्रु॒वम्⁠। हो॒तृ॒च॒म॒स इति॑ होतृ—च॒म॒से⁠। ध्रु॒वम॑व॒नय॑ति⁠। अ॒व॒नय॑त्या॒त्मन्न्⁠। अ॒व॒नय॒तीत्य॑व—नय॑ति⁠। आ॒त्मन्ने॒व⁠। ए॒व य॒ज्ञस्य॑⁠। य॒ज्ञस्यायुः॑⁠। [७] आयु॑र् दधाति⁠। द॒धा॒ति॒ पु॒रस्ता᳚त्⁠। पु॒रस्ता॑दु॒क्थस्य॑⁠। उ॒क्थस्या॑व॒नीयः॑⁠। अ॒व॒नीय॒ इति॑⁠। अ॒व॒नीय॒ इत्य॑व—नीयः॑⁠। इत्या॑हुः⁠। आ॒हुः॒ पु॒रस्ता᳚त्⁠। पु॒रस्ता॒द्‌धि⁠। ह्यायु॑षः⁠। आयु॑षो भु॒ङ्‍क्ते⁠। भु॒ङ्‍क्ते म॑द्ध्य॒तः⁠। म॒द्ध्य॒तो॑ऽव॒नीयः॑⁠। अ॒व॒नीय॒ इति॑⁠। अ॒व॒नीय॒ इत्य॑व—नीयः॑⁠। इत्या॑हुः⁠। आ॒हु॒र् म॒द्ध्य॒मेन॑⁠। म॒द्ध्य॒मेन॒ हि⁠। ह्यायु॑षः⁠। आयु॑षो भु॒ङ्‍क्ते⁠। भु॒ङ्‍क्त उ॑त्तरा॒र्द्धे⁠। उ॒त्त॒रा॒र्द्धे॑ऽव॒नीयः॑⁠। उ॒त्त॒रा॒र्द्ध इत्यु॑त्तर—अ॒र्द्धे⁠। अ॒व॒नीय॒ इति॑⁠। अ॒व॒नीय॒ इत्य॑व—नीयः॑⁠। इत्या॑हुः⁠। आ॒हु॒रु॒त्त॒मेन॑⁠। उ॒त्त॒मेन॒ हि⁠। उ॒त्त॒मेनेत्यु॑त्—त॒मेन॑⁠। ह्यायु॑षः⁠। आयु॑षो भु॒ङ्‍क्ते⁠। भु॒ङ्‍क्ते वै᳚श्वदे॒व्याम्⁠। वै॒श्व॒दे॒व्यामृ॒चि⁠। वै॒श्व॒दे॒व्यामिति॑ वैश्व—दे॒व्याम्⁠। ऋ॒चि श॒स्यमा॑नायाम्⁠। श॒स्यमा॑नाया॒मव॑⁠। अव॑ नयति⁠। न॒य॒ति॒ वै॒श्व॒दे॒व्यः॑⁠। वै॒श्व॒दे॒व्यो॑ वै⁠। वै॒श्व॒दे॒व्य॑ इति॑ वैश्व—दे॒व्यः॑⁠। वै प्र॒जाः⁠। प्र॒जाः प्र॒जासु॑⁠। प्र॒जा इति॑ प्र—जाः⁠। प्र॒जास्वे॒व⁠। प्र॒जास्विति॑ प्र—जासु॑⁠। ए॒वायुः॑⁠। आयु॑र् दधाति⁠। द॒धा॒तीति॑ दधाति⁠॥ [८] (ध्रु॒वस्तस्मा॑ दे॒व य॒ज्ञस्यै का॒न्न च॑त्वारि॒ꣳ॒शच्च॑) ॥२॥
य॒ज्ञेन॒ वै⁠। वै दे॒वाः⁠। दे॒वाः सु॑व॒र्गम्⁠। सु॒व॒र्गल्ँलो॒कम्⁠। सु॒व॒र्गमिति॑ सुवः—गम्⁠। लो॒कमा॑यन्न्⁠। आ॒य॒न् ते⁠। ते॑ऽमन्यन्त⁠। अ॒म॒न्य॒न्त॒ म॒नु॒ष्याः᳚⁠। म॒नु॒ष्या॑ नः⁠। नो॒ऽन्वाभ॑विष्यन्ति⁠। अ॒न्वाभ॑विष्य॒न्तीति॑⁠। अ॒न्वाभ॑विष्य॒न्तीत्य॑नु—आभ॑विष्यन्ति⁠। इति॒ ते⁠। ते स॑व्ँवथ्स॒रेण॑⁠। स॒व्ँव॒थ्स॒रेण॑ योपयि॒त्वा⁠। स॒व्ँव॒थ्स॒रेणेति॑ सम्—व॒थ्स॒रेण॑⁠। यो॒प॒यि॒त्वा सु॑व॒र्गम्⁠। सु॒व॒र्गल्ँलो॒कम्⁠। सु॒व॒र्गमिति॑ सुवः—गम्⁠। लो॒कमा॑यन्न्⁠। आ॒य॒न् तम्⁠। तमृष॑यः⁠। ऋष॑य ऋतुग्र॒हैः⁠। ऋ॒तु॒ग्र॒हैरे॒व⁠। ऋ॒तु॒ग्र॒हैरित्यृ॑तु—ग्र॒हैः⁠। ए॒वानु॑⁠। अनु॒ प्र⁠। प्राजा॑नन्न्⁠। अ॒जा॒न॒न्॒‌यत्⁠। यदृ॑तुग्र॒हाः⁠। ऋ॒तु॒ग्र॒हा गृ॒ह्यन्ते᳚⁠। ऋ॒तु॒ग्र॒हा इत्यृ॑तु—ग्र॒हाः⁠। गृ॒ह्यन्ते॑ सुव॒र्गस्य॑⁠। सु॒व॒र्गस्य॑ लो॒कस्य॑⁠। सु॒व॒र्गस्येति॑ सुवः—गस्य॑⁠। लो॒कस्य॒ प्रज्ञा᳚त्यै⁠। प्रज्ञा᳚त्यै॒ द्वाद॑श⁠। प्रज्ञा᳚त्या॒ इति॒ प्र—ज्ञा॒त्यै॒⁠। द्वाद॑श गृह्यन्ते⁠। गृ॒ह्य॒न्ते॒ द्वाद॑श⁠। द्वाद॑श॒ मासाः᳚⁠। मासाः᳚ सव्ँवथ्स॒रः⁠। स॒व्ँव॒थ्स॒रः स॑व्ँवथ्स॒रस्य॑⁠। स॒व्ँव॒थ्स॒र इति॑ सम्—व॒थ्स॒रः⁠। स॒व्ँव॒थ्स॒रस्य॒ प्रज्ञा᳚त्यै⁠। स॒व्ँव॒थ्स॒रस्येति॑ सम्—व॒थ्स॒रस्य॑⁠। प्रज्ञा᳚त्यै स॒ह⁠। प्रज्ञा᳚त्या॒ इति॒ प्र—ज्ञा॒त्यै॒⁠। स॒ह प्र॑थ॒मौ⁠। प्र॒थ॒मौ गृ॑ह्येते⁠। गृ॒ह्ये॒ते॒ स॒ह⁠। गृ॒ह्ये॒ते॒ इति॑ गृह्येते⁠। स॒होत्त॒मौ⁠। उ॒त्त॒मौ तस्मा᳚त्⁠। उ॒त्त॒मावित्यु॑त्—त॒मौ⁠। तस्मा॒द् द्वौद्वौ᳚⁠। द्वौद्वा॑वृ॒तू⁠। द्वौद्वा॒विति॒ द्वौ—द्वौ॒⁠। ऋ॒तू उ॑भ॒यतो॑मुखम्⁠। ऋ॒तू इत्यृ॒तू⁠। उ॒भ॒यतो॑मुखमृतुपा॒त्रम्⁠। उ॒भ॒यतो॑मुख॒मित्यु॑भ॒यतः॑—मु॒ख॒म्⁠। ऋ॒तु॒पा॒त्रम् भ॑वति⁠। ऋ॒तु॒पा॒त्रमित्यृ॑तु—पा॒त्रम्⁠। भ॒व॒ति॒ कः⁠। को हि⁠। [९] हि तत्⁠। तद् वेद॑⁠। वेद॒ यतः॑⁠। यत॑ ऋतू॒नाम्⁠। ऋ॒तू॒नाम् मुख᳚म्⁠। मुख॑मृ॒तुना᳚⁠। ऋ॒तुना॒ प्र⁠। प्रेष्य॑⁠। इ॒ष्येति॑⁠। इति॒ षट्⁠। षट् कृत्वः॑⁠। कृत्व॑ आह⁠। आ॒ह॒ षट्⁠। षड् वै⁠। वा ऋ॒तवः॑⁠। ऋ॒तव॑ ऋ॒तून्⁠। ऋ॒तूने॒व⁠। ए॒व प्री॑णाति⁠। प्री॒णा॒त्यृ॒तुभिः॑⁠। ऋ॒तभि॒रिति॑⁠। ऋ॒तुभि॒रित्यृ॒तु—भिः॒⁠। इति॑ च॒तुः⁠। च॒तुश्चतु॑ष्पदः⁠। चतु॑ष्पद ए॒व⁠। चतु॑ष्पद॒ इति॒ चतुः॑—प॒दः॒⁠। ए॒व प॒शून्⁠। प॒शून् प्री॑णाति⁠। प्री॒णा॒ति॒ द्विः⁠। द्विः पुनः॑⁠। पुन॑र्‌ऋ॒तुना᳚⁠। ऋ॒तुना॑ऽऽह⁠। आ॒ह॒ द्वि॒पदः॑⁠। द्वि॒पद॑ ए॒व⁠। द्वि॒पद॒ इति॑ द्वि—पदः॑⁠। ए॒व प्री॑णाति⁠। प्री॒णा॒त्यृ॒तुना᳚⁠। ऋ॒तुना॒ प्र⁠। प्रेष्य॑⁠। इ॒ष्येति॑⁠। इति॒ षट्⁠। षट् कृत्वः॑⁠। कृत्व॑ आह⁠। आ॒ह॒र्तुभिः॑⁠। ऋ॒तुभि॒रिति॑⁠। ऋ॒तुभि॒रित्यृ॒तु—भिः॒⁠। इति॑ च॒तुः⁠। च॒तुस्तस्मा᳚त्⁠। तस्मा॒च् चतु॑ष्पादः⁠। चतु॑ष्पादः प॒शवः॑⁠। चतु॑ष्पाद॒ इति॒ चतुः॑—पा॒दः॒⁠। प॒शव॑ ऋ॒तून्⁠। ऋ॒तूनुप॑⁠। उप॑ जीवन्ति⁠। जी॒व॒न्ति॒ द्विः⁠। द्विः पुनः॑⁠। [१०] पुन॑र्‌ऋ॒तुना᳚⁠। ऋ॒तुना॑ऽऽह⁠। आ॒ह॒ तस्मा᳚त्⁠। तस्मा᳚द् द्वि॒पादः॑⁠। द्वि॒पाद॒श्चतु॑ष्पदः⁠। द्वि॒पाद॒ इति॑ द्वि—पादः॑⁠। चतु॑ष्पदः प॒शून्⁠। चतु॑ष्पद॒ इति॒ चतुः॑—प॒दः॒⁠। प॒शूनुप॑⁠। उप॑ जीवन्ति⁠। जी॒व॒न्त्यृ॒तुना᳚⁠। ऋ॒तुना॒ प्र⁠। प्रेष्य॑⁠। इ॒ष्येति॑⁠। इति॒ षट्⁠। षट् कृत्वः॑⁠। कृत्व॑ आह⁠। आ॒ह॒र्तुभिः॑⁠। ऋ॒तुभि॒रिति॑⁠। ऋ॒तुभि॒रित्यृ॒तु—भिः॒⁠। इति॑ च॒तुः⁠। च॒तुर् द्विः⁠। द्विः पुनः॑⁠। पुन॑र्‌ऋ॒तुना᳚⁠। ऋ॒तुना॑ऽऽह⁠। आ॒हा॒क्रम॑णम्⁠। आ॒क्रम॑णमे॒व⁠। आ॒क्रम॑ण॒मित्या᳚—क्रम॑णम्⁠। ए॒व तत्⁠। तथ् सेतु᳚म्⁠। सेतु॒य्ँयज॑मानः⁠। यज॑मानः कुरुते⁠। कु॒रु॒ते॒ सु॒व॒र्गस्य॑⁠। सु॒व॒र्गस्य॑ लो॒कस्य॑⁠। सु॒व॒र्गस्येति॑ सुवः—गस्य॑⁠। लो॒कस्य॒ सम॑ष्ट्यै⁠। सम॑ष्ट्यै॒ न⁠। सम॑ष्ट्या॒ इति॒ सम्—अ॒ष्ट्यै॒⁠। नान्यः⁠। अ॒न्यो᳚ऽन्यम्⁠। अ॒न्यमनु॑⁠। अनु॒ प्र⁠। प्र प॑द्येत⁠। प॒द्ये॒त॒ यत्⁠। यद॒न्यः⁠। अ॒न्यो᳚ऽन्यम्⁠। अ॒न्यम॑नुप्र॒पद्ये॑त⁠। अ॒नु॒प्र॒पद्ये॑त॒र्तुः⁠। अ॒नु॒प्र॒पद्ये॒तेत्य॑नु—प्र॒पद्ये॑त⁠। ऋ॒तुर्‌ऋ॒तुम्⁠। ऋ॒तुमनु॑⁠। अनु॒ प्र⁠। प्र प॑द्येत⁠। प॒द्ये॒त॒र्तवः॑⁠। ऋ॒तवो॒ मोहु॑काः⁠। मोहु॑काः स्युः⁠। स्युः॒ प्रसि॑द्धम्⁠। [११] प्रसि॑द्धमे॒व⁠। प्रसि॑द्ध॒मिति॒ प्र—सि॒द्ध॒म्⁠। ए॒वाद्ध्व॒र्युः⁠। अ॒द्ध्व॒र्युर् दख्‍षि॑णेन⁠। दख्‍षि॑णेन॒ प्र⁠। प्र प॑द्यते⁠। प॒द्य॒ते॒ प्रसि॑द्धम्⁠। प्रसि॑द्धम् प्रतिप्रस्था॒ता⁠। प्रसि॑द्ध॒मिति॒ प्र—सि॒द्ध॒म्⁠। प्र॒ति॒प्र॒स्था॒तोत्त॑रेण⁠। प्र॒ति॒प्र॒स्था॒तेति॑ प्रति—प्र॒स्था॒ता⁠। उत्त॑रेण॒ तस्मा᳚त्⁠। उत्त॑रे॒णेत्युत्—त॒रे॒ण॒⁠। तस्मा॑दादि॒त्यः⁠। आ॒दि॒त्यः षट्⁠। षण्मा॒सः⁠। मा॒सो दख्‍षि॑णेन⁠। दख्‍षि॑णेनैति⁠। ए॒ति॒ षट्⁠। षडुत्त॑रेण⁠। उत्त॑रेणोपया॒मगृ॑हीतः⁠। उत्त॑रे॒णेत्युत्—त॒रे॒ण॒⁠। उ॒प॒या॒मगृ॑हीतोऽसि⁠। उ॒प॒या॒मगृ॑हीत॒ इत्यु॑पया॒म—गृ॒ही॒तः॒⁠। अ॒सि॒ स॒ꣳ॒सर्पः॑⁠। स॒ꣳ॒सर्पो॑ऽसि⁠। स॒ꣳ॒सर्प॒ इति॑ सम्—सर्पः॑⁠। अ॒स्य॒ꣳ॒ह॒स्प॒त्याय॑⁠। अ॒ꣳ॒ह॒स्प॒त्याय॑ त्वा⁠। अ॒ꣳ॒ह॒स्प॒त्यायेत्य॑ꣳहः—प॒त्याय॑⁠। त्वेति॑⁠। इत्या॑ह⁠। आ॒हास्ति॑⁠। अस्ति॑ त्रयोद॒शः⁠। त्र॒यो॒द॒शो मासः॑⁠। त्र॒यो॒द॒श इति॑ त्रयः—द॒शः⁠। मास॒ इति॑⁠। इत्या॑हुः⁠। आ॒हु॒स्तम्⁠। तमे॒व⁠। ए॒व तत्⁠। तत् प्री॑णाति⁠। प्री॒णा॒तीति॑ प्रीणाति⁠॥ [१२] (को जी॑वन्ति॒ द्विः स्यु॒ श्चतु॑स्त्रिꣳशच्च) ॥३॥
सु॒व॒र्गाय॒ वै⁠। सु॒व॒र्गायेति॑ सुवः—गाय॑⁠। वा ए॒ते⁠। ए॒ते लो॒काय॑⁠। लो॒काय॑ गृह्यन्ते⁠। गृ॒ह्य॒न्ते॒ यत्⁠। यदृ॑तुग्र॒हाः⁠। ऋ॒तु॒ग्र॒हा ज्योतिः॑⁠। ऋ॒तु॒ग्र॒हा इत्यृ॑तु—ग्र॒हाः⁠। ज्योति॑रिन्द्रा॒ग्नी⁠। इ॒न्द्रा॒ग्नी यत्⁠। इ॒न्द्रा॒ग्नी इती᳚न्द्र—अ॒ग्नी⁠। यदै᳚न्द्रा॒ग्नम्⁠। ऐ॒न्द्रा॒ग्न,मृ॑तुपा॒त्रेण॑⁠। ऐ॒न्द्रा॒ग्नमित्यै᳚न्द्र—अ॒ग्नम्⁠। ऋ॒तु॒पा॒त्रेण॑ गृ॒ह्णाति॑⁠। ऋ॒तु॒पा॒त्रेणेत्यृ॑तु—पा॒त्रेण॑⁠। गृ॒ह्णाति॒ ज्योतिः॑⁠। ज्योति॑रे॒व⁠। ए॒वास्मै᳚⁠। अ॒स्मा॒ उ॒परि॑ष्टात्⁠। उ॒परि॑ष्टाद् दधाति⁠। द॒धा॒ति॒ सु॒व॒र्गस्य॑⁠। सु॒व॒र्गस्य॑ लो॒कस्य॑⁠। सु॒व॒र्गस्येति॑ सुवः—गस्य॑⁠। लो॒कस्यानु॑ख्यात्यै⁠। अनु॑ख्यात्या ओजो॒भृतौ᳚⁠। अनु॑ख्यात्या॒ इत्यनु॑—ख्या॒त्यै॒⁠। ओ॒जो॒भृतौ॒ वै⁠। ओ॒जो॒भृता॒वित्यो॑जः—भृतौ᳚⁠। वा ए॒तौ⁠। ए॒तौ दे॒वाना᳚म्⁠। दे॒वाना॒य्ँयत्⁠। यदि॑न्द्रा॒ग्नी⁠। इ॒न्द्रा॒ग्नी यत्⁠। इ॒न्द्रा॒ग्नी इती᳚न्द्र—अ॒ग्नी⁠। यदै᳚न्द्रा॒ग्नः⁠। ऐ॒न्द्रा॒ग्नो गृ॒ह्यते᳚⁠। ऐ॒न्द्रा॒ग्न इत्यै᳚न्द्र—अ॒ग्नः⁠। गृ॒ह्यत॒ ओजः॑⁠। ओज॑ ए॒व⁠। ए॒वाव॑⁠। अव॑ रुन्धे⁠। रु॒न्धे॒ वै॒श्व॒दे॒वम्⁠। वै॒श्व॒दे॒वꣳ शु॑क्रपा॒त्रेण॑⁠। वै॒श्व॒दे॒वमिति॑ वैश्व—दे॒वम्⁠। शु॒क्र॒पा॒त्रेण॑ गृह्णाति⁠। शु॒क्र॒पा॒त्रेणेति॑ शुक्र—पा॒त्रेण॑⁠। गृ॒ह्णा॒ति॒ वै॒श्व॒दे॒व्यः॑⁠। वै॒श्व॒दे॒व्यो॑ वै⁠। वै॒श्व॒दे॒व्य॑ इति॑ वैश्व—दे॒व्यः॑⁠। वै प्र॒जाः⁠। प्र॒जा अ॒सौ⁠। प्र॒जा इति॑ प्र—जाः⁠। अ॒सावा॑दि॒त्यः⁠। आ॒दि॒त्यः शु॒क्रः⁠। शु॒क्रो यत्⁠। यद् वै᳚श्वदे॒वम्⁠। वै॒श्व॒दे॒वꣳ शु॑क्रपा॒त्रेण॑⁠। वै॒श्व॒दे॒वमिति॑ वैश्व—दे॒वम्⁠। शु॒क्र॒पा॒त्रेण॑ गृ॒ह्णाति॑⁠। शु॒क्र॒पा॒त्रेणेति॑ शुक्र—पा॒त्रेण॑⁠। गृ॒ह्णाति॒ तस्मा᳚त्⁠। तस्मा॑द॒सौ⁠। अ॒सावा॑दि॒त्यः⁠। आ॒दि॒त्यः सर्वाः᳚⁠। [१३] सर्वाः᳚ प्र॒जाः⁠। प्र॒जाः प्र॒त्यङ्‍ङ्⁠। प्र॒जा इति॑ प्र—जाः⁠। प्र॒त्यङ्‍ङुत्⁠। उदे॑ति⁠। ए॒ति॒ तस्मा᳚त्⁠। तस्मा॒थ् सर्वः॑⁠। सर्व॑ ए॒व⁠। ए॒व म॑न्यते⁠। म॒न्य॒ते॒ माम्⁠। माम् प्रति॑⁠। प्रत्युत्⁠। उद॑गात्⁠। अ॒गा॒दिति॑⁠। इति॑ वैश्वदे॒वम्⁠। वै॒श्व॒दे॒वꣳ शु॑क्रपा॒त्रेण॑⁠। वै॒श्व॒दे॒वमिति॑ वैश्व—दे॒वम्⁠। शु॒क्र॒पा॒त्रेण॑ गृह्णाति⁠। शु॒क्र॒पा॒त्रेणेति॑ शुक्र—पा॒त्रेण॑⁠। गृ॒ह्णा॒ति॒ वै॒श्व॒दे॒व्यः॑⁠। वै॒श्व॒दे॒व्यो॑ वै⁠। वै॒श्व॒दे॒व्य॑ इति॑ वैश्व—दे॒व्यः॑⁠। वै प्र॒जाः⁠। प्र॒जास्तेजः॑⁠। प्र॒जा इति॑ प्र—जाः⁠। तेजः॑ शु॒क्रः⁠। शु॒क्रो यत्⁠। यद् वै᳚श्वदे॒वम्⁠। वै॒श्व॒दे॒वꣳ शु॑क्रपा॒त्रेण॑⁠। वै॒श्व॒दे॒वमिति॑ वैश्व—दे॒वम्⁠। शु॒क्र॒पा॒त्रेण॑ गृ॒ह्णाति॑⁠। शु॒क्र॒पा॒त्रेणेति॑ शुक्र—पा॒त्रेण॑⁠। गृ॒ह्णाति॑ प्र॒जासु॑⁠। प्र॒जास्वे॒व⁠। प्र॒जास्विति॑ प्र—जासु॑⁠। ए॒व तेजः॑⁠। तेजो॑ दधाति⁠। द॒धा॒तीति॑ दधाति⁠॥ [१४] (तस्मा॑द॒सावा॑दि॒त्य स्त्रि॒ꣳ॒शच्च॑) ॥४॥
इन्द्रो॑ म॒रुद्‌भिः॑⁠। म॒रुद्‌भिः॒ साव्ँवि॑द्येन⁠। म॒रुद्‌भि॒रिति॑ म॒रुत्—भिः॒⁠। साव्ँवि॑द्येन॒ माद्ध्य॑न्दिने⁠। साव्ँवि॑द्ये॒नेति॒ साम्—वि॒द्ये॒न॒⁠। माद्ध्य॑न्दिने॒ सव॑ने⁠। सव॑ने वृ॒त्रम्⁠। वृ॒त्रम॑हन्न्⁠। अ॒ह॒न्॒‌यत्⁠। यन् माद्ध्य॑न्दिने⁠। माद्ध्य॑न्दिने॒ सव॑ने⁠। सव॑ने मरुत्व॒तीयाः᳚⁠। म॒रु॒त्व॒तीया॑ गृ॒ह्यन्ते᳚⁠। गृ॒ह्यन्ते॒ वार्त्र॑घ्नाः⁠। वार्त्र॑घ्ना ए॒व⁠। वार्त्र॑घ्ना॒ इति॒ वार्त्र॑—घ्नाः॒⁠। ए॒व ते⁠। ते यज॑मानस्य⁠। यज॑मानस्य गृह्यन्ते⁠। गृ॒ह्य॒न्ते॒ तस्य॑⁠। तस्य॑ वृ॒त्रम्⁠। वृ॒त्रम् ज॒घ्नुषः॑⁠। ज॒घ्नुष॑ ऋ॒तवः॑⁠। ऋ॒तवो॑ऽमुह्यन्न्⁠। अ॒मु॒ह्य॒न्थ् सः⁠। स ऋ॑तुपा॒त्रेण॑⁠। ऋ॒तु॒पा॒त्रेण॑ मरुत्व॒तीया॑न्⁠। ऋ॒तु॒पा॒त्रेणेत्यृ॑तु—पा॒त्रेण॑⁠। म॒रु॒त्व॒तीया॑नगृह्णात्⁠। अ॒गृ॒ह्णा॒त् ततः॑⁠। ततो॒ वै⁠। वै सः⁠। स ऋ॒तून्⁠। ऋ॒तून् प्र⁠। प्राजा॑नात्⁠। अ॒जा॒ना॒द् यत्⁠। यदृ॑तुपा॒त्रेण॑⁠। ऋ॒तु॒पा॒त्रेण॑ मरुत्व॒तीयाः᳚⁠। ऋ॒तु॒पा॒त्रेणेत्यृ॑तु—पा॒त्रेण॑⁠। म॒रु॒त्व॒तीया॑ गृ॒ह्यन्ते᳚⁠। गृ॒ह्यन्त॑ ऋतू॒नाम्⁠। ऋ॒तू॒नाम् प्रज्ञा᳚त्यै⁠। प्रज्ञा᳚त्यै॒ वज्र᳚म्⁠। प्रज्ञा᳚त्या॒ इति॒ प्र—ज्ञा॒त्यै॒⁠। वज्र॒व्ँवै⁠। वा ए॒तम्⁠। ए॒तय्ँयज॑मानः⁠। यज॑मानो॒ भ्रातृ॑व्याय⁠। भ्रातृ॑व्याय॒ प्र⁠। प्र ह॑रति⁠। ह॒र॒ति॒ यत्⁠। यन् म॑रुत्व॒तीयाः᳚⁠। म॒रु॒त्व॒तीया॒ उत्⁠। उदे॒व⁠। ए॒व प्र॑थ॒मेन॑⁠। प्र॒थ॒मेन॑ यच्छति⁠। [१५] य॒च्छ॒ति॒ प्र⁠। प्र ह॑रति⁠। ह॒र॒ति॒ द्वि॒तीये॑न⁠। द्वि॒तीये॑न स्तृणु॒ते⁠। स्तृ॒णु॒ते तृ॒तीये॑न⁠। तृ॒तीये॒नायु॑धम्⁠। आयु॑ध॒व्ँवै⁠। वा ए॒तत्⁠। ए॒तद् यज॑मानः⁠। यज॑मानः॒ सम्⁠। सꣴ स्कु॑रुते⁠। कु॒रु॒ते॒ यत्⁠। यन् म॑रुत्व॒तीयाः᳚⁠। म॒रु॒त्व॒तीया॒ धनुः॑⁠। धनु॑रे॒व⁠। ए॒व प्र॑थ॒मः⁠। प्र॒थ॒मो ज्या⁠। ज्या द्वि॒तीयः॑⁠। द्वि॒तीय॒ इषुः॑⁠। इषु॑स्तृ॒तीयः॑⁠। तृ॒तीयः॒ प्रति॑⁠। प्रत्ये॒व⁠। ए॒व प्र॑थ॒मेन॑⁠। प्र॒थ॒मेन॑ धत्ते⁠। ध॒त्ते॒ वि⁠। वि सृ॑जति⁠। सृ॒ज॒ति॒ द्वि॒तीये॑न⁠। द्वि॒तीये॑न॒ विद्ध्य॑ति⁠। विद्ध्य॑ति तृ॒तीये॑न⁠। तृ॒तीये॒नेन्द्रः॑⁠। इन्द्रो॑ वृ॒त्रम्⁠। वृ॒त्रꣳ ह॒त्वा⁠। ह॒त्वा परा᳚म्⁠। परा᳚म् परा॒वत᳚म्⁠। प॒रा॒वत॑मगच्छत्⁠। प॒रा॒वत॒मिति॑ परा—वत᳚म्⁠। अ॒ग॒च्छ॒दप॑⁠। अपा॑राधम्⁠। अ॒रा॒ध॒मिति॑⁠। इति॒ मन्य॑मानः⁠। मन्य॑मानः॒ सः⁠। स हरि॑तः⁠। हरि॑तोऽभवत्⁠। अ॒भ॒व॒थ् सः⁠। स ए॒तान्⁠। ए॒तान् म॑रुत्व॒तीया॑न्⁠। म॒रु॒त्व॒तीया॑नात्म॒स्पर॑णान्⁠। आ॒त्म॒स्पर॑णानपश्यत्⁠। आ॒त्म॒स्पर॑णा॒नित्या᳚त्म—स्पर॑णान्⁠। अ॒प॒श्य॒त् तान्⁠। तान॑गृह्णीत⁠। अ॒गृ॒ह्णी॒त॒ प्रा॒णम्⁠। [१६] प्रा॒णमे॒व⁠। प्रा॒णमिति॑ प्र—अ॒नम्⁠। ए॒व प्र॑थ॒मेन॑⁠। प्र॒थ॒मेना᳚स्पृणुत⁠। अ॒स्पृ॒णु॒ता॒पा॒नम्⁠। अ॒पा॒नम् द्वि॒तीये॑न⁠। अ॒पा॒नमित्य॑प—अ॒नम्⁠। द्वि॒तीये॑ना॒त्मान᳚म्⁠। आ॒त्मान॑म् तृ॒तीये॑न⁠। तृ॒तीये॑नात्म॒स्पर॑णाः⁠। आ॒त्म॒स्पर॑णा॒ वै⁠। आ॒त्म॒स्पर॑णा॒ इत्या᳚त्म—स्पर॑णाः⁠। वा ए॒ते⁠। ए॒ते यज॑मानस्य⁠। यज॑मानस्य गृह्यन्ते⁠। गृ॒ह्य॒न्ते॒ यत्⁠। यन् म॑रुत्व॒तीयाः᳚⁠। म॒रु॒त्व॒तीयाः᳚ प्रा॒णम्⁠। प्रा॒णमे॒व⁠। प्रा॒णमिति॑ प्र—अ॒नम्⁠। ए॒व प्र॑थ॒मेन॑⁠। प्र॒थ॒मेन॑ स्पृणुते⁠। स्पृ॒णु॒ते॒ऽपा॒नम्⁠। अ॒पा॒नम् द्वि॒तीये॑न⁠। अ॒पा॒नमित्य॑प—अ॒नम्⁠। द्वि॒तीये॑ना॒त्मान᳚म्⁠। आ॒त्मान॑म् तृ॒तीये॑न⁠। तृ॒तीये॒नेन्द्रः॑⁠। इन्द्रो॑ वृ॒त्रम्⁠। वृ॒त्रम॑हन्न्⁠। अ॒ह॒न् तम्⁠। तम् दे॒वाः⁠। दे॒वा अ॑ब्रुवन्न्⁠। अ॒ब्रु॒व॒न् म॒हान्⁠। म॒हान्‌वै⁠। वा अ॒यम्⁠। अ॒यम॑भूत्⁠। अ॒भू॒द् यः⁠। यो वृ॒त्रम्⁠। वृ॒त्रमव॑धीत्⁠। अव॑धी॒दिति॑⁠। इति॒ तत्⁠। तन् म॑हे॒न्द्रस्य॑⁠। म॒हे॒न्द्रस्य॑ महेन्द्र॒त्वम्⁠। म॒हे॒न्द्रस्येति॑ महा—इ॒न्द्रस्य॑⁠। म॒हे॒न्द्र॒त्वꣳ सः⁠। म॒हे॒न्द्र॒त्वमिति॑ महेन्द्र—त्वम्⁠। स ए॒तम्⁠। ए॒तम् मा॑हे॒न्द्रम्⁠। मा॒हे॒न्द्रमु॑द्धा॒रम्⁠। मा॒हे॒न्द्रमिति॑ माहा—इ॒न्द्रम्⁠। उ॒द्धा॒रमुत्⁠। उ॒द्धा॒रमित्यु॑त्—हा॒रम्⁠। उद॑हरत⁠। अ॒ह॒र॒त॒ वृ॒त्रम्⁠। वृ॒त्रꣳ ह॒त्वा⁠। ह॒त्वाऽन्यासु॑⁠। अ॒न्यासु॑ दे॒वता॑सु⁠। दे॒वता॒स्वधि॑⁠। अधि॒ यत्⁠। यन् मा॑हे॒न्द्रः⁠। मा॒हे॒न्द्रो गृ॒ह्यते᳚⁠। मा॒हे॒न्द्र इति॑ माहा—इ॒न्द्रः⁠। गृ॒ह्यत॑ उद्धा॒रम्⁠। उ॒द्धा॒रमे॒व⁠। उ॒द्धा॒रमित्यु॑त्—हा॒रम्⁠। ए॒व तम्⁠। तय्ँयज॑मानः⁠। यज॑मान॒ उत्⁠। उद्‌ध॑रते⁠। ह॒र॒ते॒ऽन्यासु॑⁠। अ॒न्यासु॑ प्र॒जासु॑⁠। प्र॒जास्वधि॑⁠। प्र॒जास्विति॑ प्र—जासु॑⁠। अधि॑ शुक्रपा॒त्रेण॑⁠। शु॒क्र॒पा॒त्रेण॑ गृह्णाति⁠। शु॒क्र॒पा॒त्रेणेति॑ शुक्र—पा॒त्रेण॑⁠। गृ॒ह्णा॒ति॒ य॒ज॒मा॒न॒दे॒व॒त्यः॑⁠। य॒ज॒मा॒न॒दे॒व॒त्यो॑ वै⁠। य॒ज॒मा॒न॒दे॒व॒त्य॑ इति॑ यजमान—दे॒व॒त्यः॑⁠। वै मा॑हे॒न्द्रः⁠। मा॒हे॒न्द्रस्तेजः॑⁠। मा॒हे॒न्द्र इति॑ माहा—इ॒न्द्रः⁠। तेजः॑ शु॒क्रः⁠। शु॒क्रो यत्⁠। यन् मा॑हे॒न्द्रम्⁠। मा॒हे॒न्द्रꣳ शु॑क्रपा॒त्रेण॑⁠। मा॒हे॒न्द्रमिति॑ माहा—इ॒न्द्रम्⁠। शु॒क्र॒पा॒त्रेण॑ गृ॒ह्णाति॑⁠। शु॒क्र॒पा॒त्रेणेति॑ शुक्र—पा॒त्रेण॑⁠। गृ॒ह्णाति॒ यज॑माने⁠। यज॑मान ए॒व⁠। ए॒व तेजः॑⁠। तेजो॑ दधाति⁠। द॒धा॒तीति॑ दधाति⁠॥ [१७] (प्र॒थ॒मेना॑ गृह्णीत दे॒वता᳚स्व॒ ष्टावि॑ꣳशतिश्च) ॥५॥
अदि॑तिः पु॒त्रका॑मा⁠। पु॒त्रका॑मा सा॒द्ध्येभ्यः॑⁠। पु॒त्रका॒मेति॑ पु॒त्र—का॒मा॒⁠। सा॒द्ध्येभ्यो॑ दे॒वेभ्यः॑⁠। दे॒वेभ्यो᳚ ब्रह्मौद॒नम्⁠। ब्र॒ह्मौ॒द॒नम॑पचत्⁠। ब्र॒ह्मौ॒द॒नमिति॑ ब्रह्म—ओ॒द॒नम्⁠। अ॒प॒च॒त् तस्यै᳚⁠। तस्या॑ उ॒च्छेष॑णम्⁠। उ॒च्छेष॑णमददुः⁠। उ॒च्छेष॑ण॒मित्यु॑त्—शेष॑णम्⁠। अ॒द॒दु॒स्तत्⁠। तत् प्र⁠। प्राश्ञा᳚त्⁠। आ॒श्ञा॒थ् सा⁠। सा रेतः॑⁠। रेतो॑ऽधत्त⁠। अ॒ध॒त्त॒ तस्यै᳚⁠। तस्यै॑ च॒त्वारः॑⁠। च॒त्वार॑ आदि॒त्याः⁠। आ॒दि॒त्या अ॑जायन्त⁠। अ॒जा॒य॒न्त॒ सा⁠। सा द्वि॒तीय᳚म्⁠। द्वि॒तीय॑मपचत्⁠। अ॒प॒च॒थ् सा⁠। साऽम॑न्यत⁠। अ॒म॒न्य॒तो॒च्छेष॑णात्⁠। उ॒च्छेष॑णान् मे⁠। उ॒च्छेष॑णा॒दित्यु॑त्—शेष॑णात्⁠। म॒ इ॒मे⁠। इ॒मे᳚ऽज्ञत⁠। अ॒ज्ञ॒त॒ यत्⁠। यदग्रे᳚⁠। अग्रे᳚ प्राशि॒ष्यामि॑⁠। प्रा॒शि॒ष्यामी॒तः⁠। प्रा॒शि॒ष्यामीति॑ प्र—अ॒शि॒ष्यामि॑⁠। इ॒तो मे᳚⁠। मे॒ वसी॑याꣳसः⁠। वसी॑याꣳसो जनिष्यन्ते⁠। ज॒नि॒ष्य॒न्त॒ इति॑⁠। इति॒ सा⁠। साऽग्रे᳚⁠। अग्रे॒ प्र⁠। प्राश्ञा᳚त्⁠। आ॒श्ञा॒थ् सा⁠। सा रेतः॑⁠। रेतो॑ऽधत्त⁠। अ॒ध॒त्त॒ तस्यै᳚⁠। तस्यै॒ व्यृ॑द्धम्⁠। व्यृ॑द्धमा॒ण्डम्⁠। व्यृ॑द्ध॒मिति॒ वि—ऋ॒द्ध॒म्⁠। आ॒ण्डम॑जायत⁠। अ॒जा॒य॒त॒ सा⁠। साऽऽदि॒त्येभ्यः॑⁠। आ॒दि॒त्येभ्य॑ ए॒व⁠। ए॒व तृ॒तीय᳚म्⁠। [१८] तृ॒तीय॑मपचत्⁠। अ॒प॒च॒द् भोगा॑य⁠। भोगा॑य मे⁠। म॒ इ॒दम्⁠। इ॒दꣴ श्रा॒न्तम्⁠। श्रा॒न्तम॑स्तु⁠। अ॒स्त्विति॑⁠। इति॒ ते⁠। ते᳚ऽब्रुवन्न्⁠। अ॒ब्रु॒व॒न् वर᳚म्⁠। वर॑व्ँवृणामहै⁠। वृ॒णा॒म॒है॒ यः⁠। योऽतः॑⁠। अतो॒ जाया॑तै⁠। जाया॑ता अ॒स्माक᳚म्⁠। अ॒स्माक॒ꣳ॒ सः⁠। स एकः॑⁠। एको॑ऽसत्⁠। अ॒स॒द् यः⁠। यो᳚ऽस्य⁠। अ॒स्य॒ प्र॒जाया᳚म्⁠। प्र॒जाया॒मृद्ध्या॑तै⁠। प्र॒जाया॒मिति॑ प्र—जाया᳚म्⁠। ऋद्ध्या॑ता अ॒स्माक᳚म्⁠। अ॒स्माक॒म् भोगा॑य⁠। भोगा॑य भवात्⁠। भ॒वा॒दिति॑⁠। इति॒ ततः॑⁠। ततो॒ विव॑स्वान्⁠। विव॑स्वानादि॒त्यः⁠। आ॒दि॒त्यो॑ऽजायत⁠। अ॒जा॒य॒त॒ तस्य॑⁠। तस्य॒ वै⁠। वा इ॒यम्⁠। इ॒यम् प्र॒जा⁠। प्र॒जा यत्⁠। प्र॒जेति॑ प्र—जा⁠। यन् म॑नु॒ष्याः᳚⁠। म॒नु॒ष्या᳚स्तासु॑⁠। तास्वेकः॑⁠। एक॑ ए॒व⁠। ए॒वर्द्धः⁠। ऋ॒द्धो यः⁠। यो यज॑ते⁠। यज॑ते॒ सः⁠। स दे॒वाना᳚म्⁠। दे॒वाना॒म् भोगा॑य⁠। भोगा॑य भवति⁠। भ॒व॒ति॒ दे॒वाः⁠। दे॒वा वै⁠। वै य॒ज्ञात्⁠। य॒ज्ञाद् रु॒द्रम्⁠। [१९] रु॒द्रम॒न्तः⁠। अ॒न्तरा॑यन्न्⁠। आ॒य॒न्थ् सः⁠। स आ॑दि॒त्यान्⁠। आ॒दि॒त्या,न॒न्वाक्र॑मत⁠। अ॒न्वाक्र॑मत॒ ते⁠। अ॒न्वाक्र॑म॒तेत्य॑नु—आक्र॑मत⁠। ते द्वि॑देव॒त्या॑न्⁠। द्वि॒दे॒व॒त्या᳚न् प्र⁠। द्वि॒दे॒व॒त्या॑निति॑ द्वि—दे॒व॒त्या॑न्⁠। प्राप॑द्यन्त⁠। अ॒प॒द्य॒न्त॒ तान्⁠। तान् न⁠। न प्रति॑⁠। प्रति॒ प्र⁠। प्राय॑च्छन्न्⁠। अ॒य॒च्छ॒न् तस्मा᳚त्⁠। तस्मा॒दपि॑⁠। अपि॒ वद्ध्य᳚म्⁠। वद्ध्य॒म् प्रप॑न्नम्⁠। प्रप॑न्न॒म् न⁠। प्रप॑न्न॒मिति॒ प्र—प॒न्न॒म्⁠। न प्रति॑⁠। प्रति॒ प्र⁠। प्र य॑च्छन्ति⁠। य॒च्छ॒न्ति॒ तस्मा᳚त्⁠। तस्मा᳚द् द्विदेव॒त्ये᳚भ्यः⁠। द्वि॒दे॒व॒त्ये᳚भ्य आदि॒त्यः⁠। द्वि॒दे॒व॒त्ये᳚भ्य॒ इति॑ द्वि—दे॒व॒त्ये᳚भ्यः⁠। आ॒दि॒त्यो निः⁠। निर् गृ॑ह्यते⁠। गृ॒ह्य॒ते॒ यत्⁠। यदु॒च्छेष॑णात्⁠। उ॒च्छेष॑णा॒दजा॑यन्त⁠। उ॒च्छेष॑णा॒दित्यु॑त्—शेष॑णात्⁠। अजा॑यन्त॒ तस्मा᳚त्⁠। तस्मा॑दु॒च्छेष॑णात्⁠। उ॒च्छेष॑णाद् गृह्यते⁠। उ॒च्छेष॑णा॒दित्यु॑त्—शेष॑णात्⁠। गृ॒ह्य॒ते॒ ति॒सृभिः॑⁠। ति॒सृभि॑र्‌ऋ॒ग्भिः⁠। ति॒सृभि॒रिति॑ ति॒सृ—भिः॒⁠। ऋ॒ग्भिर् गृ॑ह्णाति⁠। ऋ॒ग्भिरित्यृ॑क्—भिः⁠। गृ॒ह्णा॒ति॒ मा॒ता⁠। मा॒ता पि॒ता⁠। पि॒ता पु॒त्रः⁠। पु॒त्रस्तत्⁠। तदे॒व⁠। ए॒व तत्⁠। तन् मि॑थु॒नम्⁠। मि॒थु॒नमुल्ब᳚म्⁠। उल्ब॒म् गर्भः॑⁠। गर्भो॑ ज॒रायु॑⁠। ज॒रायु॒ तत्⁠। तदे॒व⁠। ए॒व तत्⁠। तन् मि॑थु॒नम्⁠। [२०] मि॒थु॒नम् प॒शवः॑⁠। प॒शवो॒ वै⁠। वा ए॒ते⁠। ए॒ते यत्⁠। यदा॑दि॒त्यः⁠। आ॒दि॒त्य ऊर्क्⁠। ऊर्ग् दधि॑⁠। दधि॑ द॒द्ध्ना⁠। द॒द्ध्ना म॑द्ध्य॒तः⁠। म॒द्ध्य॒तः श्री॑णाति⁠। श्री॒णा॒त्यूर्ज᳚म्⁠। ऊर्ज॑मे॒व⁠। ए॒व प॑शू॒नाम्⁠। प॒शू॒नाम् म॑द्ध्य॒तः⁠। म॒द्ध्य॒तो द॑धाति⁠। द॒धा॒ति॒ शृ॒ता॒त॒ङ्‍क्ये॑न⁠। शृ॒ता॒त॒ङ्‍क्ये॑न मेद्ध्य॒त्वाय॑⁠। शृ॒ता॒त॒ङ्‍क्ये॑नेति॑ शृत—आ॒त॒ङ्‍क्ये॑न⁠। मे॒द्ध्य॒त्वाय॒ तस्मा᳚त्⁠। मे॒द्ध्य॒त्वायेति॑ मेद्ध्य—त्वाय॑⁠। तस्मा॑दा॒मा⁠। आ॒मा प॒क्वम्⁠। प॒क्वम् दु॑हे⁠। दु॒हे॒ प॒शवः॑⁠। प॒शवो॒ वै⁠। वा ए॒ते⁠। ए॒ते यत्⁠। यदा॑दि॒त्यः⁠। आ॒दि॒त्यः प॑रि॒श्रित्य॑⁠। प॒रि॒श्रित्य॑ गृह्णाति⁠। प॒रि॒श्रित्येति॑ परि—श्रित्य॑⁠। गृ॒ह्णा॒ति॒ प्र॒ति॒रुद्ध्य॑⁠। प्र॒ति॒रुद्ध्यै॒व⁠। प्र॒ति॒रुद्ध्येति॑ प्रति—रुद्ध्य॑⁠। ए॒वास्मै᳚⁠। अ॒स्मै॒ प॒शून्⁠। प॒शून् गृ॑ह्णाति⁠। गृ॒ह्णा॒ति॒ प॒शवः॑⁠। प॒शवो॒ वै⁠। वा ए॒ते⁠। ए॒ते यत्⁠। यदा॑दि॒त्यः⁠। आ॒दि॒त्य ए॒षः⁠। ए॒ष रु॒द्रः⁠। रु॒द्रो यत्⁠। यद॒ग्निः⁠। अ॒ग्निः प॑रि॒श्रित्य॑⁠। प॒रि॒श्रित्य॑ गृह्णाति⁠। प॒रि॒श्रित्येति॑ परि—श्रित्य॑⁠। गृ॒ह्णा॒ति॒ रु॒द्रात्⁠। रु॒द्रादे॒व⁠। ए॒व प॒शून्⁠। प॒शून॒न्तः⁠। अ॒न्तर् द॑धाति⁠। द॒धा॒त्ये॒षः⁠। [२१] ए॒ष वै⁠। वै विव॑स्वान्⁠। विव॑स्वानादि॒त्यः⁠। आ॒दि॒त्यो यत्⁠। यदु॑पाꣳशु॒सव॑नः⁠। उ॒पा॒ꣳ॒शु॒सव॑नः॒ सः⁠। उ॒पा॒ꣳ॒शु॒सव॑न॒ इत्यु॑पाꣳशु—सव॑नः⁠। स ए॒तम्⁠। ए॒तमे॒व⁠। ए॒व सो॑मपी॒थम्⁠। सो॒म॒पी॒थम् परि॑⁠। सो॒म॒पी॒थमिति॑ सोम—पी॒थम्⁠। परि॑ शये⁠। श॒य॒ आ⁠। आ तृ॑तीयसव॒नात्⁠। तृ॒ती॒य॒स॒व॒नाद् विव॑स्वः⁠। तृ॒ती॒य॒स॒व॒नादिति॑ तृतीय—स॒व॒नात्⁠। विव॑स्व आदित्य⁠। आ॒दि॒त्यै॒षः⁠। ए॒ष ते᳚⁠। ते॒ सो॒म॒पी॒थः⁠। सो॒म॒पी॒थ इति॑⁠। सो॒म॒पी॒थ इति॑ सोम—पी॒थः⁠। इत्या॑ह⁠। आ॒ह॒ विव॑स्वन्तम्⁠। विव॑स्वन्तमे॒व⁠। ए॒वादि॒त्यम्⁠। आ॒दि॒त्यꣳ सो॑मपी॒थेन॑⁠। सो॒म॒पी॒थेन॒ सम्⁠। सो॒म॒पी॒थेनेति॑ सोम—पी॒थेन॑⁠। सम॑र्द्धयति⁠। अ॒र्द्ध॒य॒ति॒ या⁠। या दि॒व्या⁠। दि॒व्या वृष्टिः॑⁠। वृष्टि॒स्तया᳚⁠। तया᳚ त्वा⁠। त्वा॒ श्री॒णा॒मि॒⁠। श्री॒णा॒मीति॑⁠। इति॒ वृष्टि॑कामस्य⁠। वृष्टि॑कामस्य श्रीणीयात्⁠। वृष्टि॑काम॒स्येति॒ वृष्टि॑—का॒म॒स्य॒⁠। श्री॒णी॒या॒द् वृष्टि᳚म्⁠। वृष्टि॑मे॒व⁠। ए॒वाव॑⁠। अव॑ रुन्धे⁠। रु॒न्धे॒ यदि॑⁠। यदि॑ ता॒जक्⁠। ता॒जक् प्र॒स्कन्दे᳚त्⁠। प्र॒स्कन्दे॒द् वर्‌षु॑कः⁠। प्र॒स्कन्दे॒दिति॑ प्र—स्कन्दे᳚त्⁠। वर्‌षु॑कः प॒र्जन्यः॑⁠। प॒र्जन्यः॑ स्यात्⁠। स्या॒द् यदि॑⁠। यदि॑ चि॒रम्⁠। चि॒रमव॑र्‌षुकः⁠। अव॑र्‌षुको॒ न⁠। न सा॑दयति⁠। सा॒द॒य॒त्यस॑न्नात्⁠। अस॑न्ना॒द्‌धि⁠। हि प्र॒जाः⁠। प्र॒जाः प्र॒जाय॑न्ते⁠। प्र॒जा इति॑ प्र—जाः⁠। प्र॒जाय॑न्ते॒ न⁠। प्र॒जाय॑न्त॒ इति॑ प्र—जाय॑न्ते⁠। नानु॑⁠। अनु॒ वष॑ट्⁠। वष॑ट् करोति⁠। क॒रो॒ति॒ यत्⁠। यद॑नुवषट्कु॒र्यात्⁠। अ॒नु॒व॒ष॒ट्॒कु॒र्याद् रु॒द्रम्⁠। अ॒नु॒व॒ष॒ट्॒कु॒र्यादित्य॑नु—व॒ष॒ट्॒कु॒र्यात्⁠। रु॒द्रम् प्र॒जाः⁠। प्र॒जा अ॒न्वव॑सृजेत्⁠। प्र॒जा इति॑ प्र—जाः⁠। अ॒न्वव॑सृजे॒न् न⁠। अ॒न्वव॑सृजे॒दित्य॑नु—अव॑सृजेत्⁠। न हु॒त्वा⁠। हु॒त्वाऽनु॑⁠। अन्वी᳚ख्‍षेत⁠। ई॒ख्‍षे॒त॒ यत्⁠। यद॒न्वीख्‍षे॑त⁠। अ॒न्वीख्‍षे॑त॒ चख्‍षुः॑⁠। अ॒न्वीख्‍षे॒तेत्य॑नु—ईख्‍षे॑त⁠। चख्‍षु॑रस्य⁠। अ॒स्य॒ प्र॒मायु॑कम्⁠। प्र॒मायु॑कꣴ स्यात्⁠। प्र॒मायु॑क॒मिति॑ प्र—मायु॑कम्⁠। स्या॒त् तस्मा᳚त्⁠। तस्मा॒न् न⁠। नान्वीख्‍ष्यः॑⁠। अ॒न्वीख्‍ष्य॒ इत्य॑नु—ईख्‍ष्यः॑⁠॥ [२२] (ए॒व य॒ज्ञा ज्ज॒रायु॒ तदे॒व तद॒ न्तर्द॑धाति॒ न स॒प्तवि॑ꣳशतिश्च) ॥६॥
अ॒न्त॒र्या॒म॒पा॒त्रेण॑ सावि॒त्रम्⁠। अ॒न्त॒र्या॒म॒पा॒त्रेणेत्य॑न्तर्याम—पा॒त्रेण॑⁠। सा॒वि॒त्रमा᳚ग्रय॒णात्⁠। आ॒ग्र॒य॒णाद् गृ॑ह्णाति⁠। गृ॒ह्णा॒ति॒ प्र॒जाप॑तिः⁠। प्र॒जाप॑ति॒र् वै⁠। प्र॒जाप॑ति॒रिति॑ प्र॒जा—प॒तिः॒⁠। वा ए॒षः⁠। ए॒ष यत्⁠। यदा᳚ग्रय॒णः⁠। आ॒ग्र॒य॒णः प्र॒जाना᳚म्⁠। प्र॒जाना᳚म् प्र॒जन॑नाय⁠। प्र॒जाना॒मिति॑ प्र—जाना᳚म्⁠। प्र॒जन॑नाय॒ न⁠। प्र॒जन॑ना॒येति॑ प्र—जन॑नाय⁠। न सा॑दयति⁠। सा॒द॒य॒त्यस॑न्नात्⁠। अस॑न्ना॒द्‌धि⁠। हि प्र॒जाः⁠। प्र॒जाः प्र॒जाय॑न्ते⁠। प्र॒जा इति॑ प्र—जाः⁠। प्र॒जाय॑न्ते॒ न⁠। प्र॒जाय॑न्त॒ इति॑ प्र—जाय॑न्ते⁠। नानु॑⁠। अनु॒ वष॑ट्⁠। वष॑ट् करोति⁠। क॒रो॒ति॒ यत्⁠। यद॑नुवषट्कु॒र्यात्⁠। अ॒नु॒व॒ष॒ट्॒कु॒र्याद् रु॒द्रम्⁠। अ॒नु॒व॒ष॒ट्॒कु॒र्यादित्य॑नु—व॒ष॒ट्कु॒र्यात्⁠। रु॒द्रम् प्र॒जाः⁠। प्र॒जा अ॒न्वव॑सृजेत्⁠। प्र॒जा इति॑ प्र—जाः⁠। अ॒न्वव॑सृजेदे॒षः⁠। अ॒न्वव॑सृजे॒दित्य॑नु—अव॑सृजेत्⁠। ए॒ष वै⁠। वै गा॑य॒त्रः⁠। गा॒य॒त्रो दे॒वाना᳚म्⁠। दे॒वाना॒य्ँयत्⁠। यथ् स॑वि॒ता⁠। स॒वि॒तैषः⁠। ए॒ष गा॑यत्रि॒यै⁠। गा॒य॒त्रि॒यै लो॒के⁠। लो॒के गृ॑ह्यते⁠। गृ॒ह्य॒ते॒ यत्⁠। यदा᳚ग्रय॒णः⁠। आ॒ग्र॒य॒णो यत्⁠। यद॑न्तर्यामपा॒त्रेण॑⁠। अ॒न्त॒र्या॒म॒पा॒त्रेण॑ सावि॒त्रम्⁠। अ॒न्त॒र्या॒म॒पा॒त्रेणेत्य॑न्तर्याम—पा॒त्रेण॑⁠। सा॒वि॒त्रमा᳚ग्रय॒णात्⁠। आ॒ग्र॒य॒णाद् गृ॒ह्णाति॑⁠। गृ॒ह्णाति॒ स्वात्⁠। स्वादे॒व⁠। ए॒वैन᳚म्⁠। ए॒न॒य्ँयोनेः᳚⁠। योने॒र् निः⁠। निर् गृ॑ह्णाति⁠। गृ॒ह्णा॒ति॒ विश्वे᳚⁠। विश्वे॑ दे॒वाः⁠। [२३] दे॒वास्तृ॒तीय᳚म्⁠। तृ॒तीय॒ꣳ॒ सव॑नम्⁠। सव॑न॒म् न⁠। नोत्⁠। उद॑यच्छन्न्⁠। अ॒य॒च्छ॒न् ते⁠। ते स॑वि॒तार᳚म्⁠। स॒वि॒तार॑म् प्रातस्सव॒नभा॑गम्⁠। प्रा॒त॒स्स॒व॒नभा॑ग॒ꣳ॒ सन्त᳚म्⁠। प्रा॒त॒स्स॒व॒नभा॑ग॒मिति॑ प्रातस्सव॒न—भा॒ग॒म्⁠। सन्त॑म् तृतीयसव॒नम्⁠। तृ॒ती॒य॒स॒व॒नम॒भि⁠। तृ॒ती॒य॒स॒व॒नमिति॑ तृतीय—स॒व॒नम्⁠। अ॒भि परि॑⁠। पर्य॑णयन्न्⁠। अ॒न॒य॒न् ततः॑⁠। ततो॒ वै⁠। वै ते⁠। ते तृ॒तीय᳚म्⁠। तृ॒तीय॒ꣳ॒ सव॑नम्⁠। सव॑न॒मुत्⁠। उद॑यच्छन्न्⁠। अ॒य॒च्छ॒न्॒‌यत्⁠। यत् तृ॑तीयसव॒ने⁠। तृ॒ती॒य॒स॒व॒ने सा॑वि॒त्रः⁠। तृ॒ती॒य॒स॒व॒न इति॑ तृतीय—स॒व॒ने⁠। सा॒वि॒त्रो गृ॒ह्यते᳚⁠। गृ॒ह्यते॑ तृ॒तीय॑स्य⁠। तृ॒तीय॑स्य॒ सव॑नस्य⁠। सव॑न॒स्योद्य॑त्यै⁠। उद्य॑त्यै सवितृपा॒त्रेण॑⁠। उद्य॑त्या॒ इत्युत्—य॒त्यै॒⁠। स॒वि॒तृ॒पा॒त्रेण॑ वैश्वदे॒वम्⁠। स॒वि॒तृ॒पा॒त्रेणेति॑ सवितृ—पा॒त्रेण॑⁠। वै॒श्व॒दे॒वम् क॒लशा᳚त्⁠। वै॒श्व॒दे॒वमिति॑ वैश्व—दे॒वम्⁠। क॒लशा᳚द् गृह्णाति⁠। गृ॒ह्णा॒ति॒ वै॒श्व॒दे॒व्यः॑⁠। वै॒श्व॒दे॒व्यो॑ वै⁠। वै॒श्व॒दे॒व्य॑ इति॑ वैश्व—दे॒व्यः॑⁠। वै प्र॒जाः⁠। प्र॒जा वै᳚श्वदे॒वः⁠। प्र॒जा इति॑ प्र—जाः⁠। वै॒श्व॒दे॒वः क॒लशः॑⁠। वै॒श्व॒दे॒व इति॑ वैश्व—दे॒वः⁠। क॒लशः॑ सवि॒ता⁠। स॒वि॒ता प्र॑स॒वाना᳚म्⁠। प्र॒स॒वाना॑मीशे⁠। प्र॒स॒वाना॒मिति॑ प्र—स॒वाना᳚म्⁠। ई॒शे॒ यत्⁠। यथ् स॑वितृपा॒त्रेण॑⁠। स॒वि॒तृ॒पा॒त्रेण॑ वैश्वदे॒वम्⁠। स॒वि॒तृ॒पा॒त्रेणेति॑ सवितृ—पा॒त्रेण॑⁠। वै॒श्व॒दे॒वम् क॒लशा᳚त्⁠। वै॒श्व॒दे॒वमिति॑ वैश्व—दे॒वम्⁠। क॒लशा᳚द् गृ॒ह्णाति॑⁠। गृ॒ह्णाति॑ सवि॒तृप्र॑सूतः⁠। स॒वि॒तृप्र॑सूत ए॒व⁠। स॒वि॒तृप्र॑सूत॒ इति॑ सवि॒तृ—प्र॒सू॒तः॒⁠। ए॒वास्मै᳚⁠। अ॒स्मै॒ प्र॒जाः⁠। प्र॒जाः प्र⁠। प्र॒जा इति॑ प्र—जाः⁠। प्र ज॑नयति⁠। [२४] ज॒न॒य॒ति॒ सोमे᳚⁠। सोमे॒ सोम᳚म्⁠। सोम॑म॒भि⁠। अ॒भि गृ॑ह्णाति⁠। गृ॒ह्णा॒ति॒ रेतः॑⁠। रेत॑ ए॒व⁠। ए॒व तत्⁠। तद् द॑धाति⁠। द॒धा॒ति॒ सु॒शर्मा᳚⁠। सु॒शर्मा॑ऽसि⁠। सु॒शर्मेति॑ सु—शर्मा᳚⁠। अ॒सि॒ सु॒प्र॒ति॒ष्ठा॒नः⁠। सु॒प्र॒ति॒ष्ठा॒न इति॑⁠। सु॒प्र॒ति॒ष्ठा॒न इति॑ सु—प्र॒ति॒ष्ठा॒नः⁠। इत्या॑ह⁠। आ॒ह॒ सोमे᳚⁠। सोमे॒ हि⁠। हि सोम᳚म्⁠। सोम॑मभिगृ॒ह्णाति॑⁠। अ॒भि॒गृ॒ह्णाति॒ प्रति॑ष्ठित्यै⁠। अ॒भि॒गृ॒ह्णातीत्य॑भि—गृ॒ह्णाति॑⁠। प्रति॑ष्ठित्या ए॒तस्मि॑न्न्⁠। प्रति॑ष्ठित्या॒ इति॒ प्रति॑—स्थि॒त्यै॒⁠। ए॒तस्मि॒न् वै⁠। वा अपि॑⁠। अपि॒ ग्रहे᳚⁠। ग्रहे॑ मनु॒ष्ये᳚भ्यः⁠। म॒नु॒ष्ये᳚भ्यो दे॒वेभ्यः॑⁠। दे॒वेभ्यः॑ पि॒तृभ्यः॑⁠। पि॒तृभ्यः॑ क्रियते⁠। पि॒तृभ्य॒ इति॑ पि॒तृ—भ्यः॒⁠। क्रि॒य॒ते॒ सु॒शर्मा᳚⁠। सु॒शर्मा॑ऽसि⁠। सु॒शर्मेति॑ सु—शर्मा᳚⁠। अ॒सि॒ सु॒प्र॒ति॒ष्ठा॒नः⁠। सु॒प्र॒ति॒ष्ठा॒न इति॑⁠। सु॒प्र॒ति॒ष्ठा॒न इति॑ सु—प्र॒ति॒ष्ठा॒नः⁠। इत्या॑ह⁠। आ॒ह॒ म॒नु॒ष्ये᳚भ्यः⁠। म॒नु॒ष्ये᳚भ्य ए॒व⁠। ए॒वैतेन॑⁠। ए॒तेन॑ करोति⁠। क॒रो॒ति॒ बृ॒हत्⁠। बृ॒हदिति॑⁠। इत्या॑ह⁠। आ॒ह॒ दे॒वेभ्यः॑⁠। दे॒वेभ्य॑ ए॒व⁠। ए॒वैतेन॑⁠। ए॒तेन॑ करोति⁠। क॒रो॒ति॒ नमः॑⁠। नम॒ इति॑⁠। इत्या॑ह⁠। आ॒ह॒ पि॒तृभ्यः॑⁠। पि॒तृभ्य॑ ए॒व⁠। पि॒तृभ्य॒ इति॑ पि॒तृ—भ्यः॒⁠। ए॒वैतेन॑⁠। ए॒तेन॑ करोति⁠। क॒रो॒त्ये॒ताव॑तीः⁠। ए॒ताव॑ती॒र् वै⁠। वै दे॒वताः᳚⁠। दे॒वता॒स्ताभ्यः॑⁠। ताभ्य॑ ए॒व⁠। ए॒वैन᳚म्⁠। ए॒न॒ꣳ॒ सर्वा᳚भ्यः⁠। सर्वा᳚भ्यो गृह्णाति⁠। गृ॒ह्णा॒त्ये॒षः⁠। ए॒ष ते᳚⁠। ते॒ योनिः॑⁠। योनि॒र् विश्वे᳚भ्यः⁠। विश्वे᳚भ्यस्त्वा⁠। त्वा॒ दे॒वेभ्यः॑⁠। दे॒वेभ्य॒ इति॑⁠। इत्या॑ह⁠। आ॒ह॒ वै॒श्व॒दे॒वः⁠। वै॒श्व॒दे॒वो हि⁠। वै॒श्व॒दे॒व इति॑ वैश्व—दे॒वः⁠। ह्ये॑षः⁠। ए॒ष इत्ये॒षः⁠॥ [२५] (विश्वे॒ प्र पि॒तृभ्य॑ ए॒वैतेन॑ करो॒त्ये का॒न्नवि॑ꣳश॒तिश्च॑) ॥७॥
प्रा॒णो वै⁠। प्रा॒ण इति॑ प्र—अ॒नः⁠। वा ए॒षः⁠। ए॒ष यत्⁠। यदु॑पा॒ꣳ॒शुः⁠। उ॒पा॒ꣳ॒शुर् यत्⁠। उ॒पा॒ꣳ॒शुरित्यु॑प—अ॒ꣳ॒शुः⁠। यदु॑पाꣳशुपा॒त्रेण॑⁠। उ॒पा॒ꣳ॒शु॒पा॒त्रेण॑ प्रथ॒मः⁠। उ॒पा॒ꣳ॒शु॒पा॒त्रेणेत्यु॑पाꣳशु—पा॒त्रेण॑⁠। प्र॒थ॒मश्च॑⁠। चो॒त्त॒मः⁠। उ॒त्त॒मश्च॑⁠। उ॒त्त॒म इत्यु॑त्—त॒मः⁠। च॒ ग्रहौ᳚⁠। ग्रहौ॑ गृ॒ह्येते᳚⁠। गृ॒ह्येते᳚ प्रा॒णम्⁠। गृ॒ह्येते॒ इति॑ गृ॒ह्येते᳚⁠। प्रा॒णमे॒व⁠। प्रा॒णमिति॑ प्र—अ॒नम्⁠। ए॒वानु॑⁠। अनु॑ प्र॒यन्ति॑⁠। प्र॒यन्ति॑ प्रा॒णम्⁠। प्र॒यन्तीति॑ प्र—यन्ति॑⁠। प्रा॒णमनु॑⁠। प्रा॒णमिति॑ प्र—अ॒नम्⁠। अनूत्⁠। उद् य॑न्ति⁠। य॒न्ति॒ प्र॒जाप॑तिः⁠। प्र॒जाप॑ति॒र् वै⁠। प्र॒जाप॑ति॒रिति॑ प्र॒जा—प॒तिः॒⁠। वा ए॒षः⁠। ए॒ष यत्⁠। यदा᳚ग्रय॒णः⁠। आ॒ग्र॒य॒णः प्रा॒णः⁠। प्रा॒ण उ॑पा॒ꣳ॒शुः⁠। प्रा॒ण इति॑ प्र—अ॒नः⁠। उ॒पा॒ꣳ॒शुः पत्नीः᳚⁠। उ॒पा॒ꣳ॒शुरित्यु॑प—अ॒ꣳ॒शुः⁠। पत्नीः᳚ प्र॒जाः⁠। प्र॒जाः प्र⁠। प्र॒जा इति॑ प्र—जाः⁠। प्र ज॑नयन्ति⁠। ज॒न॒य॒न्ति॒ यत्⁠। यदु॑पाꣳशुपा॒त्रेण॑⁠। उ॒पा॒ꣳ॒शु॒पा॒त्रेण॑ पात्नीव॒तम्⁠। उ॒पा॒ꣳ॒शु॒पा॒त्रेणेत्यु॑पाꣳशु—पा॒त्रेण॑⁠। पा॒त्नी॒व॒तमा᳚ग्रय॒णात्⁠। पा॒त्नी॒व॒तमिति॑ पात्नी—व॒तम्⁠। आ॒ग्र॒य॒णाद् गृ॒ह्णाति॑⁠। गृ॒ह्णाति॑ प्र॒जाना᳚म्⁠। प्र॒जाना᳚म् प्र॒जन॑नाय⁠। प्र॒जाना॒मिति॑ प्र—जाना᳚म्⁠। प्र॒जन॑नाय॒ तस्मा᳚त्⁠। प्र॒जन॑ना॒येति॑ प्र—जन॑नाय⁠। तस्मा᳚त् प्रा॒णम्⁠। प्रा॒णम् प्र॒जाः⁠। प्रा॒णमिति॑ प्र—अ॒नम्⁠। प्र॒जा अनु॑⁠। प्र॒जा इति॑ प्र—जाः⁠। अनु॒ प्र⁠। प्र जा॑यन्ते⁠। जा॒य॒न्ते॒ दे॒वाः⁠। दे॒वा वै⁠। वा इ॒त‍इ॑तः⁠। इ॒त‍इ॑तः॒ पत्नीः᳚⁠। इ॒त इ॑त॒ इती॒तः—इ॒तः॒⁠। पत्नीः᳚ सुव॒र्गम्⁠। सु॒व॒र्गल्ँलो॒कम्⁠। सु॒व॒र्गमिति॑ सुवः—गम्⁠। [२६] लो॒कम॑जिगाꣳसन्न्⁠। अ॒जि॒गा॒ꣳ॒स॒न् ते⁠। ते सु॑व॒र्गम्⁠। सु॒व॒र्गल्ँलो॒कम्⁠। सु॒व॒र्गमिति॑ सुवः—गम्⁠। लो॒कम् न⁠। न प्र⁠। प्राजा॑नन्न्⁠। अ॒जा॒न॒न् ते⁠। त ए॒तम्⁠। ए॒तम् पा᳚त्नीव॒तम्⁠। पा॒त्नी॒व॒तम॑पश्यन्न्⁠। पा॒त्नी॒व॒तमिति॑ पात्नी—व॒तम्⁠। अ॒प॒श्य॒न् तम्⁠। तम॑गृह्णत⁠। अ॒गृ॒ह्ण॒त॒ ततः॑⁠। ततो॒ वै⁠। वै ते⁠। ते सु॑व॒र्गम्⁠। सु॒व॒र्गल्ँलो॒कम्⁠। सु॒व॒र्गमिति॑ सुवः—गम्⁠। लो॒कम् प्र⁠। प्राजा॑नन्न्⁠। अ॒जा॒न॒न्॒‌यत्⁠। यत् पा᳚त्नीव॒तः⁠। पा॒त्नी॒व॒तो गृ॒ह्यते᳚⁠। पा॒त्नी॒व॒त इति॑ पात्नी—व॒तः⁠। गृ॒ह्यते॑ सुव॒र्गस्य॑⁠। सु॒व॒र्गस्य॑ लो॒कस्य॑⁠। सु॒व॒र्गस्येति॑ सुवः—गस्य॑⁠। लो॒कस्य॒ प्रज्ञा᳚त्यै⁠। प्रज्ञा᳚त्यै॒ सः⁠। प्रज्ञा᳚त्या॒ इति॒ प्र—ज्ञा॒त्यै॒⁠। स सोमः॑⁠। सोमो॒ न⁠। नाति॑ष्ठत⁠। अ॒ति॒ष्ठ॒त॒ स्त्री॒भ्यः⁠। स्त्री॒भ्यो गृ॒ह्यमा॑णः⁠। गृ॒ह्यमा॑ण॒स्तम्⁠। तम् घृ॒तम्⁠। घृ॒तव्ँवज्र᳚म्⁠। वज्र॑म् कृ॒त्वा⁠। कृ॒त्वाऽघ्न॑न्न्⁠। अ॒घ्न॒न् तम्⁠। तम् निरि॑न्द्रियम्⁠। निरि॑न्द्रियम् भू॒तम्⁠। निरि॑न्द्रिय॒मिति॒ निः—इ॒न्द्रि॒य॒म्⁠। भू॒तम॑गृह्णन्न्⁠। अ॒गृ॒ह्ण॒न् तस्मा᳚त्⁠। तस्मा॒थ् स्त्रियः॑⁠। स्त्रियो॒ निरि॑न्द्रियाः⁠। निरि॑न्द्रिया॒ अदा॑यादीः⁠। निरि॑न्द्रिया॒ इति॒ निः—इ॒न्द्रि॒याः॒⁠। अदा॑यादी॒रपि॑⁠। अदा॑यादी॒रित्यदा॑य—अ॒दीः॒⁠। अपि॑ पा॒पात्⁠। पा॒पात् पु॒ꣳ॒सः⁠। पु॒ꣳ॒स उप॑स्तितरम्⁠। उप॑स्तितरव्ँवदन्ति⁠। उप॑स्तितर॒मित्युप॑स्ति—त॒र॒म्⁠। [२७] व॒द॒न्ति॒ यत्⁠। यद् घृ॒तेन॑⁠। घृ॒तेन॑ पात्नीव॒तम्⁠। पा॒त्नी॒व॒तꣴ श्री॒णाति॑⁠। पा॒त्नी॒व॒तमिति॑ पात्नी—व॒तम्⁠। श्री॒णाति॒ वज्रे॑ण⁠। वज्रे॑णै॒व⁠। ए॒वैन᳚म्⁠। ए॒न॒व्ँवशे᳚⁠। वशे॑ कृ॒त्वा⁠। कृ॒त्वा गृ॑ह्णाति⁠। गृ॒ह्णा॒त्यु॒प॒या॒मगृ॑हीतः⁠। उ॒प॒या॒मगृ॑हीतोऽसि⁠। उ॒प॒या॒मगृ॑हीत॒ इत्यु॑पया॒म—गृ॒ही॒तः॒⁠। अ॒सीति॑⁠। इत्या॑ह⁠। आ॒हे॒यम्⁠। इ॒यव्ँवै⁠। वा उ॑पया॒मः⁠। उ॒प॒या॒मस्तस्मा᳚त्⁠। उ॒प॒या॒म इत्यु॑प—या॒मः⁠। तस्मा॑दि॒माम्⁠। इ॒माम् प्र॒जाः⁠। प्र॒जा अनु॑⁠। प्र॒जा इति॑ प्र—जाः⁠। अनु॒ प्र⁠। प्र जा॑यन्ते⁠। जा॒य॒न्ते॒ बृह॒स्पति॑सुतस्य⁠। बृह॒स्पति॑सुतस्य ते⁠। बृह॒स्पति॑सुत॒स्येति॒ बृह॒स्पति॑—सु॒त॒स्य॒⁠। त॒ इति॑⁠। इत्या॑ह⁠। आ॒ह॒ ब्रह्म॑⁠। ब्रह्म॒ वै⁠। वै दे॒वाना᳚म्⁠। दे॒वाना॒म् बृह॒स्पतिः॑⁠। बृह॒स्पति॒र् ब्रह्म॑णा⁠। ब्रह्म॑णै॒व⁠। ए॒वास्मै᳚⁠। अ॒स्मै॒ प्र॒जाः⁠। प्र॒जाः प्र⁠। प्र॒जा इति॑ प्र—जाः⁠। प्र ज॑नयति⁠। ज॒न॒य॒ती॒न्दो॒⁠। इ॒न्दो॒ इति॑⁠। इ॒न्दो॒ इती᳚न्दो⁠। इत्या॑ह⁠। आ॒ह॒ रेतः॑⁠। रेतो॒ वै⁠। वा इन्दुः॑⁠। इन्दू॒ रेतः॑⁠। रेत॑ ए॒व⁠। ए॒व तत्⁠। तद् द॑धाति⁠। द॒धा॒ती॒न्द्रि॒या॒वः॒⁠। इ॒न्द्रि॒या॒व॒ इति॑⁠। इ॒न्द्रि॒या॒व॒ इत् ई᳚न्द्रिय—वः॒⁠। इत्या॑ह⁠। [२८] आ॒ह॒ प्र॒जाः⁠। प्र॒जा वै⁠। प्र॒जा इति॑ प्र—जाः⁠। वा इ॑न्द्रि॒यम्⁠। इ॒न्द्रि॒यम् प्र॒जाः⁠। प्र॒जा ए॒व⁠। प्र॒जा इति॑ प्र—जाः⁠। ए॒वास्मै᳚⁠। अ॒स्मै॒ प्र⁠। प्र ज॑नयति⁠। ज॒न॒य॒त्यग्ना(३) इ⁠। अग्ना(३) इति॑⁠। इत्या॑ह⁠। आ॒हा॒ग्निः⁠। अ॒ग्निर् वै⁠। वै रे॑तो॒धाः⁠। रे॒तो॒धाः पत्नी॑वः⁠। रे॒तो॒धा इति॑ रेतः—धाः⁠। पत्नी॑व॒ इति॑⁠। पत्नी॑व॒ इति॒ पत्नी᳚—वः॒⁠। इत्या॑ह⁠। आ॒ह॒ मि॒थु॒न॒त्वाय॑⁠। मि॒थु॒न॒त्वाय॑ स॒जूः⁠। मि॒थु॒न॒त्वायेति॑ मिथुन—त्वाय॑⁠। स॒जूर् दे॒वेन॑⁠। स॒जूरिति॑ स—जूः⁠। दे॒वेन॒ त्वष्ट्रा᳚⁠। त्वष्ट्रा॒ सोम᳚म्⁠। सोम॑म् पिब⁠। पि॒बेति॑⁠। इत्या॑ह⁠। आ॒ह॒ त्वष्टा᳚⁠। त्वष्टा॒ वै⁠। वै प॑शू॒नाम्⁠। प॒शू॒नाम् मि॑थु॒नाना᳚म्⁠। मि॒थु॒नाना॑ꣳ रूप॒कृत्⁠। रू॒प॒कृद् रू॒पम्⁠। रू॒प॒कृदिति॑ रूप—कृत्⁠। रू॒पमे॒व⁠। ए॒व प॒शुषु॑⁠। प॒शुषु॑ दधाति⁠। द॒धा॒ति॒ दे॒वाः⁠। दे॒वा वै⁠। वै त्वष्टा॑रम्⁠। त्वष्टा॑रमजिघाꣳसन्न्⁠। अ॒जि॒घा॒ꣳ॒स॒न्थ् सः⁠। स पत्नीः᳚⁠। पत्नीः॒ प्र⁠। प्राप॑द्यत⁠। अ॒प॒द्य॒त॒ तम्⁠। तम् न⁠। न प्रति॑⁠। प्रति॒ प्र⁠। प्राय॑च्छन्न्⁠। अ॒य॒च्छ॒न् तस्मा᳚त्⁠। तस्मा॒दपि॑⁠। अपि॒ वद्ध्य᳚म्⁠। [२९] वद्ध्य॒म् प्रप॑न्नम्⁠। प्रप॑न्न॒म् न⁠। प्रप॑न्न॒मिति॒ प्र—प॒न्न॒म्⁠। न प्रति॑⁠। प्रति॒ प्र⁠। प्र य॑च्छन्ति⁠। य॒च्छ॒न्ति॒ तस्मा᳚त्⁠। तस्मा᳚त् पात्नीव॒ते⁠। पा॒त्नी॒व॒ते त्वष्ट्रे᳚⁠। पा॒त्नी॒व॒त इति॑ पात्नी—व॒ते⁠। त्वष्टेऽपि॑⁠। अपि॑ गृह्यते⁠। गृ॒ह्य॒ते॒ न⁠। न सा॑दयति⁠। सा॒द॒य॒त्यस॑न्नात्⁠। अस॑न्ना॒द्‌धि⁠। हि प्र॒जाः⁠। प्र॒जाः प्र॒जाय॑न्ते⁠। प्र॒जा इति॑ प्र—जाः⁠। प्र॒जाय॑न्ते॒ न⁠। प्र॒जाय॑न्त॒ इति॑ प्र—जाय॑न्ते⁠। नानु॑⁠। अनु॒ वष॑ट्⁠। वष॑ट् करोति⁠। क॒रो॒ति॒ यत्⁠। यद॑नुवषट्कु॒र्यात्⁠। अ॒नु॒व॒ष॒ट्॒कु॒र्याद् रु॒द्रम्⁠। अ॒नु॒व॒ष॒ट्॒कु॒र्यादित्य॑नु—व॒ष॒ट्॒कु॒र्यात्⁠। रु॒द्रम् प्र॒जाः⁠। प्र॒जा अ॒न्वव॑सृजेत्⁠। प्र॒जा इति॑ प्र—जाः⁠। अ॒न्वव॑सृजे॒द् यत्⁠। अ॒न्वव॑सृजे॒दित्य॑नु—अव॑सृजेत्⁠। यन् न⁠। नानु॑वषट्कु॒र्यात्⁠। अ॒नु॒व॒ष॒ट्॒कु॒र्यादशा᳚न्तम्⁠। अ॒नु॒व॒ष॒ट्॒कु॒र्यादित्य॑नु—व॒ष॒ट्॒कु॒र्यात्⁠। अशा᳚न्तम॒ग्नीत्⁠। अ॒ग्नीथ् सोम᳚म्⁠। अ॒ग्नीदित्य॑ग्नि—इत्⁠। सोम॑म् भख्‍षयेत्⁠। भ॒ख्‍ष॒ये॒दु॒पा॒ꣳ॒शु⁠। उ॒पा॒ꣴ॒श्वनु॑⁠। उ॒पा॒ꣴ॒श्वित्यु॑प—अ॒ꣳ॒शु⁠। अनु॒ वष॑ट्⁠। वष॑ट् करोति⁠। क॒रो॒ति॒ न⁠। न रु॒द्रम्⁠। रु॒द्रम् प्र॒जाः⁠। प्र॒जा अ॑न्ववसृ॒जति॑⁠। प्र॒जा इति॑ प्र—जाः⁠। अ॒न्व॒व॒सृ॒जति॑ शा॒न्तम्⁠। अ॒न्व॒व॒सृ॒जतीत्य॑नु—अ॒व॒सृ॒जति॑⁠। शा॒न्तम॒ग्नीत्⁠। अ॒ग्नीथ् सोम᳚म्⁠। अ॒ग्नीदित्य॑ग्नि—इत्⁠। सोम॑म् भख्‍षयति⁠। भ॒ख्‍ष॒य॒त्यग्नी᳚त्⁠। अग्नी॒न् नेष्टुः॑⁠। अग्नी॒दित्यग्नि॑—इ॒त्॒⁠। नेष्टु॑रु॒पस्थ᳚म्⁠। उ॒पस्थ॒मा⁠। उ॒पस्थ॒मित्यु॒प—स्थ॒म्⁠। आ सी॑द⁠। सी॒द॒ नेष्टः॑⁠। [३०] नेष्टः॒ पत्नी᳚म्⁠। पत्नी॑मु॒दान॑य⁠। उ॒दान॒येति॑⁠। उ॒दान॒येत्यु॑त्—आन॑य⁠। इत्या॑ह⁠। आ॒हा॒ग्नीत्⁠। अ॒ग्नीदे॒व⁠। अ॒ग्नीदित्य॑ग्नि—इत्⁠। ए॒व नेष्ट॑रि⁠। नेष्ट॑रि॒ रेतः॑⁠। रेतो॒ दधा॑ति⁠। दधा॑ति॒ नेष्टा᳚⁠। नेष्टा॒ पत्नि॑याम्⁠। पत्नि॑यामुद्गा॒त्रा⁠। उ॒द्‍गा॒त्रा सम्⁠। उ॒द्‍गा॒त्रेत्यु॑त्—गा॒त्रा⁠। सम् ख्या॑पयति⁠। ख्या॒प॒य॒ति॒ प्र॒जाप॑तिः⁠। प्र॒जाप॑ति॒र् वै⁠। प्र॒जाप॑ति॒रिति॑ प्र॒जा—प॒तिः॒⁠। वा ए॒षः⁠। ए॒ष यत्⁠। यदु॑द्‍गा॒ता⁠। उ॒द्‍गा॒ता प्र॒जाना᳚म्⁠। उ॒द्‍गा॒तेत्यु॑त्—गा॒ता⁠। प्र॒जाना᳚म् प्र॒जन॑नाय⁠। प्र॒जाना॒मिति॑ प्र—जाना᳚म्⁠। प्र॒जन॑नाया॒पः⁠। प्र॒जन॑ना॒येति॑ प्र—जन॑नाय⁠। अ॒प उप॑⁠। उप॒ प्र⁠। प्र व॑र्तयति⁠। व॒र्त॒य॒ति॒ रेतः॑⁠। रेत॑ ए॒व⁠। ए॒व तत्⁠। तथ् सि॑ञ्चति⁠। सि॒ञ्च॒त्यू॒रुणा᳚⁠। ऊ॒रुणोप॑⁠। उप॒ प्र⁠। प्र व॑र्तयति⁠। व॒र्त॒य॒त्यू॒रुणा᳚⁠। ऊ॒रुणा॒ हि⁠। हि रेतः॑⁠। रेतः॑ सि॒च्यते᳚⁠। सि॒च्यते॑ नग्न॒ङ्‍कृत्य॑⁠। न॒ग्न॒ङ्‍कृत्यो॒रुम्⁠। न॒ग्न॒ङ्‍कृत्येति॑ नग्नम्—कृत्य॑⁠। ऊ॒रुमुप॑⁠। उप॒ प्र⁠। प्र व॑र्तयति⁠। व॒र्त॒य॒ति॒ य॒दा⁠। य॒दा हि⁠। हि न॒ग्नः⁠। न॒ग्न ऊ॒रुः⁠। ऊ॒रुर् भव॑ति⁠। भव॒त्यथ॑⁠। अथ॑ मिथु॒नी⁠। मि॒थु॒नी भ॑वतः⁠। भ॒व॒तोऽथ॑⁠। अथ॒ रेतः॑⁠। रेतः॑ सिच्यते⁠। सि॒च्य॒तेऽथ॑⁠। अथ॑ प्र॒जाः⁠। प्र॒जाः प्र⁠। प्र॒जा इति॑ प्र—जाः⁠। प्र जा॑यन्ते⁠। जा॒य॒न्त॒ इति॑ जायन्ते⁠॥ [३१] (पत्नीः᳚ सुव॒र्ग मुप॑स्तितर मिन्द्रियाव॒ इत्य पि॑ सीद मिथु॒न्य॑ ष्टौ च॑) ॥८॥
इन्द्रो॑ वृ॒त्रम्⁠। वृ॒त्रम॑हन्न्⁠। अ॒ह॒न् तस्य॑⁠। तस्य॑ शीर्‌षकपा॒लम्⁠। शी॒र्॒‌ष॒क॒पा॒लमुत्⁠। शी॒र्॒‌ष॒क॒पा॒लमिति॑ शीर्‌ष—क॒पा॒लम्⁠। उदौ᳚ब्जत्⁠। औ॒ब्ज॒थ् सः⁠। स द्रो॑णकल॒शः⁠। द्रो॒ण॒क॒ल॒शो॑ऽभवत्⁠। द्रो॒ण॒क॒ल॒श इति॑ द्रोण—क॒ल॒शः⁠। अ॒भ॒व॒त् तस्मा᳚त्⁠। तस्मा॒थ् सोमः॑⁠। सोमः॒ सम्⁠। सम॑स्रवत्⁠। अ॒स्र॒व॒थ् सः⁠। स हा॑रियोज॒नः⁠। हा॒रि॒यो॒ज॒नो॑ऽभवत्⁠। हा॒रि॒यो॒ज॒न इति॑ हारि—यो॒ज॒नः⁠। अ॒भ॒व॒त् तम्⁠। तव्ँवि⁠। व्य॑चिकिथ्सत्⁠। अ॒चि॒कि॒थ्स॒ज् जु॒हवा॒नी(३)⁠। जु॒हवा॒नी(३) मा⁠। मा हौ॒षा(३)म्⁠। हौ॒षा(३)मिति॑⁠। इति॒ सः⁠। सो॑ऽमन्यत⁠। अ॒म॒न्य॒त॒ यत्⁠। यद्‌धो॒ष्यामि॑⁠। हो॒ष्याम्या॒मम्⁠। आ॒मꣳ हो᳚ष्यामि⁠। हो॒ष्या॒मि॒ यत्⁠। यन् न⁠। न हो॒ष्यामि॑⁠। हो॒ष्यामि॑ यज्ञवेश॒सम्⁠। य॒ज्ञ॒वे॒श॒सम् क॑रिष्यामि⁠। य॒ज्ञ॒वे॒श॒समिति॑ यज्ञ—वे॒श॒सम्⁠। क॒रि॒ष्या॒मीति॑⁠। इति॒ तम्⁠। तम॑द्ध्रियत⁠। अ॒द्ध्रि॒य॒त॒ होतु᳚म्⁠। होतु॒ꣳ॒ सः⁠। सो᳚ऽग्निः⁠। अ॒ग्निर॑ब्रवीत्⁠। अ॒ब्र॒वी॒न् न⁠। न मयि॑⁠। मय्या॒मम्⁠। आ॒मꣳ हो᳚ष्यसि⁠। हो॒ष्य॒सीति॑⁠। इति॒ तम्⁠। तम् धा॒नाभिः॑⁠। धा॒नाभि॑रश्रीणात्⁠। अ॒श्री॒णा॒त् तम्⁠। [३२] तꣳ शृ॒तम्⁠। शृ॒तम् भू॒तम्⁠। भू॒तम॑जुहोत्⁠। अ॒जु॒हो॒द् यत्⁠। यद् धा॒नाभिः॑⁠। धा॒नाभि॑र्‌हारियोज॒नम्⁠। हा॒रि॒यो॒ज॒नꣴ श्री॒णाति॑⁠। हा॒रि॒यो॒ज॒नमिति॑ हारि—यो॒ज॒नम्⁠। श्री॒णाति॑ शृत॒त्वाय॑⁠। शृ॒त॒त्वाय॑ शृ॒तम्⁠। शृ॒त॒त्वायेति॑ शृत—त्वाय॑⁠। शृ॒तमे॒व⁠। ए॒वैन᳚म्⁠। ए॒न॒म् भू॒तम्⁠। भू॒तम् जु॑होति⁠। जु॒हो॒ति॒ ब॒ह्वीभिः॑⁠। ब॒ह्वीभिः॑ श्रीणाति⁠। श्री॒णा॒त्ये॒ताव॑तीः⁠। ए॒ताव॑तीरे॒व⁠। ए॒वास्य॑⁠। अ॒स्या॒मुष्मि॑न्न्⁠। अ॒मुष्मि॑ल्ँलो॒के⁠। लो॒के का॑म॒दुघाः᳚⁠। का॒म॒दुघा॑ भवन्ति⁠। का॒म॒दुघा॒ इति॑ काम—दुघाः᳚⁠। भ॒व॒न्त्यथो᳚⁠। अथो॒ खलु॑⁠। अथो॒ इत्यथो᳚⁠। खल्वा॑हुः⁠। आ॒हु॒रे॒ताः⁠। ए॒ता वै⁠। वा इन्द्र॑स्य⁠। इन्द्र॑स्य॒ पृश्ञ॑यः⁠। पृश्ञ॑यः काम॒दुघाः᳚⁠। का॒म॒दुघा॒ यत्⁠। का॒म॒दुघा॒ इति॑ काम—दुघाः᳚⁠। यद्‌धा॑रियोज॒नीः⁠। हा॒रि॒यो॒ज॒नीरिति॑⁠। हा॒रि॒यो॒ज॒नीरिति॑ हारि—यो॒ज॒नीः⁠। इति॒ तस्मा᳚त्⁠। तस्मा᳚द् ब॒ह्वीभिः॑⁠। ब॒ह्वीभिः॑ श्रीणीयात्⁠। श्री॒णी॒या॒दृ॒ख्सा॒मे⁠। ऋ॒ख्सा॒मे वै⁠। ऋ॒ख्सा॒मे इत्यृ॑क्—सा॒मे⁠। वा इन्द्र॑स्य⁠। इन्द्र॑स्य॒ हरी᳚⁠। हरी॑ सोम॒पानौ᳚⁠। हरी॒ इति॒ हरी᳚⁠। सो॒म॒पानौ॒ तयोः᳚⁠। सो॒म॒पाना॒विति॑ सोम—पानौ᳚⁠। तयोः᳚ परि॒धयः॑⁠। प॒रि॒धय॑ आ॒धान᳚म्⁠। प॒रि॒धय॒ इति॑ परि—धयः॑⁠। आ॒धान॒य्ँयत्⁠। आ॒धान॒मित्या᳚—धान᳚म्⁠। यदप्र॑हृत्य⁠। अप्र॑हृत्य परि॒धीन्⁠। अप्र॑हृ॒त्येत्यप्र॑—हृ॒त्य॒⁠। प॒रि॒धीन् जु॑हु॒यात्⁠। प॒रि॒धीनिति॑ परि—धीन्⁠। जु॒हु॒याद॒न्तरा॑धानाभ्याम्⁠। अ॒न्तरा॑धानाभ्याम् घा॒सम्⁠। अ॒न्तरा॑धानाभ्या॒मित्य॒न्तः—आ॒धा॒ना॒भ्या॒म्⁠। [३३] घा॒सम् प्र⁠। प्र य॑च्छेत्⁠। य॒च्छे॒त् प्र॒हृत्य॑⁠। प्र॒हृत्य॑ परि॒धीन्⁠। प्र॒हृत्येति॑ प्र—हृत्य॑⁠। प॒रि॒धीन् जु॑होति⁠। प॒रि॒धीनिति॑ परि—धीन्⁠। जु॒हो॒ति॒ निरा॑धानाभ्याम्⁠। निरा॑धानाभ्यामे॒व⁠। निरा॑धानाभ्या॒मिति॒ निः—आ॒धा॒ना॒भ्या॒म्⁠। ए॒व घा॒सम्⁠। घा॒सम् प्र⁠। प्र य॑च्छति⁠। य॒च्छ॒त्यु॒न्ने॒ता⁠। उ॒न्ने॒ता जु॑होति⁠। उ॒न्ने॒तेत्यु॑त्—ने॒ता⁠। जु॒हो॒ति॒ या॒तया॑मा⁠। या॒तया॑मेव⁠। या॒तया॒मेति॑ या॒त—या॒मा॒⁠। इ॒व॒ हि⁠। ह्ये॑तर्‌हि॑⁠। ए॒तर्ह्य॑द्ध्व॒र्युः⁠। अ॒द्ध्व॒र्युः स्व॒गाकृ॑तः⁠। स्व॒गाकृ॑तो॒ यत्⁠। स्व॒गाकृ॑त॒ इति॑ स्व॒गा—कृ॒तः॒⁠। यद॑द्ध्व॒र्युः⁠। अ॒द्ध्व॒र्युर् जु॑हु॒यात्⁠। जु॒हु॒याद् यथा᳚⁠। यथा॒ विमु॑क्तम्⁠। विमु॑क्त॒म् पुनः॑⁠। विमु॑क्त॒मिति॒ वि—मु॒क्त॒म्⁠। पुन॑र् यु॒नक्ति॑⁠। यु॒नक्ति॑ ता॒दृक्⁠। ता॒दृगे॒व⁠। ए॒व तत्⁠। तच्छी॒र्॒‌षन्न्⁠। शी॒र्॒‌षन्न॑धिनि॒धाय॑⁠। अ॒धि॒नि॒धाय॑ जुहोति⁠। अ॒धि॒नि॒धायेत्य॑धि—नि॒धाय॑⁠। जु॒हो॒ति॒ शी॒र्॒‌ष॒तः⁠। शी॒र्॒‌ष॒तो हि⁠। हि सः⁠। स स॒मभ॑वत्⁠। स॒मभ॑वद् वि॒क्रम्य॑⁠। स॒मभ॑व॒दिति॑ सम्—अभ॑वत्⁠। वि॒क्रम्य॑ जुहोति⁠। वि॒क्रम्येति॑ वि—क्रम्य॑⁠। जु॒हो॒ति॒ वि॒क्रम्य॑⁠। वि॒क्रम्य॒ हि⁠। वि॒क्रम्येति॑ वि—क्रम्य॑⁠। हीन्द्रः॑⁠। इन्द्रो॑ वृ॒त्रम्⁠। वृ॒त्रमह॑न्न्⁠। अह॒न्थ् समृ॑द्ध्यै⁠। समृ॑द्ध्यै प॒शवः॑⁠। समृ॑द्ध्या॒ इति॒ सम्—ऋ॒द्ध्यै॒⁠। प॒शवो॒ वै⁠। वै हा॑रियोज॒नीः⁠। हा॒रि॒यो॒ज॒नीर् यत्⁠। हा॒रि॒यो॒ज॒नीरिति॑ हारि—यो॒ज॒नीः⁠। यथ् स॑म्भि॒न्द्यात्⁠। स॒म्भि॒न्द्यादल्पाः᳚⁠। स॒म्भि॒न्द्यादिति॑ सम्—भि॒न्द्यात्⁠। अल्पा॑ एनम्⁠। [३४] ए॒न॒म् प॒शवः॑⁠। प॒शवो॑ भु॒ञ्जन्तः॑⁠। भु॒ञ्जन्त॒ उप॑⁠। उप॑ तिष्ठेरन्न्⁠। ति॒ष्ठे॒र॒न्॒‌यत्⁠। यन् न⁠। न स॑म्भि॒न्द्यात्⁠। स॒म्भि॒न्द्याद् ब॒हवः॑⁠। स॒म्भि॒न्द्यादि॑ति सम्—भि॒न्द्यात्⁠। ब॒हव॑ एनम्⁠। ए॒न॒म् प॒शवः॑⁠। प॒शवोऽभु॑ञ्जन्तः⁠। अभु॑ञ्जन्त॒ उप॑⁠। उप॑ तिष्ठेरन्न्⁠। ति॒ष्ठे॒र॒न् मन॑सा⁠। मन॑सा॒ सम्⁠। सम् बा॑धते⁠। बा॒ध॒त॒ उ॒भय᳚म्⁠। उ॒भय॑म् करोति⁠। क॒रो॒ति॒ ब॒हवः॑⁠। ब॒हव॑ ए॒व⁠। ए॒वैन᳚म्⁠। ए॒न॒म् प॒शवः॑⁠। प॒शवो॑ भु॒ञ्जन्तः॑⁠। भु॒ञ्जन्त॒ उप॑⁠। उप॑ तिष्ठन्ते⁠। ति॒ष्ठ॒न्त॒ उ॒न्ने॒तरि॑⁠। उ॒न्ने॒तर्यु॑पह॒वम्⁠। उ॒न्ने॒तरीत्यु॑त्—ने॒तरि॑⁠। उ॒प॒ह॒वमि॑च्छन्ते⁠। उ॒प॒ह॒वमित्यु॑प—ह॒वम्⁠। इ॒च्छ॒न्ते॒ यः⁠। य ए॒व⁠। ए॒व तत्र॑⁠। तत्र॑ सोमपी॒थः⁠। सो॒म॒पी॒थस्तम्⁠। सो॒म॒पी॒थ इति॑ सोम—पी॒थः⁠। तमे॒व⁠। ए॒वाव॑⁠। अव॑ रुन्धते⁠। रु॒न्ध॒त॒ उ॒त्त॒र॒वे॒द्याम्⁠। उ॒त्त॒र॒वे॒द्याम् नि⁠। उ॒त्त॒र॒वे॒द्यामित्यु॑त्तर—वे॒द्याम्⁠। नि व॑पति⁠। व॒प॒ति॒ प॒शवः॑⁠। प॒शवो॒ वै⁠। वा उ॑त्तरवे॒दिः⁠। उ॒त्त॒र॒वे॒दिः प॒शवः॑⁠। उ॒त्त॒र॒वे॒दिरित्यु॑त्तर—वे॒दिः⁠। प॒शवो॑ हारियोज॒नीः⁠। हा॒रि॒यो॒ज॒नीः प॒शुषु॑⁠। हा॒रि॒यो॒ज॒नीरिति॑ हारि—यो॒ज॒नीः⁠। प॒शुष्वे॒व⁠। ए॒व प॒शून्⁠। प॒शून् प्रति॑⁠। प्रति॑ ष्ठापयन्ति⁠। स्था॒प॒य॒न्तीति॑ स्थापयन्ति⁠॥ [३५] (अ॒श्री॒णा॒ द॒न्तरा॑धानाभ्या॒ मल्पाः᳚ स्थापयन्ति) ॥९॥
ग्रहा॒न्॒‌वै⁠। वा अनु॑⁠। अनु॑ प्र॒जाः⁠। प्र॒जाः प॒शवः॑⁠। प्र॒जा इति॑ प्र—जाः⁠। प॒शवः॒ प्र⁠। प्र जा॑यन्ते⁠। जा॒य॒न्त॒ उ॒पा॒ꣴ॒श्व॒न्त॒र्या॒मौ⁠। उ॒पा॒ꣴ॒श्व॒न्त॒र्या॒माव॑जा॒वयः॑⁠। उ॒पा॒ꣴ॒श्व॒न्त॒र्या॒मावित्यु॑पाꣳशु—अ॒न्त॒र्या॒मौ⁠। अ॒जा॒वयः॑ शु॒क्राम॒न्थिनौ᳚⁠। अ॒जा॒वय॒ इत्य॑जा—अ॒वयः॑⁠। शु॒क्राम॒न्थिनौ॒ पुरु॑षाः⁠। शु॒क्राम॒न्थिना॒विति॑ शु॒क्रा—म॒न्थिनौ᳚⁠। पुरु॑षा ऋतुग्र॒हान्⁠। ऋ॒तु॒ग्र॒हानेक॑शफाः⁠। ऋ॒तु॒ग्र॒हानित्यृ॑तु—ग्र॒हान्⁠। एक॑शफा आदित्यग्र॒हम्⁠। एक॑शफा॒ इत्येक॑—श॒फाः॒⁠। आ॒दि॒त्य॒ग्र॒हम् गावः॑⁠। आ॒दि॒त्य॒ग्र॒हमित्या॑दित्य—ग्र॒हम्⁠। गाव॑ आदित्यग्र॒हः⁠। आ॒दि॒त्य॒ग्र॒हो भूयि॑ष्ठाभिः⁠। आ॒दि॒त्य॒ग्र॒ह इत्या॑दित्य—ग्र॒हः⁠। भूयि॑ष्ठाभिर्‌ऋ॒ग्भिः⁠। ऋ॒ग्भिर् गृ॑ह्यते⁠। ऋ॒ग्भिरित्यृ॑क्—भिः⁠। गृ॒ह्य॒ते॒ तस्मा᳚त्⁠। तस्मा॒द् गावः॑⁠। गावः॑ पशू॒नाम्⁠। प॒शू॒नाम् भूयि॑ष्ठाः⁠। भूयि॑ष्ठा॒ यत्⁠। यत् त्रिः⁠। त्रिरु॑पा॒ꣳ॒शुम्⁠। उ॒पा॒ꣳ॒शुꣳ हस्ते॑न⁠। उ॒पा॒ꣳ॒ शुमित्यु॑प—अ॒ꣳ॒शुम्⁠। हस्ते॑न विगृ॒ह्णाति॑⁠। वि॒गृ॒ह्णाति॒ तस्मा᳚त्⁠। वि॒गृ॒ह्णातीति॑ वि—गृ॒ह्णाति॑⁠। तस्मा॒द् द्वौ⁠। द्वौ त्रीन्⁠। त्रीन॒जा⁠। अ॒जा ज॒नय॑ति⁠। ज॒नय॒त्यथ॑⁠। अथाव॑यः⁠। अव॑यो॒ भूय॑सीः⁠। भूय॑सीः पि॒ता⁠। पि॒ता वै⁠। वा ए॒षः⁠। ए॒ष यत्⁠। यदा᳚ग्रय॒णः⁠। आ॒ग्र॒य॒णः पु॒त्रः⁠। पु॒त्रः क॒लशः॑⁠। क॒लशो॒ यत्⁠। यदा᳚ग्रय॒णः⁠। आ॒ग्र॒य॒ण उ॑प॒दस्ये᳚त्⁠। उ॒प॒दस्ये᳚त् क॒लशा᳚त्⁠। उ॒प॒दस्ये॒दित्यु॑प—दस्ये᳚त्⁠। क॒लशा᳚द् गृह्णीयात्⁠। गृ॒ह्णी॒या॒द् यथा᳚⁠। यथा॑ पि॒ता⁠। पि॒ता पु॒त्रम्⁠। [३६] पु॒त्रम् ख्‍षि॒तः⁠। ख्‍षि॒त उ॑प॒धाव॑ति⁠। उ॒प॒धाव॑ति ता॒दृक्⁠। उ॒प॒धाव॒तीत्यु॑प—धाव॑ति⁠। ता॒दृगे॒व⁠। ए॒व तत्⁠। तद् यत्⁠। यत् क॒लशः॑⁠। क॒लश॑ उप॒दस्ये᳚त्⁠। उ॒प॒दस्ये॑दाग्रय॒णात्⁠। उ॒प॒दस्ये॒दित्यु॑प—दस्ये᳚त्⁠। आ॒ग्र॒य॒णाद् गृ॑ह्णीयात्⁠। गृ॒ह्णी॒या॒द् यथा᳚⁠। यथा॑ पु॒त्रः⁠। पु॒त्रः पि॒तर᳚म्⁠। पि॒तर॑म् ख्‍षि॒तः⁠। ख्‍षि॒त उ॑प॒धाव॑ति⁠। उ॒प॒धाव॑ति ता॒दृक्⁠। उ॒प॒धाव॒तीत्यु॑प—धाव॑ति⁠। ता॒दृगे॒व⁠। ए॒व तत्⁠। तदा॒त्मा⁠। आ॒त्मा वै⁠। वा ए॒षः⁠। ए॒ष य॒ज्ञस्य॑⁠। य॒ज्ञस्य॒ यत्⁠। यदा᳚ग्रय॒णः⁠। आ॒ग्र॒य॒णो यत्⁠। यद् ग्रहः॑⁠। ग्रहो॑ वा⁠। वा॒ क॒लशः॑⁠। क॒लशो॑ वा⁠। वो॒प॒दस्ये᳚त्⁠। उ॒प॒दस्ये॑दाग्रय॒णात्⁠। उ॒प॒दस्ये॒दित्यु॑प—दस्ये᳚त्⁠। आ॒ग्र॒य॒णाद् गृ॑ह्णीयात्⁠। गृ॒ह्णी॒या॒दा॒त्मनः॑⁠। आ॒त्मन॑ ए॒व⁠। ए॒वाधि॑⁠। अधि॑ य॒ज्ञम्⁠। य॒ज्ञम् निः⁠। निष्क॑रोति⁠। क॒रो॒त्यवि॑ज्ञातः⁠। अवि॑ज्ञातो॒ वै⁠। अवि॑ज्ञात॒ इत्यवि॑—ज्ञा॒तः॒⁠। वा ए॒षः⁠। ए॒ष गृ॑ह्यते⁠। गृ॒ह्य॒ते॒ यत्⁠। यदा᳚ग्रय॒णः⁠। आ॒ग्र॒य॒णः स्था॒ल्या⁠। स्था॒ल्या गृ॒ह्णाति॑⁠। गृ॒ह्णाति॑ वाय॒व्ये॑न⁠। वा॒य॒व्ये॑न जुहोति⁠। जु॒हो॒ति॒ तस्मा᳚त्⁠। तस्मा॒द् गर्भे॑ण⁠। [३७] गर्भे॒णावि॑ज्ञातेन⁠। अवि॑ज्ञातेन ब्रह्म॒हा⁠। अवि॑ज्ञाते॒नेत्यवि॑—ज्ञा॒ते॒न॒⁠। ब्र॒ह्म॒हाऽव॑भृ॒थम्⁠। ब्र॒ह्म॒हेति॑ ब्रह्म—हा⁠। अ॒व॒भृ॒थमव॑⁠। अ॒व॒भृ॒थमित्य॑व—भृ॒थम्⁠। अव॑ यन्ति⁠। य॒न्ति॒ परा᳚⁠। परा᳚ स्था॒लीः⁠। स्था॒लीरस्य॑न्ति⁠। अस्य॒न्त्युत्⁠। उद् वा॑य॒व्या॑नि⁠। वा॒य॒व्या॑नि हरन्ति⁠। ह॒र॒न्ति॒ तस्मा᳚त्⁠। तस्मा॒थ् स्त्रिय᳚म्⁠। स्त्रिय॑म् जा॒ताम्⁠। जा॒ताम् परा᳚⁠। परा᳚ऽस्यन्ति⁠। अ॒स्य॒न्त्युत्⁠। उत् पुमा॑ꣳसम्⁠। पुमा॑ꣳसꣳ हरन्ति⁠। ह॒र॒न्ति॒ यत्⁠। यत् पु॑रो॒रुच᳚म्⁠। पु॒रो॒रुच॒माह॑⁠। पु॒रो॒रुच॒मिति॑ पुरः—रुच᳚म्⁠। आह॒ यथा᳚⁠। यथा॒ वस्य॑से⁠। वस्य॑स आ॒हर॑ति⁠। आ॒हर॑ति ता॒दृक्⁠। आ॒हर॒तीत्या᳚—हर॑ति⁠। ता॒दृगे॒व⁠। ए॒व तत्⁠। तद् यत्⁠। यद् ग्रह᳚म्⁠। ग्रह॑म् गृ॒ह्णाति॑⁠। गृ॒ह्णाति॒ यथा᳚⁠। यथा॒ वस्य॑से⁠। वस्य॑स आ॒हृत्य॑⁠। आ॒हृत्य॒ प्र⁠। आ॒हृतेत्या᳚—हृत्य॑⁠। प्राह॑⁠। आह॑ ता॒दृक्⁠। ता॒दृगे॒व⁠। ए॒व तत्⁠। तद् यत्⁠। यथ् सा॒दय॑ति⁠। सा॒दय॑ति॒ यथा᳚⁠। यथा॒ वस्य॑से⁠। वस्य॑स उपनि॒धाय॑⁠। उ॒प॒नि॒धाया॑प॒क्राम॑ति⁠। उ॒प॒नि॒धायेत्यु॑प—नि॒धाय॑⁠। अ॒प॒क्राम॑ति ता॒दृक्⁠। अ॒प॒क्राम॒तीत्य॑प—क्राम॑ति⁠। ता॒दृगे॒व⁠। ए॒व तत्⁠। तद् यत्⁠। यद् वै⁠। वै य॒ज्ञस्य॑⁠। य॒ज्ञस्य॒ साम्ना᳚⁠। साम्ना॒ यजु॑षा⁠। यजु॑षा क्रि॒यते᳚⁠। क्रि॒यते॑ शिथि॒लम्⁠। शि॒थि॒लम् तत्⁠। तद् यत्⁠। यदृ॒चा⁠। ऋ॒चा तत्⁠। तद् दृ॒ढम्⁠। दृ॒ढम् पु॒रस्ता॑दुपयामाः⁠। पु॒रस्ता॑दुपयामा॒ यजु॑षा⁠। पु॒रस्ता॑दुपयामा॒ इति॑ पु॒रस्ता᳚त्—उ॒प॒या॒माः॒⁠। यजु॑षा गृह्यन्ते⁠। गृ॒ह्य॒न्त॒ उ॒परि॑ष्टादुपयामाः⁠। उ॒परि॑ष्टादुपयामा ऋ॒चा⁠। उ॒परि॑ष्टादुपयामा॒ इत्यु॒परि॑ष्टात्—उ॒प॒या॒माः॒⁠। ऋ॒चा य॒ज्ञस्य॑⁠। य॒ज्ञस्य॒ धृत्यै᳚⁠। धृत्या॒ इति॒ धृत्यै᳚⁠॥ [३८] (यथा॑ पि॒ता तस्मा॑ दप॒क्राम॑ति ता॒दृगे॒व तद् य द॒ष्टाद॑श च) ॥१०॥
प्रान्यानि॑⁠। अ॒न्यानि॒ पात्रा॑णि⁠। पात्रा॑णि यु॒ज्यन्ते᳚⁠। यु॒ज्यन्ते॒ न⁠। नान्यानि॑⁠। अ॒न्यानि॒ यानि॑⁠। यानि॑ परा॒चीना॑नि⁠। प॒रा॒चीना॑नि प्रयु॒ज्यन्ते᳚⁠। प्र॒यु॒ज्यन्ते॒ऽमुम्⁠। प्र॒यु॒ज्यन्त॒ इति॑ प्र—यु॒जन्ते᳚⁠। अ॒मुमे॒व⁠। ए॒व तैः⁠। तैर् लो॒कम्⁠। लो॒कम॒भि⁠। अ॒भि ज॑यति⁠। ज॒य॒ति॒ परा॑ङ्⁠। परा॑ङिव⁠। इ॒व॒ हि⁠। ह्य॑सौ⁠। अ॒सौ लो॒कः⁠। लो॒को यानि॑⁠। यानि॒ पुनः॑⁠। पुनः॑ प्रयु॒ज्यन्ते᳚⁠। प्र॒यु॒ज्यन्त॑ इ॒मम्⁠। प्र॒यु॒ज्यन्त॒ इति॑ प्र—यु॒ज्यन्ते᳚⁠। इ॒ममे॒व⁠। ए॒व तैः⁠। तैर् लो॒कम्⁠। लो॒कम॒भि⁠। अ॒भि ज॑यति⁠। ज॒य॒ति॒ पुनः॑पुनः⁠। पुनः॑पुनरिव⁠। पुनः॑पुन॒रिति॒ पुनः॑—पु॒नः॒⁠। इ॒व॒ हि⁠। ह्य॑यम्⁠। अ॒यल्ँलो॒कः⁠। लो॒कः प्र⁠। प्रान्यानि॑⁠। अ॒न्यानि॒ पात्रा॑णि⁠। पात्रा॑णि यु॒ज्यन्ते᳚⁠। यु॒ज्यन्ते॒ न⁠। नान्यानि॑⁠। अ॒न्यानि॒ यानि॑⁠। यानि॑ परा॒चीना॑नि⁠। प॒रा॒चीना॑नि प्रयु॒ज्यन्ते᳚⁠। प्र॒यु॒ज्यन्ते॒ तानि॑⁠। प्र॒यु॒ज्यन्त॒ इति॑ प्र—यु॒ज्यन्ते᳚⁠। तान्यनु॑⁠। अन्वोष॑धयः⁠। ओष॑धयः॒ परा᳚⁠। परा॑ भवन्ति⁠। भ॒व॒न्ति॒ यानि॑⁠। यानि॒ पुनः॑⁠। पुनः॑ प्रयु॒ज्यन्ते᳚⁠। [३९] प्र॒यु॒ज्यन्ते॒ तानि॑⁠। प्र॒यु॒ज्यन्त॒ इति॑ प्र—यु॒ज्यन्ते᳚⁠। तान्यनु॑⁠। अन्वोष॑धयः⁠। ओष॑धयः॒ पुनः॑⁠। पुन॒रा⁠। आ भ॑वन्ति⁠। भ॒व॒न्ति॒ प्र⁠। प्रान्यानि॑⁠। अ॒न्यानि॒ पात्रा॑णि⁠। पात्रा॑णि यु॒ज्यन्ते᳚⁠। यु॒ज्यन्ते॒ न⁠। नान्यानि॑⁠। अ॒न्यानि॒ यानि॑⁠। यानि॑ परा॒चीना॑नि⁠। प॒रा॒चीना॑नि प्रयु॒ज्यन्ते᳚⁠। प्र॒यु॒ज्यन्ते॒ तानि॑⁠। प्र॒यु॒ज्यन्त॒ इति॑ प्र—यु॒ज्यन्ते᳚⁠। तान्यनु॑⁠। अन्वा॑र॒ण्याः⁠। आ॒र॒ण्याः प॒शवः॑⁠। प॒शवोऽर॑ण्यम्⁠। अर॑ण्य॒मप॑⁠। अप॑ यन्ति⁠। य॒न्ति॒ यानि॑⁠। यानि॒ पुनः॑⁠। पुनः॑ प्रयु॒ज्यन्ते᳚⁠। प्र॒यु॒ज्यन्ते॒ तानि॑⁠। प्र॒यु॒ज्यन्त॒ इति॑ प्र—यु॒ज्यन्ते᳚⁠। तान्यनु॑⁠। अनु॑ ग्रा॒म्याः⁠। ग्रा॒म्याः प॒शवः॑⁠। प॒शवो॒ ग्राम᳚म्⁠। ग्राम॑मु॒पाव॑यन्ति⁠। उ॒पाव॑यन्ति॒ यः⁠। उ॒पाव॑य॒न्तीत्यु॑प—अव॑यन्ति⁠। यो वै⁠। वै ग्रहा॑णाम्⁠। ग्रहा॑णाम् नि॒दान᳚म्⁠। नि॒दान॒व्ँवेद॑⁠। नि॒दान॒मिति॑ नि—दान᳚म्⁠। वेद॑ नि॒दान॑वान्⁠। नि॒दान॑वान् भवति⁠। नि॒दान॑वा॒निति॑ नि॒दान॑—वा॒न्॒⁠। भ॒व॒त्याज्य᳚म्⁠। आज्य॒मिति॑⁠। इत्यु॒क्थम्⁠। उ॒क्थम् तत्⁠। तद् वै⁠। वै ग्रहा॑णाम्⁠। ग्रहा॑णाम् नि॒दान᳚म्⁠। नि॒दान॒य्ँयत्⁠। नि॒दान॒मिति॑ नि—दान᳚म्⁠। यदु॑पा॒ꣳ॒शु⁠। उ॒पा॒ꣳ॒शु शꣳस॑ति⁠। उ॒पा॒ꣴ॒श्वित्यु॑प—अ॒ꣳ॒शु⁠। शꣳस॑ति॒ तत्⁠। तदु॑पाꣴश्वन्तर्या॒मयोः᳚⁠। [४०] उ॒पा॒ꣴ॒श्व॒न्त॒र्या॒मयो॒र् यत्⁠। उ॒पा॒ꣴ॒श्व॒न्त॒र्या॒मयो॒रित्यु॑पाꣳशु—अ॒न्त॒र्या॒मयोः᳚⁠। यदु॒च्चैः⁠। उ॒च्चैस्तत्⁠। तदित॑रेषाम्⁠। इत॑रेषा॒म् ग्रहा॑णाम्⁠। ग्रहा॑णामे॒तत्⁠। ए॒तद् वै⁠। वै ग्रहा॑णाम्⁠। ग्रहा॑णाम् नि॒दान᳚म्⁠। नि॒दान॒य्ँयः⁠। नि॒दान॒मिति॑ नि—दान᳚म्⁠। य ए॒वम्⁠। ए॒वव्ँवेद॑⁠। वेद॑ नि॒दान॑वान्⁠। नि॒दान॑वान् भवति⁠। नि॒दान॑वा॒निति॑ नि॒दान॑—वा॒न्॒⁠। भ॒व॒ति॒ यः⁠। यो वै⁠। वै ग्रहा॑णाम्⁠। ग्रहा॑णाम् मिथु॒नम्⁠। मि॒थु॒नव्ँवेद॑⁠। वेद॒ प्र⁠। प्र प्र॒जया᳚⁠। प्र॒जया॑ प॒शुभिः॑⁠। प्र॒जयेति॑ प्र—जया᳚⁠। प॒शुभि॑र् मिथु॒नैः⁠। प॒शुभि॒रिति॑ प॒शु—भिः॒⁠। मि॒थु॒नैर् जा॑यते⁠। जा॒य॒ते॒ स्था॒लीभिः॑⁠। स्था॒लीभि॑र॒न्ये⁠। अ॒न्ये ग्रहाः᳚⁠। ग्रहा॑ गृ॒ह्यन्ते᳚⁠। गृ॒ह्यन्ते॑ वाय॒व्यैः᳚⁠। वा॒य॒व्यै॑र॒न्ये⁠। अ॒न्य ए॒तत्⁠। ए॒तद् वै⁠। वै ग्रहा॑णाम्⁠। ग्रहा॑णाम् मिथु॒नम्⁠। मि॒थु॒नय्ँयः⁠। य ए॒वम्⁠। ए॒वव्ँवेद॑⁠। वेद॒ प्र⁠। प्र प्र॒जया᳚⁠। प्र॒जया॑ प॒शुभिः॑⁠। प्र॒जयेति॑ प्र—जया᳚⁠। प॒शुभि॑र् मिथु॒नैः⁠। प॒शुभि॒रिति॑ प॒शु—भिः॒⁠। मि॒थु॒नैर्जा॑यते⁠। जा॒य॒त॒ इन्द्रः॑⁠। इन्द्र॒स्त्वष्टुः॑⁠। त्वष्टुः॒ सोम᳚म्⁠। सोम॑मभी॒षहा᳚⁠। अ॒भी॒षहा॑ऽपिबत्⁠। अ॒भी॒षहेत्य॑भि—सहा᳚⁠। अ॒पि॒ब॒थ् सः⁠। स विष्व॑ङ्‍ङ्⁠। विष्व॒ङ्॒‌वि⁠। [४१] व्या᳚र्च्छत्⁠। आ॒र्च्छ॒थ् सः⁠। स आ॒त्मन्न्⁠। आ॒त्मन्ना॒रम॑णम्⁠। आ॒रम॑ण॒म् न⁠। आ॒रम॑ण॒मित्या᳚—रम॑णम्⁠। नावि॑न्दत्⁠। अ॒वि॒न्द॒थ् सः⁠। स ए॒तान्⁠। ए॒तान॑नुसव॒नम्⁠। अ॒नु॒स॒व॒नम् पु॑रो॒डाशा॑न्⁠। अ॒नु॒स॒व॒नमित्य॑नु—स॒व॒नम्⁠। पु॒रो॒डाशा॑नपश्यत्⁠। अ॒प॒श्य॒त् तान्⁠। तान् निः⁠। निर॑वपत्⁠। अ॒व॒प॒त् तैः⁠। तैर् वै⁠। वै सः⁠। स आ॒त्मन्न्⁠। आ॒त्मन्ना॒रम॑णम्⁠। आ॒रम॑णमकुरुत⁠। आ॒रम॑ण॒मित्या᳚—रम॑णम्⁠। अ॒कु॒रु॒त॒ तस्मा᳚त्⁠। तस्मा॑दनुसव॒नम्⁠। अ॒नु॒स॒व॒नम् पु॑रो॒डाशाः᳚⁠। अ॒नु॒स॒व॒नमित्य॑नु—स॒व॒नम्⁠। पु॒रो॒डाशा॒ निः⁠। निरु॑प्यन्ते⁠। उ॒प्य॒न्ते॒ तस्मा᳚त्⁠। तस्मा॑दनुसव॒नम्⁠। अ॒नु॒स॒व॒नम् पु॑रो॒डाशा॑नाम्⁠। अ॒नु॒स॒व॒नमित्य॑नु—स॒व॒नम्⁠। पु॒रो॒डाशा॑ना॒म् प्र⁠। प्राश्ञी॑यात्⁠। अ॒श्ञी॒या॒दा॒त्मन्न्⁠। आ॒त्मन्ने॒व⁠। ए॒वारम॑णम्⁠। आ॒रम॑णम् कुरुते⁠। आ॒रम॑ण॒मित्या᳚—रम॑णम्⁠। कु॒रु॒ते॒ न⁠। नैन᳚म्⁠। ए॒न॒ꣳ॒ सोमः॑⁠। सोमोऽति॑⁠। अति॑ पवते⁠। प॒व॒ते॒ ब्र॒ह्म॒वा॒दिनः॑⁠। ब्र॒ह्म॒वा॒दिनो॑ वदन्ति⁠। ब्र॒ह्म॒वा॒दिन॒ इति॑ ब्रह्म—वा॒दिनः॑⁠। व॒द॒न्ति॒ न⁠। नर्चा⁠। ऋ॒चा न⁠। न यजु॑षा⁠। यजु॑षा प॒ङ्‍क्तिः⁠। प॒ङ्‍क्तिरा᳚प्यते⁠। आ॒प्य॒तेऽथ॑⁠। अथ॒ किम्⁠। किय्ँय॒ज्ञस्य॑⁠। य॒ज्ञस्य॑ पाङ्‍क्त॒त्वम्⁠। पा॒ङ्‍क्त॒त्वमिति॑⁠। पा॒ङ्‍क्त॒त्वमिति॑ पाङ्‍क्त—त्वम्⁠। इति॑ धा॒नाः⁠। धा॒नाः क॑र॒म्भः⁠। क॒र॒म्भः प॑रिवा॒पः⁠। प॒रि॒वा॒पः पु॑रो॒डाशः॑⁠। प॒रि॒वा॒प इति॑ परि—वा॒पः⁠। पु॒रो॒डाशः॑ पय॒स्या᳚⁠। प॒य॒स्या॑ तेन॑⁠। तेन॑ प॒ङ्‍क्तिः⁠। प॒ङ्‍क्तिरा᳚प्यते⁠। आ॒प्य॒ते॒ तत्⁠। तद् य॒ज्ञस्य॑⁠। य॒ज्ञस्य॑ पाङ्‍क्त॒त्वम्⁠। पा॒ङ्‍क्त॒त्वमिति॑ पाङ्‍क्त—त्वम्⁠॥ [४२] (भ॒व॒न्ति॒ यानि॒ पुनः॒ शꣳस॑ति॒ त द्विष्व॒ङ् किम् चतु॑र्दश च) ॥११॥
अनुवाकाः पञ्चशती
११ ४२